U nas zapłacisz kartą
Przyczyny i skuteczne sposoby leczenia dużych pryszczów za uszami
Czym jest trądzik hormonalny?
Przyjęło się, że trądzik to choroba wieku dojrzewania. Niestety trądzik hormonalny, znany także jako trądzik androgenny, może wystąpić w każdym wieku, niezależnie od płci, choć u osób dorosłych częściej pojawia się u kobiet niż mężczyzn. Co więcej, w ciągu ostatnich 10 lat zauważa się znaczny wzrost zachorowań u kobiet między 25. a 30. rokiem życia. Oprócz tego z trądzikiem hormonalnym coraz częściej zmagają się kobiety dojrzałe, wchodzące w okres menopauzy, a więc między 40. a 50. rokiem życia.
Dlaczego trądzik po 25. roku życia to tak powszechna choroba w XXI wieku? W dużej mierze winne są hormony. Trądzik u osób dorosłych związany jest z zaburzeniami gospodarki hormonalnej oraz zmianami w stężeniu określonych hormonów płciowych, które mogą pojawiać się w różnych okresach życia:
- produkcja testosteronu (męskiego hormonu płciowego) wzrasta w okresie dojrzewania zarówno u chłopców, jak i u dziewczyn,
- testosteron zaburza równowagę hormonalną i zwiększa produkcję sebum skórnego, które powoduje zatykanie porów, rozrost flory bakteryjnej, a w konsekwencji – trądzik,
- zmiany hormonalne na twarzy mogą pojawiać się także u kobiet tuż przed okresem, w trakcie ciąży, po odstawieniu tabletek antykoncepcyjnych, a także w okresie menopauzy.
Etiopatogeneza trądziku
Aby jak najlepiej zrozumieć istotę trądziku hormonalnego, należy zacząć od podstaw, a więc tego, dlaczego na naszej twarzy w pewnym momencie mogą pojawić się zmiany skórne świadczące o tej chorobie. Skąd bierze się trądzik? Odpowiedź na to pytanie w dużej mierze leży w naszych genach. Skłonności do tej choroby są warunkowane genetycznie. Dlatego też, jeśli jedno lub oboje rodziców posiadało trądzik w młodości, prawdopodobieństwo posiadania go przez dziecko znacznie wzrasta.
Oprócz tego wpływ na pojawienie się trądziku mają 3 istotne czynniki:
- zwiększona aktywność gruczołów łojowych – decydujące są hormony androgenne, które mają wpływ na powiększenie gruczołów łojowych i dodatkowo wzmagają wydzielanie przez nie sebum,
- zaburzony proces rogowacenia przewodów wyprowadzających mieszków włosowych – dochodzi do nadmiernego złuszczania komórek skóry, które znacznie szybciej obumierają, a następnie, zamiast ulec złuszczeniu, zaczynają zapychać ujścia gruczołów łojowych. W tym samym czasie kanały łojowe ulegają zwężeniu, przez co sebum nie może w prawidłowy sposób przedostać się na powierzchnię skóry. To z kolei prowadzi do powstawania zaskórników otwartych i zamkniętych, które z kolei mogą przekształcać się w grudki lub krosty,
- kolonizacja mieszków włosowych przez bakterie Propionibacterium acnes – stanowią one naturalny element mikrobiomu naszej skóry. Jeśli jednak dochodzi do jego zaburzenia, np. poprzez zaczopowanie ujść mieszków włosowych, dochodzi do ich zwiększonego namnażania, przez co dochodzi do zainfekowania skóry i powstawania na niej niedoskonałości.
Hormony a trądzik
Jak już wspomniano, różnego rodzaju zaburzenia gospodarki hormonalnej wpływają na wzrost lub nagły spadek stężenia hormonów płciowych. To z kolei przekłada się na zwiększoną aktywność gruczołów łojowych i w efekcie nadprodukcję sebum, czego wynikiem są wykwity na skórze. Hormony płciowe, które w większym lub mniejszym stopniu mogą mieć wpływ na pojawianie się zmian na skórze, to:
- androgeny – to męskie hormony płciowe, które w mniejszych ilościach występują również u kobiet. Zalicza się do nich testosteron, dihydrotestosteron, androstendion oraz dehydroepiandrostendion (DHEA),
- testosteron – jeden z androgenów, męskich hormonów płciowych, który u mężczyzn ma wpływ na płodność i seksualność. W przypadku kobiet wpływa na libido i jest produkowany w jajnikach i nadnerczach,
- progesteron – żeński hormon płciowy, reguluje cykl menstruacyjny, a także odgrywa ważną rolę w okresie ciąży,
- estrogen – żeński hormon produkowany przez jajniki (u mężczyzn w bardzo nikłych ilościach powstaje w jądrach). U kobiet wpływa na nawilżenie i kondycję skóry, a także m.in. pracę układu sercowo-naczyniowego.
