W co możemy być uczuleni?

Mechanizmy powstawania alergii

Mechanizmy odpowiedzialne za reakcję alergiczną w błonie śluzowej nosa i oskrzeli powodowaną przez wdychane substancje są bardzo podobne. Do wystąpienia reakcji alergicznej konieczny jest wcześniejszy kontakt organizmu z alergenem. Ponieważ duża część alergenów wziewnych występuje w środowisku powszechnie, do pierwszego kontaktu z nimi dochodzi we wczesnym okresie życia. Z nieznanych powodów u niektórych osób układ immunologiczny „nie nauczył się” tolerować tych substancji. Przeciwciała skierowane przeciwko antygenom, na które chory jest uczulony, są stale obecne we krwi pacjenta i można je wykryć, oznaczając tzw. swoiste IgE. U niektórych osób zwiększone jest również całkowite stężenie IgE.

Krążące we krwi przeciwciała IgE wiążą się z receptorami na powierzchni komórek układu immunologicznego. Dla reakcji alergicznej najważniejsze znaczenie ma wiązanie IgE na powierzchni mastocytów. Alergen, który dostaje się do organizmu, łączy się z przeciwciałami obecnymi na ich powierzchni. Skutkuje to uwolnieniem z mastocytów różnych substancji, powodujących lokalny stan zapalny (zwiększenie przepuszczalności naczyń, obrzęk tkanek i napływ komórek zapalnych). Do najważniejszych substancji uwalnianych przez mastocyty w czasie reakcji alergicznej należą histamina i leukotrieny. Substancje te są również odpowiedzialne za skurcz mięśni gładkich oskrzeli, co u chorych na astmę powoduje napad duszności po kontakcie z alergenem. Często używane w leczeniu alergii leki przeciwhistaminowe blokują działanie histaminy. Są one używane głównie w leczeniu alergicznego nieżytu nosa, ponieważ ich działanie na reakcję alergiczną w oskrzelach nie jest wystarczająco skuteczne. W przeciwieństwie do nich leki przeciwleukotrienowe (hamujące działanie leukotrienów) są stosowane najczęściej właśnie u chorych na astmę.

Dotyk

Według szacunków American Academy of Dermathology na pokrzywkę dermograficzną cierpi około 3 proc. ludzi. Podrapanie, ucisk lub potarcie skóry sprawiają, że pojawiają się na niej wypukłe ślady. Po krótkim czasie – od kilkunastu sekund do kilku minut – od zadziałania bodźca odwzorowują rys dotyku, tak jakby ktoś dosłownie „pisał” po ciele. Zmiany utrzymują się do kilku godzin.

W skrajnych przypadkach może je wywołać nawet szorstkie ubranie czy podanie ręki. Według ekspertów Mayo Clinic przyczyna schorzenia nie jest znana, ale mogą je wyzwalać infekcje, silny stres i niektóre leki (np. penicylina). Pokrzywkę dermograficzną leczy się środkami antyhistaminowymi, niekiedy steroidami.

Najczęściej właśnie na nikiel. Występuje on w wielu rzeczach, m.in.: biżuterii, guzikach, suwakach, sprzączkach i monetach. Jedynym sposobem na uniknięcie swędzącej wysypki jest unikanie alergenu. Wykwity można łagodzić natłuszczającymi maściami.

Objawy alergii na wodę

U osób chorych na uczulenie od wody stwierdza się silne migreny, zawroty głowy, opuchliznę i powiększone węzły chłonne. Charakterystycznym objawem jest pokrzywka wodna, określana też jako wodopochodna. Podrażniona i zaczerwieniona skóra narażona jest w wyniku dalszego kontaktu z wodą na powstanie wysypki i bąbli pokrzywkowych wypełnionych płynem surowiczym lub ropą. Zmiany te lokalizują się zwłaszcza w okolicach mieszków włosowych na ramionach, barkach, twarzy i klatce piersiowej. Skóra staje się bardzo sucha i pomarszczona. Dodatkowo rozwija się mrowienie, świąd wodny (przypomina ciągłe kłucie szpilek) i pieczenie. Dolegliwości te w znaczący sposób utrudniają codzienne funkcjonowanie, przyczyniając się tym samym do pogorszenia poziomu jakości życia chorych. W ostateczności może dojść do zagrażającego życiu wstrząsu anafilaktycznego.

