U nas zapłacisz kartą
Objawy alergii - Jak je rozpoznać i leczyć?
Alergia - diagnostyka
Jeśli podejrzewamy alergię u siebie lub dziecka, nie wpadajmy w panikę. Zróbmy odpowiednie testy i zacznijmy leczenie. Najlepiej zimą lub wczesną wiosną, gdy na dworze nie ma jeszcze uczulających pyłków roślin.
Razem z dzieckiem musimy odwiedzić pediatrę i powiedzieć mu o swoich podejrzeniach. Doktor zapyta o objawy – o to czy zaobserwowaliśmy, kiedy występują lub się nasilają, czy na alergię choruje ktoś z naszej rodziny, co dziecko jada, czy w domu są zwierzaki.
Obejrzy dokładnie skórę malucha. Jeśli uzna za konieczne, może zlecić dodatkowe analizy - np. RTG płuc, zatok, badania krwi - by wykluczyć inne niż alergia przyczyny dolegliwości. Gdy wszystko wskazuje na uczulenie, dostaniemy skierowanie do alergologa.
To najprostsza metoda na znalezienie przyczyny alergii. Lepiej wykrywa alergeny wziewne, nieco słabiej pokarmowe i kontaktowe. Na przedramię lub plecy nanosi się kropelki różnych zawiesin zawierających substancje uczulające (jednorazowo kontroluje się 10-20 alergenów). Następnie przez kroplę alergenu lekarz lub pielęgniarka delikatnie nakłuwają naskórek.
Jest to zabieg bezbolesny, nakłucia zwykle nawet nie krwawią. Używa się do tego specjalnego jednorazowego lancecika, nie ma więc ryzyka przeniesienia zakażeń, np. WZW B czy HIV.
Po każdym nakłuciu pod naskórek przedostaje się niewielka ilość roztworu alergenu.Jeśli jesteśmy uczuleni na dany alergen, po ok. 15 minutach wywoła on reakcję uczuleniową: zaczerwienienie, bąbel jak po ukłuciu komara i świąd.
Reakcja skóry jest proporcjonalna do stopnia uczulenia, czyli im większy bąbel i zaczerwienienie, tym dany alergen silniej uczula. Owe zmiany może prawidłowo zinterpretować tylko alergolog. Po 30-60 minutach reakcja uczuleniowa ustępuje samoistnie.
Ponieważ leki odczulające mogą fałszować wyniki testów skórnych, nie należy ich zażywać tydzień przed badaniem (ale trzeba to wcześniej ustalić z lekarzem).Zdaniem alergologów testy skórne lepiej jest przeprowadzać u dzieci, które już skończyły 3 lata – wyniki są wówczas bardziej miarodajne.
Alergia wziewna: jak łagodzić objawy?
Gdy badania potwierdzą alergię, można dobrać leki, które złagodzą lub całkowicie stłumią objawy choroby. Dobre wyniki przynosi też odczulanie, ale w przypadku alergii na pyłki taką terapię przeprowadza się przed okresem kwitnienia roślin.
W leczeniu alergii wziewnej wykorzystuje się:
- leki antyhistaminowe – zawierają m.in. cetyryzynę lub loratadynę (blokują wytwarzanie histaminy odpowiedzialnej za reakcję alergiczną). Największą skuteczność wykazują wtedy, gdy zaczyna się je stosować co najmniej na kilka dni przed pyleniem uczulającej rośliny.
- kromony – działając na błonę śluzową, zapobiegają reakcji alergicznej: obrzękowi, skurczowi oskrzeli czy kichaniu. Stosowane są w postaci aerozoli, istnieją też krople do oczu, a nawet preparaty doustne dla chorych z alergią pokarmową.
- kortykosteroidy - to hormony kory nadnerczy silnie działające na układ odpornościowy i skutecznie usuwające objawy, ale mające wiele skutków ubocznych. Dlatego stosuje się je, gdy nie pomagają inne, bezpieczniejsze preparaty.
Objawy alergii: wysypka alergiczna, katar sienny i inne
W zasadzie wszystkie czynniki środowiskowe mogą uczulać, czyli powodować występowanie alergii, a objawy alergii mogą dotyczyć wielu układów i narządów. Mogą to być: łzawienie i świąd oczu, katar, wysypka (np. swędząca pokrzywka przypominająca bąble po poparzeniu pokrzywą), duszność, chrypka, biegunka. Ciężka, potencjalnie zagrażająca życiu, uogólniona lub ogólnoustrojowa reakcja nadwrażliwości to anafilaksja.
Typowe objawy alergii to m.in.: katar, łzawienie oczu, wysypka, duszność i biegunka.
- katar
- łzawienie oczu
- wysypkę
- duszność
- inne objawy po kontakcie np. z alergenami pyłków roślin, kurzu domowego, sierścią zwierząt
- biegunkę lub ból brzucha po zjedzeniu jakiegoś pokarmu (zobacz: Alergeny wziewne).
Typowe objawy występujące w najczęstszych chorobach alergicznych przedstawiono w tabeli poniżej.
- katar
- spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła
- zatkanie nosa
- kichanie
- świąd nosa
- świąd
- zaczerwienienie
- łzawienie oczu
- obrzęk powiek
- kaszel
- duszność
- świszczący oddech
- silny świąd skóry
- suchość skóry
- wyprysk (lokalizacja zależna od wieku)
- swędzące bąble otoczone rąbkiem zaczerwienionej skóry
- nudności
- wymioty
- ból brzucha
- biegunka
- spadek ciśnienia tętniczego
- utrata przytomności
- swędzące bąble
- obrzęk tkanki podskórnej
- kaszel
- duszność
- świszczący oddech
- nudności
- wymioty
- ból brzucha
- biegunka
W wielu przypadkach podejrzenie alergii nasuwa świąd – oczu, nosa czy skóry. Świąd jest jednym z kluczowych objawów alergii. W chorobach alergicznych główną przyczyną świądu jest jedna z najważniejszych substancji wydzielanych przez komórki zapalne, histamina. Również inne objawy alergii, np. katar, są konsekwencją nadmiernego wydzielania substancji zapalnych przez komórki układu odpornościowego (zobacz: Co to jest alergia? Jak Twój organizm reaguje na alergeny?).