U nas zapłacisz kartą
Czy można całkowicie wyleczyć trądzik?
Trądzik pospolity - podsumowanie
Trądzik to nie tylko przypadłość nastolatków, to coś więcej niż tylko pryszcze. Czasami wymaga leczenia antybiotykami, lecz nad trądzikiem da się zapanować. Podstawa to dobrze dobrana pielęgnacja i współpraca z lekarzem.
Bibliografia:
- https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/choroby/chorobyskory/74475,tradzik-pospolity-rodzaje-i-przyczyny-jak-pozbyc-sie-tradziku (Dostęp 04.12.2023)
- https://www.mp.pl/dermatologia/wytyczne/258188,tradzik-pospolity-rozpoznanie-i-leczenie (Dostęp 04.12.2023)
- https://www.mp.pl/medycynarodzinna/artykuly/289708,tradzik-mlodzienczy-postepowanie-w-gabinecie-lekarza-rodzinnego (Dostęp 04.12.2023)
- https://www.nice.org.uk/guidance/ng198/chapter/Recommendations (Dostęp 04.12.2023)
- Enshaieh, S., Jooya, A., Siadat, A. H., & Iraji, F. (2007). The efficacy of 5% topical tea tree oil gel in mild to moderate acne vulgaris: a randomized, double-blind placebo-controlled study. Indian journal of dermatology, venereology and leprology, 73(1), 22–25. https://doi.org/10.4103/0378-6323.30646
- Fabbrocini, G., Annunziata, M. C., D'Arco, V., De Vita, V., Lodi, G., Mauriello, M. C., Pastore, F., & Monfrecola, G. (2010). Acne scars: pathogenesis, classification and treatment. Dermatology research and practice, 2010, 893080. https://doi.org/10.1155/2010/893080
- Jacek Szepietowski, Monika Kapińska-Mrowiecka, Andrzej Kaszuba, Andrzej Langner, Waldemar Placek, Hanna Wolska, Łukasz Matusiak. Trądzik zwyczajny: patogeneza i leczenie. Konsensus Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Przegl Dermatol 2012, 99, 649–673
Czy leczymy raz na zawsze?
Nawet po przebytej kuracji izotretynoiną trądzik może wrócić. Dlaczego? Ponieważ izotretynoina (izotek, curacne, axotret, aknenormin) nie likwiduje przyczyny powstawania trądziku, a jedynie go usypia, poprzez zmniejszenie aktywności pracy gruczołów łojowych oraz ich inwolucji.
Dlatego po kilku miesiącach od skończonej terapii, kiedy gruczoły znów się odbudują, może nastąpić nawrót choroby. Najlepsze efekty przynosi kuracja "końskimi" dawkami, ale nie jest ona praktykowana w Polsce ze względu na uciążliwe skutki uboczne. Pozostaje więc dużo cierpliwości, samozaparcia i dbania o to, żeby uporczywy trądzik mieć po prostu pod kontrolą całe życie. To oznacza, że nawet po przebytej kuracji izotekiem musimy nadal uważać na dietę i pielęgnację!
Przyczyna może być zapoczątkowana już w dzieciństwie. Zawsze na konsultacji z klientem pytam czy przypadkiem nie został urodzony przez cesarskie cięcie, czy był karmiony mlekiem modyfikowanym, zamiast mlekiem z piersi mamy, czy dużo chorował i czy przyjmował antybiotyki - to wszystko trwale niszczy mikrobiom w jelitach, który trzeba później wspierać probiotykami do końca życia!
Różne przyczyny trądziku
Aby wystąpił trądzik, musi pojawić się jednocześnie kilka czynników: łojotok i zablokowanie ujść mieszków włosowych przez zrogowacenia. Prowadzi to do powstania stanu zapalnego, do którego przyczyniają się również bakterie Cutibacterium acnes (dawniej Propionibacterium acnes).
Czynniki genetyczne
Znaczącą rolę odgrywają czynniki genetyczne - jeśli twoi rodzice mieli trądzik, istnieje większe ryzyko, że dotknie on także ciebie.
