U nas zapłacisz kartą
Alergiczne plamy na skórze - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia
Alergia skórna - czyli jak radzić sobie z czerwonymi plamami na skórze?
Skóra to jeden z największych i jednocześnie najbardziej fascynujących organów w ciele człowieka. Uczestniczy w wielu istotnych procesach, jakie zachodzą w naszym organizmie i są kluczowe dla zachowania homeostazy, czyli równowagi organizmu. Odbiera bodźce z otoczenia, wspomaga wydalanie szkodliwych produktów przemiany materii, odpowiada za prawidłową termoregulację, a także umożliwia wchłanianie substancji czynnych. Niestety przez cały czas narażona jest na szkodliwy wpływ czynników zewnętrznych. Te mogą powodować uszkodzenia w jej barierze ochronnej i przyczyniać się do powstawania reakcji alergicznych na skórze, które stanowią poważny problem zarówno u dorosłych, jak i u dzieci. Jak objawia się alergia skórna? Jak sobie z nią radzić? Poznaj nasze praktyczne wskazówki, które pomogą Ci rozpoznać uczulenie skórne.
Alergia skórna – co to jest?
Alergia skórna stanowi zespół charakterystycznych objawów pojawiających się na skórze w następstwie kontaktu z alergenem. Za mechanizm ten odpowiada nadwrażliwość układu immunologicznego, który wykazuje tendencję do nadreaktywnej odpowiedzi na określone bodźce zewnętrzne – w normalnych warunkach niepowodujące reakcji alergicznych u zdrowych ludzi. Schorzenia rozwijające się na tle alergicznym można podzielić na kilka grup.
Atopowe zapalenie skóry (AZS)
Atopowe zapalenie skóry (AZS) to jedna z najczęstszych chorób alergicznych skóry. Jest to przewlekła dolegliwość dermatologiczna o charakterze zapalnym, która charakteryzuje się przebiegiem cyklicznym – okresy ustępowania objawów przeplatają się z fazami zaostrzeń. Podstawowe znaczenie w przypadku atopowego zapalenia skóry mają czynniki genetyczne, które odgrywają kluczową rolę. Zazwyczaj pierwsze symptomy atopowego zapalenia skóry ujawniają się w ciągu pierwszego roku życia dziecka, choć nie jest wykluczone ich pojawienie się również w późniejszym okresie.
Skóra pacjentów zmagających się z AZS wykazuje osłabienie naturalnych funkcji ochronnych i skłonność do nadmiernego wysychania. W konsekwencji nawet niewielkie oddziaływanie alergenów czy innych substancji drażniących może prowokować reakcje alergiczne. Co istotne, nawet w okresach, gdy nie obserwuje się zewnętrznych symptomów choroby, w głębszych warstwach skóry może trwać proces zapalny, który zwiększa ryzyko nagłego wystąpienia reakcji alergicznych.
Warto podkreślić, że atopowe zapalenie skóry jest schorzeniem dotykającym osoby z predyspozycjami do atopii, co oznacza, że często współwystępuje z innymi alergicznymi stanami, takimi jak alergie pokarmowe, wziewne, alergiczny nieżyt nosa czy astma.
Alergiczny wyprysk kontaktowy (ACD)
Alergiczny wyprysk kontaktowy, inaczej określany jako alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, to schorzenie, które dotyka osoby wrażliwe na określone alergeny. Do objawów dochodzi, gdy skóra tych osób nawiązuje kontakt z substancjami zwanymi haptenami. Są to małe cząsteczki, które mogą przenikać przez skórę, a następnie łączą się z białkami w organizmie, tworząc kompleksy immunologiczne. Właśnie te kompleksy są przyczyną reakcji alergicznej, ponieważ system odpornościowy osoby uczulonej traktuje je jako zagrożenie, co prowadzi do zapalnej odpowiedzi organizmu i pojawienia się zmian skórnych.
