U nas zapłacisz kartą
Czy guz rakowy zawsze powoduje ból? Rozważmy faktory i perspektywy
Rokowania przy raku odbytu
Jak wskazują dr hab. med. Małgorzata Kołodziejczak, lek. med. Anna Kosim i prof. dr hab. med. Iwona Sudoł-Szopińskiej, rokowania raka odbytu zależą przede wszystkim od wielkości guza i poziomu zajęcia węzłów chłonnych. Jednocześnie w przypadku szybkiego rozpoznania choroby, rokowania raka odbytu są dobre - odsetek przeżyć minimum 5-letnich wynosi 80%. Na wczesnym etapie, gdy guz ma mniej niż 5 cm wyleczalność określa się na poziomie 80-90%.
Z drugiej strony, czasem podjęcie leczenia na czas jest niemożliwe, m.in. z uwagi na trudności diagnostyczne. Raka odbytu wciąż rozpoznaje się zbyt późno, ponieważ jego objawy łatwo pomylić np. z krwawiącymi hemoroidami. Nierzadko pacjenci samodiagnozują się i kupują środki na hemoroidy dostępne bez recepty, nie podejrzewając, że cierpią na tak poważną chorobę. Dopiero brak skuteczności w leczeniu i pogorszenie samopoczucia skłania ich do kontroli lekarskiej.
Niestety mogą wówczas pojawić się już przerzuty raka odbytu, np. do wątroby. W momencie, gdy rak odbytu daje już przerzuty, rokowanie pogarsza się. Jak wskazuje prof. dr hab. n. med. Wojciech Wysocki, w III stadium raka przeżywalność wynosi około 66%, natomiast w IV stadium raka, gdy choroba dała już przerzuty do narządów odległych odsetek przeżyć pięcioletnich wynosi 34%.
Leczenie raka odbytu
Jaki lekarz leczy raka odbytu? Specjalistą, do którego należy się zgłosić jest onkolog lub proktoonkolog. Forma leczenia raka odbytu zależy od wielu czynników. Wpływ na to ma:
- rodzaj raka,
- ogólny stan chorego,
- stopień zaawansowania choroby.
Rak płaskonabłonkowy kanału odbytu jest leczony przy pomocy jednoczasowej radiochemioterapii. Niekiedy, gdy taka terapia nie przynosi oczekiwanego rezultatu niezbędne okazuje się przeprowadzenie operacji raka odbytu, która polega na amputacji brzuszno-kroczowej. Może ona być wykonana również w ramach działań bezpośrednio ratujących życie.
Z kolei gruczolakorak kanału odbytu jest leczony amputacją brzuszno-kroczową. Stosuje się wówczas także radioterapię na tych samych zasadach jak podczas leczenia raka odbytnicy. Specjaliści mogą zdecydować też o wyłonieniu stomii, czyli innym sposobie odprowadzania kału z organizmu. Może mieć ona charakter czasowy lub stały. Gdy u pacjenta wystąpią przerzuty w węzłach chłonnych umiejscowionych w pachwinach, konieczne będzie także wycięcie układu chłonnego pachwinowego.
W leczeniu stosowana jest też brachyterapia. To miejscowa radioterapia, w której stosuje się promieniotwórczy materiał wkładany do odbytu. Warto wiedzieć, że rak odbytu jest niezwykle radio- i promienioczuły. Z tego względu (inaczej niż to miało miejsce do lat 80.) nie stosuje się od razu amputacji, ale opiera się leczenie na chemioterapii i radioterapii. W wielu przypadkach takie działanie może przynieść wymierne rezultaty.
W trakcie terapii i po jej przejściu istotne jest też spożywanie właściwych pokarmów. Dieta przy raku odbytu opiera się na kilku zasadach. Powinna:
- być lekkostrawna - aby wyeliminować możliwość gazów i innych nieprzyjemnych dolegliwości,
- bazować na zwiększeniu podaży białka, np. dostępnego w chudym mięsie drobiowym, rybach morskich, jajkach oraz produktach nabiałowych. Białka to przeciwciała niezbędne do walki z patogenami,
- ograniczać spożycie błonnika pokarmowego - błonnik pokarmowy zwiększa częstotliwość wypróżniania, co prowadzi do dodatkowych dolegliwości bólowych i biegunek,
- zawierać dużo warzyw i owoców - to źródło cennych antyoksydantów niezbędnych w walce o zdrowie,
- opierać się na ograniczeniu nasion strączkowych - przykładowo fasola może powodować wzdęcia,
- zachęcać do rezygnacji z soli na rzecz ziół - sól podnosi ciśnienie tętnicze, co nie jest korzystne dla pacjentów.
Nowotwory złośliwe - cechy i przykłady
Nowotwory złośliwe istotnie różnią się od tych łagodnych. Należy tutaj wymienić przede wszystkim takie ich cechy, jak:
- zdolność do naciekania okolicznych tkanek i narządów,
- zdolność do przerzutowania,
- cechowanie się szybkim tempem wzrostu i brakiem torebki,
- naciekanie może odbywać się drogą naczyń krwionośnych i naczyń chłonnych, należy podkreślić, że nowotwory złośliwe mogą rozsiewać się również drogą płynu mózgowo-rdzeniowego i zajmować ośrodkowy układ nerwowy (mózg, rdzeń kręgowy),
- zdolność do wznowy wzrostu - w przypadku niedoszczętnego usunięcia tkanki nowotworowej - dochodzi do wznowy i “odrastania” nowotworu złośliwego,
- tworzenie naczyń o nieprawidłowej budowie - nowotwory złośliwe mają zdolność do angiogenezy.
Nowotwory złośliwe również można podzielić na kilka grup, zaliczamy tutaj:
- raki,
- mięsaki - są to nowotwory złośliwe wywodzące się z komórek mezenchymalnych,
- chłoniaki oraz białaczki - czyli nowotwory, które wywodzą się z tkanki limfatycznej i układu krwiotwórczego,
- nowotwory germinalne - nowotwory złośliwe mogą wywodzić się również z komórek płciowych i rozwijać się wówczas w obrębie jajników i jąder.
Podział ten obrazuje, że nie każdy nowotwór złośliwy to zawsze rak, a często wśród wielu osób dominuje właśnie takie, błędne przekonanie. Między słowem rak, a nowotwór złośliwy nie możemy postawić znaku równości, ponieważ nowotwory złośliwe to szersza grupa, gdzie należą zarówno raki, jak i na przykład mięsaki.