U nas zapłacisz kartą
Sure, here it is -htmlCopy codeWspaniałe fotografie dolnej powieki w makijażu
Co trzeba robić po zakończeniu leczenia?
Po zakończonym leczeniu guzów łagodnych nie jest wymagany specjalny nadzór, wystarczą okresowe, rutynowe badania okulistyczne (nie jest określone jak często).
Część czynników predysponujących do rozwoju nowotworów skóry, jak na przykład jasna karnacja, niebieskie oczy, rudy kolor włosów, ma charakter od nas niezależny.
Ryzyko rozwoju guzów skóry zwiększają następujące czynniki: nadmierne narażenie na działania promieniowania UV (słonecznego i w solariach), pęcherzowe oparzenie skóry u dorosłych, oparzenia skóry przez słońce u dzieci. W związku z tym należy bezwzględnie unikać nadmiernego przebywania na słońcu (zwłaszcza oparzeń skóry wywołanych promieniowaniem UV) i korzystania z solariów bez odpowiedniego zabezpieczenia skóry. W niektórych krajach już wprowadzono prawny zakaz korzystania z solariów przez dzieci i młodzież do 18. roku życia, a w przypadku dorosłych nakaz umieszczania bardzo wyraźnych ostrzeżeń o niekorzystnych działania promieniowania UV. Palenie tytoniu zwiększa ryzyko rozwoju nowotworów, w tym nowotworów skóry, dlatego należy bezwzględnie unikać dymu tytoniowego.
Również wczesne zgłaszanie się z podejrzanymi zmianami celem ich fachowej oceny przez specjalistę jest formą zapobiegania rozwojowi choroby.
U chorych z kępkami żółtymi, z powodu ich częstszego występowania u chorych z zaburzeniami gospodarki lipidowej, zaleca się badanie stężenia cholesterolu LDL i HDL oraz triglicerydów. W przypadku występowania zaburzeń gospodarki lipidowej należy stosować diety niskotłuszczowe oraz odpowiednie leki.
Zobacz także
Złośliwe guzy powiek Guzy powiek to nowotwory skóry, które mogą mieć charakter zarówno łagodny, jak i złośliwy. Na złośliwy charakter guza skóry może wskazywać jego owrzodzenie, zwłaszcza gdy towarzyszy mu krwawienie, powstawanie krost, wydobywanie się wydzieliny z guza, jego nieregularne zabarwienie, uniesienie brzegów przypominające wyglądem masę perłową, obecność drobnych naczyń w obrębie guza, uszkodzenie przez guz brzegu powieki czy utrata rzęs w okolicy guza.
Co robić w razie wystąpienia objawów?
Pojawienie się jakichkolwiek guzów na powiekach powinno skłonić do wizyty u specjalisty. Szczególny niepokój powinny budzić zmiany, którym towarzyszy: owrzodzenie, krwawienie, powstawanie krost, wydobywanie się wydzieliny z guza, uniesienie brzegów przypominających wyglądem masę perłową, obecność drobnych naczyń w obrębie guza, uszkodzenie brzegu powieki czy utrata rzęs. Nie wolno także lekceważyć zmian nawracających w tym samym miejscu po przeprowadzonym leczeniu. W takich wypadkach należy udać się do gabinetu okulistycznego lub dermatologicznego, aby specjalista ustalił diagnozę i podjął odpowiednie leczenie. Guzy o charakterze przedrakowym i nowotwory złośliwe mogą zagrażać nawet życiu chorego, dlatego ich leczenie jest bezwzględnie konieczne.
W ustaleniu rozpoznania pomocne jest badanie w biomikroskopie okulistycznym (lampie szczelinowej, zob. Badanie w lampie szczelinowej [biomikroskopia]). Niejednokrotnie badanie kliniczne nie wystarcza do postawienia ostatecznej diagnozy, często bowiem zmiany skórne mają podobny wygląd makroskopowy mimo różnej budowy histopatologicznej. Z tego względu wykonuje się biopsję zmiany.
Biopsja diagnostyczna polega na pobraniu jedynie fragmentu guza z reprezentatywnego obszaru nowotworu. Musi ona zawierać zdrowe brzegi, być wystarczająco duża, aby w ogóle możliwe było badanie histopatologiczne, i nie może prowadzić do zmiażdżenia lub innego uszkodzenia pobieranych tkanek. Biopsja diagnostyczna pozwala rozstrzygnąć, czy zmiana ma charakter złośliwy. Miejsce pobrania materiału biopsyjnego należy dobrze i precyzyjnie oznaczyć, umożliwi to ostateczne usunięcie nowotworu.
Biopsja z całkowitym wycięciem zmiany daje odpowiedź na pytanie o charakter guza i jednocześnie zapewnia usunięcie komórek nowotworowych. Typowo kwalifikują się do niej małe guzy umiejscowione daleko od punktu łzowego, guzy kąta zewnętrznego, guzy nieobejmujące brzegu powiek lub położone w ich centrum. Niejednokrotnie chirurdzy, chcąc oszczędzić pacjentowi dodatkowego zabiegu, związanych z nim stresów i niedogodności, podejmują się wycięcia od razu w całości także bardziej skomplikowanych guzów.