Rodzaje plam na skórze
Czym właściwie jest plama na skórze? Z dermatologicznego punktu widzenia, plamy na ciele to zmiany, które muszą spełniać określone kryteria diagnostyczne. Aby można było użyć nazwy „plama na skórze”, zmiana musi różnić się kolorem od zdrowej skóry, być wyraźnie ograniczona i niewyczuwalna w czasie badania palpacyjnego. Typowe plamy na ciele nie są wyniesione ponad powierzchnię skóry. Choć ich pojawieniu się mogą towarzyszyć dodatkowe objawy, to nie zawsze mamy z nimi do czynienia. Wśród często poddawanych diagnostyce zmian, wyróżniamy m.in.:
- czerwone plamy na skórze,
- znikające czerwone plamy na ciele,
- brązowe plamy na ciele,
- plamy naczyniowe wrodzone,
- swędzące plamy na ciele,
- czerwone plamki na skórze,
- czarne plamy na skórze o nieregularnym kształcie.
Plamy na ciele mogą utrzymywać się przez dłuższy czas lub pojawiać się jedynie okresowo, co wskazuje na działanie jakiegoś czynnika, który powoduje reakcję alergiczną. Czerwone plamy na ciele mogą pojawić się np. na skutek przyjmowania niektórych leków, a także ciągłego drażnienia skóry, co prowadzi do rozwoju stanu zapalnego.
Niezależnie od podłoża dolegliwości, konieczne jest skonsultowanie z lekarzem przewlekle utrzymujących się zmian na skórze oraz okresowo pojawiających się plam, bo mogą one świadczyć o mniej lub bardziej poważnych chorobach. Pierwsze kroki powinniśmy skierować do lekarza rodzinnego, który wystawi skierowanie do dermatologa.
Ważne! Jeżeli oprócz plam na ciele pojawiają się także inne objawy np. ogólne osłabienie, złe samopoczucie, ból brzucha, podwyższona temperatura, to nie należy czekać z wizytą u lekarza. Takie objawy mogą wskazywać na zagrażającą zdrowiu i życiu sepsę, która jest skutkiem m.in. zakażenia pneumokokami i meningokokami. W przypadku sepsy czerwone plamy na ciele, a następnie ciemniejsze wybroczyny, nie bledną pod naciskiem.
Na skórze pojawiają się nie tylko czerwone plamy, ale także plamy o różnych odcieniach koloru brązowego i inne zmiany skórne. W przypadku niegroźnych schorzeń, podrażnień lub nieprawidłowej pielęgnacji skóry, mamy do czynienia przede wszystkim z plamami rumieniowymi, które dość szybko ustępują po zastosowaniu leczenia. Nieco bardziej problematyczne są zmiany skórne o podłożu barwnikowym, które zwykle mają beżowy, brązowy, niebieskawy lub czarny kolor – mogą one być skutkiem działania m.in. promieniowania UV, reakcji fotouczulającej lub toczącego się w obrębie komórek barwnikowych procesu nowotworowego. Każda zmiana barwnikowa wymaga kontroli lekarza dermatologa w celu określenia jej podłoża.
Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry – skąd się bierze?
Alergiczne zapalenie skóry często funkcjonuje także pod inną nazwą, jaką jest wyprysk alergiczny. Jest to najczęstsza spotykana forma wyprysku i wpływ na jego powstawanie mogą mieć substancje o działaniu drażniącym lub uczulającym. Stąd w przypadku wyprysku kontaktowego możemy mówić o wyprysku alergicznym lub z podrażnienia.
Alergia kontaktowa ma miejsce w momencie zetknięcia się skóry z konkretnym alergenem. Objawy alergii skórnej w tym przypadku stają się zauważalne po kilku godzinach – pojawia się wtedy stan zapalny . Silna alergia skórna może obejmować miejsce bezpośredniego kontaktu z alergenem, jednak może rozprzestrzeniać się także na inne obszary skóry.
Jakie możemy wyróżnić alergeny kontaktowe? Do najczęstszych zalicza się substancje będące składnikami kosmetyków bądź leków. Oprócz tego za takie zmiany alergiczne na skórze mogą być odpowiedzialne alergeny występujące w roślinach, odzieży czy też biżuterii.
W przypadku wyprysku z podrażnienia (niealergicznego) uczulenia na skórze są wywołane bezpośrednim działaniem substancji drażniącej w bardzo silnym stężeniu. Mogą to być detergenty, środki piorące, mydła, konserwanty czy roztwory kwasowe i zasadowe. Jeśli skóra jest ciągle narażona na kontakt z taką substancją, dochodzi do uszkodzenia jej bariery ochronnej i rozwoju stanu zapalnego.
