U nas zapłacisz kartą
Czy chory na raka może bezpiecznie przebywać na słońcu?
Nowotwór a dieta. Po co sięgać?
Jak już wspominaliśmy, w diecie osoby chorej na raka bardzo ważną rolę pełni białko. Dzienne zapotrzebowanie na ten składnik wynosi 15-20 proc. energetyczności diety. Jak się podkreśla, proporcja białka pochodzenia roślinnego i zwierzęcego powinna wynosić 1:1. W czym znajdziemy białko? W mięsie (najlepiej chudym), rybach, jajach, serach twarogowych czy jogurtach.
Węglowodany z kolei powinny dostarczać ok. 55 proc. diety. Nie wszystkie będą jednak dobre dla chorego. Uwaga na węglowodany proste. To nic innego jak cukier, słodkie przekąski, a także dżemy wysokosłodzone. Cukier sprawia, że komórki nowotworowe rosną. Warto postawić natomiast na pełnoziarniste produkty zbożowe, np. kasze, ryż, pieczywo, makaron oraz warzywa i owoce. Co do tych ostatnich, powinny znaleźć się one w każdym posiłku.
Nie mniej ważne są tłuszcze. Powinny one stanowić ok. 25-30 proc. dziennego zapotrzebowania. Ich podstawowym źródłem w tego typu diecie są: ryby, chude mięso drobiowe (bez skóry), cielęcina, mięso z królika, oleje roślinne, nasiona (np. dyni czy słonecznika) i orzechy. Ograniczyć należy tłuszcz pochodzący z wieprzowiny i wołowiny, podroby oraz smalec i tłuste sery, które są źródłem cholesterolu i tłuszczów nasyconych. Produkty takie jak ryby morskie, olej rzepakowy, lniany, sojowy, oliwa z oliwek, orzechy włoskie, migdały są natomiast źródłem pożądanych kwasów tłuszczowych omega-3. W chorobie nowotworowej przypisuje im się takie właściwości jak wzmacnianie odporności, zmniejszanie stanu zapalnego, spowalnianie wzrostu guza oraz hamowanie przerzutów. Tłuszcze roślinne zaleca się spożywać na surowo - jako dodatek np. do sałatek.
A co jest źródłem witamin i minerałów ważnych w chorobie nowotworowej?
Spis treści:
Codzienne wybory żywieniowe mają m.in. wpływ na to, jak czujemy się w ciągu dnia. Jak inaczej mogłoby być w przypadku choroby?
W chorobie nowotworowej wiele się zmienia - modyfikacji ulegają potrzeby żywieniowe, możliwość przyjmowania pokarmów czy przyswajanie składników odżywczych. Wiele skutków ubocznych powoduje samo leczenie. Mogą wystąpić: zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego, biegunka, zaparcia, utrata smaku, nudności, wymioty. Wszystko to powoduje, że chęć do jedzenia jest mniejsza. A jak podkreślają eksperci, zapotrzebowanie organizmu na energię i niektóre składniki odżywcze może w tym czasie zwiększyć się nawet o 20 proc. w stosunku do potrzeb sprzed choroby. Bywa i tak, że apetyt się zwiększa, a chory znacznie przybiera na wadze. Tak jest np. w wyniku stosowania sterydów.
"Ze względu na stałą mobilizację układu odpornościowego i długotrwały charakter choroby, konieczne jest dostarczanie z pożywieniem wszystkich niezbędnych składników (białka, węglowodanów, tłuszczy, witamin, mikro- i makroelementów) w odpowiednich proporcjach, w przeciwnym razie organizm zacznie zużywać na ten cel własne tkanki. Taki proces rozpoczyna się od rezerw zmagazynowanych w tkance tłuszczowej, jeśli jednak okażą się one niewystarczające, rozpocznie pozyskiwanie składników z tkanki mięśniowej. Jest to bardzo niebezpieczne, gdyż może prowadzić do niedożywienia, a nawet do wyniszczenia organizmu" - ostrzegają specjaliści dawnego Instytutu Żywności i Żywienia, obecnie Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowego Zakładu Higieny. Najważniejszym zadaniem diety w tego typu przypadkach będzie więc zapobieganie rozwojowi niedożywienia i wyniszczenia nowotworowego.
Dzięki właściwej diecie możliwe jest: zminimalizowanie skutków ubocznych chemioterapii, radioterapii i immunoterapii, ograniczenie ryzyka powikłań po operacjach, zmniejszenie stanu zapalnego, stymulowanie sił obronnych organizmu, dostarczenie odpowiedniej ilości energii, zwiększenie napięcia mięśniowego i poprawienie jakości życia chorego.