Jakie są sposoby leczenia?
W każdym przypadku raka podstawnokomórkowego leczeniem z wyboru jest wycięcie chirurgiczne. Daje ono największą szansę pełnego wyleczenia i braku nawrotów. Pozwala na uzyskanie lepszych efektów kosmetycznych i zapewnia szybszą rekonwalescencję chorego. Są dwa sposoby przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego. Pierwszy polega na usunięciu guza oraz wycinaniu pasków o grubości 1–2 mm z pobliskich tkanek. Paski te sprawdza się aż do uzyskania czystych marginesów operacyjnych, czyli pozbawionych komórek nowotworowych (metoda mikrograficzna Mohsa). W drugiej metodzie wycina się guza z szerokimi marginesami okolicznych tkanek.
Ryc. 3. Strefa H
Największe ryzyko głębokiego naciekania tkanek przez raka podstawnokomórkowego związane jest z jego lokalizacją w okolicy kąta przyśrodkowego, jak również w pionowym pasie środkowej części twarzy (tzw. strefie H), ryc. 3. Jeśli nowotwór rośnie w tych okolicach, możliwe jest wyłącznie leczenie chirurgiczne.
Rekonstrukcji miejsca po usunięciu guza można się podjąć, mając pewność, że na brzegach operacyjnych nie ma komórek nowotworowych. Należy pamiętać, że zabieg rekonstrukcyjny dotyczy z reguły znacznie większego obszaru powiek niż widoczny guz, ponieważ wymaga przesuwania płatów tkanki czy przeprowadzania przeszczepów. Rekonstrukcja po wycięciu powinna być wykonana w miarę szybko, ale wcześniej należy przeprowadzić badania histopatologiczne, aby upewnić się, że nowotwór został wycięty w całości. Jeśli ubytki są małe i znajdują się w okolicy kąta przyśrodkowego, wówczas można nawet pozostawić tkanki do spontanicznego wygojenia (wyziarninowania), co także daje dobre efekty kosmetyczne, ale wymaga długich miesięcy gojenia. Do pełnego wyleczenia chorych z takimi guzami konieczne może być usunięcie całego systemu dróg łzowych. Należy pamiętać, że ich rekonstrukcja możliwa jest dopiero 5 lat po zabiegu chirurgicznym, kiedy wiadomo, że nie ma wznowy.
Jak się objawia?
- owrzodzenie, któremu towarzyszy:
• krwawienie,
• powstawanie krost,
• wydobywanie się wydzieliny z guza, - nieregularne zabarwienie,
- uniesienie brzegów przypominające wyglądem masę perłową,
- obecność drobnych naczyń w obrębie guza,
- uszkodzenie przez guz brzegu powieki,
- utrata rzęs w okolicy guza.
Rak kolczystokomórkowy najczęściej objawia się jako niegojące się owrzodzenie lub nieprawidłowy naciek/guzek skóry w obszarze narażonym na działanie promieniowania słonecznego. Może wyglądać jak guzek o twardych, wałowatych i brzegach (nie ma jednak perłowatego wyglądu) z głębokim owrzodzeniem lub jako guzek z przerosłymi zmianami na powierzchni.
Gruczolakorak gruczołu łojowego ma żółty kolor, który się wiąże z obecnością lipidów. Niejednokrotnie nowotwór ma charakter wieloogniskowy. W typowych przypadkach powoduje zatarcie granic ujść gruczołów Meiboma, zniszczenie mieszków włosowych rzęs lub utratę rzęs. Nowotwór rozwija się w obrębie tarczki (zob. Budowa narządu wzroku) i postępuje w kierunku naskórka. Niekiedy wykazuje tzw. wzrost pagetoidalny – zajmuje wówczas spojówkę powiekową lub gałkową (zob. Budowa narządu wzroku), co powoduje pojawienie się delikatnych brodawkowatych uniesień. Może to prowadzić nawet do zajęcia rogówki. W powiekach guz często przypomina guzy łagodne, a nawet może wyglądać jak gradówka (zob.) czy też przewlekłe zapalenie brzegów powiek. W przypadku nawracających zawsze w tym samym miejscu gradówek lub tuż obok należy podejrzewać raka gruczołu łojowego i wysłać wyciętą zmianę do badania histopatologicznego.
Mięsak Kaposiego objawia się w formie czerwonego guza skóry powieki lub spojówki, który przypomina ziarniniaka wokół ciała obcego albo naczyniaka jamistego (zob. Naczyniaki). Dzieli się go na 4 typy: epidemiczny mięsak Kaposiego związany z AIDS (postać najbardziej agresywna), mięsak Kaposiego u chorych z upośledzeniem odporności (po przeszczepach narządów lub w trakcie terapii immunospuresyjnej), klasyczny czy też sporadyczny mięsak Kaposiego (u chorych z basenu Morza Śródziemnego lub pochodzących z Europy Środkowej) oraz endemiczny (afrykański) mięsak Kaposiego.