Zobacz film: Diagnozowanie alergii. Źródło: W Dobrym Stylu TVN Style

Czy na pewno ma się do czynienia z alergią na wodę?

Bardzo często uczulenie na wodę mylone jest z alergią na znajdujące się w niej substancje i zanieczyszczenia. Prostym sposobem na określenie, z jaką alergią ma się do czynienia, jest polanie jednej dłoni zwykłą wodą z kranu, a drugiej wodą destylowaną. Jeśli reakcja rozwinie się na obu dłoniach, stwierdza się alergię na wodę.

Na chwilę obecną nie opracowano skutecznej metody leczenia alergii na wodę. Specjaliści odwołują się do farmakoterapii. Zalecają zażywanie środków antyhistaminowych i antycholinergikowych oraz leków antydepresyjnych, beta-blokerów i maści sterydowych. Taki sposób leczenia zmniejsza dokuczliwość objawów do tego stopnia, że normalnie kąpanie się staje się możliwe. Świąd można zmniejszyć za pomocą kremów na bazie substancji zdolnych do wyłączenia zakończeń nerwowych, na przykład z kapsaicyną zawartą w papryce chili. Korzystne efekty przynosi także stosowanie kremów nawilżających w celu zmniejszenia suchości skóry. Część badaczy jest zdania, że ulgę w cierpieniu przyniesie fototerapia filtrami UVA i UVB. Mimo że pojawienie się objawów jest niezależne od temperatury wody, wskazane jest, aby chorzy nie kąpali się ani w bardzo zimnej, ani w bardzo gorącej wodzie. Najlepszym rozwiązaniem jest korzystanie z letniej wody.

Dolegliwości mogą wzmagać zawarte w wodzie minerały i bakterie, a szczególnie chlor czy fluor. Zaleca się zamontowanie przy prysznicu specjalnych filtrów oczyszczających lub zainstalowanie systemów oczyszczających wodę dopływającą do domu. Ryzyko zmian skórnych zmniejsza posmarowanie ciała przed kąpielą kremem lub żelem na bazie oleju, co stworzy powłokę ochronną i uniemożliwi bezpośredni dostęp szkodliwych składników zawartych w wodzie.

Uczuleni na wodę nie powinni korzystać z basenu i innych atrakcji wodnych, takich jak chłodzenie się w fontannie lub kurtynie wodnej w upalne dni. Wskazane jest unikanie deszczu i nadmiernego wysiłku fizycznego, aby ograniczyć pocenie się. Ponadto zaleca się nie dotykać osób, które są spocone lub mokre.

Pot

Swędzące bąble z czerwoną obwódką to może być objaw uczulenia na własny pot. Pokrzywka cholinergiczna jest rzadkim zaburzeniem i wynika ona z uczulenia na acetylocholinę – neuroprzekaźnik wpływający na produkcję potu. Według alergologa prof. Edwarda Rudzickiego pokrzywka cholinergiczna najczęściej atakuje młodych mężczyzn w wieku 15-25 lat. Wyzwalają ją m.in. uprawianie sportu, wysoka temperatura i stres, czyli czynniki sprzyjające poceniu się.

Naukowcy z Uniwersytetu Vanderbilt zauważyli, że tysiące ludzi w południowo-wschodniej części stanu Tennessee w USA miały ciężkie reakcje alergiczne na mięso, w tym wysypkę, wymioty, biegunkę i kłopoty z oddychaniem. Alergia na mięso? Nie do końca. Okazało się, że objawy uczulenia mają tylko osoby, które ukąsił specyficzny rodzaj kleszcza.

Pajęczak wprowadzał do organizmu człowieka substancję, która znajduje się też w czerwonym mięsie. Ukąszenie wywołuje odpowiedź układu immunologicznego, który postrzega substancję jako ciało obce i zaczyna wytwarzać przeciwciała. Przez to po ugryzieniu krwistego steku czy burgera może zrobić się nieprzyjemnie.