To niekoniecznie przez upał. Nadmierne pragnienie może sygnalizować cukrzycę
Cukrzyca to choroba, która zazwyczaj trwa całe życie. Jak podaje Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), choruje na nią około 422 milionów ludzi na całym świecie. W Polsce liczba chorych wciąż rośnie – obecnie przekroczyła już 3 miliony, a do 2030 roku może ich być ponad 4 miliony. Wiele osób jest nie świadomych, że są diabetykami. Dokładna przyczyna cukrzycy typu 1 pozostaje nieznana. Cukrzyca typu 2, która jest dużo bardziej rozpowszechniona, często jest związana z czynnikami takimi jak otyłość i brak aktywności fizycznej. Może być też dziedziczna.
Szybkie rozpoznanie objawów jest bardzo ważne – dzięki temu możliwe jest rozpoczęcie leczenia i kontroli medycznej. Choć na cukrzycę nie ma lekarstwa, to istnieją metody, które łagodzą objawy choroby. Dlatego też warto znać symptomy zwiastujące cukrzycę. Jeden z nich łatwo możesz pomylić z efektem upalnej pogody.
Chodzi o nadmierne pragnienie. Stan, który może się wydawać normalny w gorące dni, w rzeczywistości może zwiastować cukrzycę. Objaw ten wynika z nagromadzenia dodatkowej glukozy we krwi.
– Gdy nerki nie nadążają, dodatkowy cukier trafia do moczu. To z kolei zabiera płyny z tkanek organizmu. Powoduje to odwodnienie, które zwykle prowadzi do uczucia pragnienia. Picie większej ilości płynów w celu zaspokojenia pragnienia prowadzi do częstszego oddawania moczu – podaje Mayo Clinic.
Wysoki poziom cukru w moczu spowodowany cukrzycą może również skutkować słodkim lub owocowym zapachem moczu.
Dieta w chorobie nowotworowej. Jak powinna odżywiać się osoba chora na raka?
To, po jakie produkty sięgamy, nabiera szczególnego znaczenia w chorobie, zwłaszcza nowotworowej. Musimy zapewnić odpowiednią podaż wszystkich niezbędnych składników odżywczych, by organizm miał siłę do walki i mógł lepiej znieść wycieńczające leczenie. Nie ma jednej, uniwersalnej diety w przypadku raka - zalecenia i przeciwwskazania dietetyczne w chorobach nowotworowych zależą od wielu czynników, m.in. umiejscowienia nowotworu, stopnia zaawansowania choroby, innych chorób przewlekłych, sposobu leczenia czy niedoborów, jakie występują u pacjenta. Niemniej, niektóre rekomendacje żywieniowe są wspólne dla wszystkich.
W diecie osoby chorej na raka nie może zabraknąć niezbędnych składników odżywczych. Po jakie produkty chory powinien sięgać, a jakich unikać? / 123RF/PICSEL
Czy kobiety chorujące na raka narządów płciowych mogą w pełni korzystać z lata, np. opalać się? Podobno podczas chemioterapii nie wolno wychodzić na słońce…?
Wszystko zależy od tego, na jakim etapie leczenia jest pacjentka, czy jest w trakcie, czy po zakończeniu leczenia. Jest to kwestia indywidualna, od której jest uzależnione postępowanie. Jeśli jesteśmy w trakcie leczenia – chemioterapii, radioterapii – to ze słońcem trzeba być bardzo ostrożnym. Przebywania na słońcu (mam tu na myśli siedzenie pod parasolem, spacery itp.) oczywiście nie można uniknąć, trudno, żeby kobieta siedziała cały czas w domu. Trzeba jednak pamiętać o kremach z filtrem i nakryciu głowy. Natomiast leżenie „plackiem” na słońcu przez kilka godzin jest absolutnie niewskazane, niezależnie od tego, czy zastosujemy wysoki filtr czy nie. Dotyczy to kobiet zarówno w trakcie leczenia, jak i po leczeniu.
Z kolei osoby, które są w trakcie radioterapii, bardzo powinny uważać z opalaniem, ponieważ miejsca napromieniania bardzo łatwo ulegają poparzeniom (do 6 tygodni od zakończenia napromieniania). W trakcie leczenia kobieta szybciej się męczy, więc już sam wyjazd na urlop w tym czasie nie jest dobrym pomysłem.