Dieta a trądzik
Czy dieta ma wpływ na pojawienie się trądziku? Znaczenie diety w powstawaniu lub zaostrzaniu trądziku jest niejasne. Być może znaczenie mają produkty o wysokim indeksie glikemicznym oraz produkty mleczne.
Wszystko to prowadzi do powstawania trądziku na twarzy, brodzie, czole, policzkach, plecach, ramionach czy dekolcie.
Jakie są najbardziej znane rodzaje trądziku?
- trądzik zaskórnikowy - występują głównie zaskórniki, otwarte i zamknięte, jest to łagodna postać trądziku,
- trądzik grudkowo-krostkowy - często występujący rodzaj, oprócz zaskórników obecne są grudki i krostki objęte stanem zapalnym. Mogą być one bolesne,
- trądzik ropowiczy - występują duże, ropne torbiele, które goją się z pozostawieniem nierównych blizn zanikowych.
Trądzik hormonalny
Trądzik androgenny leczy się za pomocą tabletek antykoncepcyjnych. Androgeny powodują zwiększoną produkcję łoju. Trądzik dorosłych można leczyć antykoncepcją w przypadku kobiet, u których występuje nadmierna produkcja sebum i nadmierne owłosienie (hirsutyzm). Pozwala to obniżyć stężenie testosteronu oraz zmniejszyć ilość zapalnych zmian trądzikowych.
Przy korzystaniu z antykoncepcji hormonalnej w leczeniu trądziku oprócz konsultacji z dermatologiem, ważne są regularne wizyty kontrolne u ginekologa.
Zaburzenia hormonalne
hormony androgenowe, choroby tarczycy, okres dojrzewania, stres, insulinooporność, zespół policystycznych jajników.
Trądzik hormonalny powstaje zazwyczaj w wieku dojrzewania i trwa aż do około 25 roku życia. U kobiet także występują hormony męskie, czyli androgeny i to właśnie one wpływają na gruczoły łojowe. Przez to, że najwięcej gruczołów łojowych mamy na twarzy, plecach i dekolcie - tam też pojawiają się zmiany.
Jak? Za pośrednictwem receptorów androgenowych dochodzi do zaburzeń w regulacji funkcjonowania komórki łojowej i do nadmiernej produkcji łoju. Hormony płciowe są produkowane przez jajniki, jądra oraz nadnercza. Dehydroepiandrosteron (DHEA) jest głównym prekursorem androgenów produkowanym przez nadnercza. Nie tylko on wpływa na wydzielanie gruczołów łojowych, ale również jego pochodne, czyli testosteron i dihydrotestosteron (DHT). Ich wydzielanie spada dopiero przed 30 rokiem życia.
Hormony tarczycy z kolei są bardzo ważne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu i w przypadku tego typu zaburzeń występuje problem nie tylko z układem trawiennym, nerwowym, ale także widać go na skórze i włosach. Tak, przy zaburzeniach gruczołu tarczycy może wystąpić trądzik. I wtedy jest on trudny do zwalczenia, bo przy nadczynności człowiek się poci, a skóra ma idealne warunki do rozwoju bakterii beztlenowych. Przy niedoczynności skóra jest wysuszona i podrażniona. Tlący się stan zapalny tylko pogarsza sytuację, ale jest nadzieja wtedy, gdy środkami farmakologicznymi unormujemy poziom hormonów. I w tym wypadku także dieta przeciwzapalna ma ogromne znaczenie!
Kiedyś mówiło się "nie przejmuj się trądzikiem, przejdzie z wiekiem", a teraz niestety to trądzik często PRZYCHODZI z wiekiem. Dieta bogata w cukier, tłuszcze trans, stresujący tryb życia, uboga flora bakteryjna jelit, brak snu, itd - to wszystko przyczynia się do innych problemów, takich jak np. insulinooporność, cukrzyca, a trądzik dostajemy przy okazji, tak w prezencie :)