Największy wpływ na pojawienie się trądziku hormonalnego mają androgeny oraz testosteron. W przypadku żeńskich hormonów płciowych na wystąpienie zmian skórnych (np. pryszczy na brodzie) wpływ mają estrogeny. Jest to szczególnie zauważalne tuż przed nadejściem miesiączki lub w okresie menopauzalnym.
Zmiany hormonalne na twarzy – co na nie wpływa?
Wahania hormonalne mają znaczący wpływ na pojawienie się trądziku u osób dorosłych, jednak nie powinniśmy zapominać o tym, że nie jest to jedyny czynnik, który warunkuje obecność tej dermatozy. Istnieje bowiem szereg innych czynników, do których zalicza się:
- uwarunkowania genetyczne,
- skłonności osobnicze,
- choroby tarczycy,
- niewłaściwy styl życia,
- promieniowanie uv,
- przemęczenie,
- przewlekły stres,
- brak odpowiedniej ilości snu,
- zanieczyszczenie środowiska,
- używki (palenie tytoniu, spożywanie alkoholu),
- nieodpowiednio dobrana pielęgnacja (np. produkty silnie złuszczające i wysuszające),
- niewłaściwa dieta (produkty tłuste, przetworzone, o wysokim indeksie glikemicznym).
Trądzik wokół ust. O czym świadczą pryszcze na ustach i wokół nich?
Wypryski w okolicy ust, najczęściej swędzące, są objawem okołoustnego zapalenia skóry, które obecnie jest uważane za rodzaj trądziku różowatego – tłumaczy dermatolożka, Olga Warszawik. Zmiany te powstają lub się zaostrzają pod wpływem stosowania na skórę twarzy preparatów sterydowych. Pryszcze wokół ust mogą również się pojawiać pod wpływem promieniowania ultrafioletowego albo zmian hormonalnych. U części osób wywołującym je czynnikiem może być także alergia na preparaty stosowane do pielęgnacji skóry i do makijażu – dowiadujemy się. A to jeszcze nie wszystko.
Przyczyną wyprysków w okolicy ust może być także. pasta do zębów, więc kiedy pryszcze wokół ust się pojawią, należy zastanowić się, czy nie zmieniliśmy niedawno pasty, albo czy nie uczuliliśmy się na tą, której używamy od dawna – informuje dermatolożka.
Pasta do zębów na pryszcze – zdarzyło Ci się nakładać ją na wypryski? Oto, dlaczego nigdy więcej nie powinnaś tego robić
Bąble na skórze – skąd się biorą i jak sobie z nimi radzić?
Bąble na skórze stanowią charakterystyczny objaw takich schorzeń, jak opryszczka, ospa, czy pęcherzyca. Wiele osób zastanawia się co mogą oznaczać bąble na skórze jak po oparzeniu, czy ugryzieniu komara. Zobacz, jakie są przyczyny ich powstawania – wodnych i ropnych. Dowiedz się, jak wyglądają zmiany skórne w poszczególnych chorobach.
- Bąble na skórze to wykwity, które pojawiają się w przebiegu różnych schorzeń infekcyjnych oraz alergicznych, a także czynników fizycznych, np. przy oparzeniach.
- Bąble na skórze są pęcherzami, które zazwyczaj są wypełnione treścią jałową (wodą lub osoczem) lub patologiczną (ropą).
- Wygląd i wielkość bąbli na skórze różni się w zależności od czynnika, jaki je wywołuje. Zazwyczaj bąble na skórze osiągają kilka milimetrów średnicy.
- Przyczyny bąbli na skórze
- Bąble na skórze jak po oparzeniu
- Swędzące bąble na skórze wywołane wirusem HSV
- Bąble na ciele w przebiegu ospy wietrznej
- Bąble na skórze z płynem surowiczym
- Ropne bąble na skórze
Krosty na szyi a hormony
Wszystkie opisane wyżej odmiany trądziku mają podobną etiologię. W literaturze medycznej najczęściej wskazuje się na zależność pomiędzy hormonami a trądzikiem.
Trądzik młodzieńczy rozwija się przecież w okresie dojrzewania, w czasie którego w organizmach młodych ludzi dochodzi do gwałtownego wzrostu poziomu androgenów (hormonów płciowych o działaniu maskulinizującym).
Podobnie jest z trądzikiem dorosłych. Z badań epidemiologicznych wynika, że rozwija się on najczęściej u kobiet zmagających się z nadmiarem androgenów (Szczurek, Kamińska-Winciorek, Śpiewak).
Co więcej, kobiety chorują niekiedy na trądzik skupiony, co zwykle ma związek z zespołem policystycznych jajników.
Pryszcze pojawiają się również w ciąży. Krosty mogą być zlokalizowane nie tylko na twarzy, ale również na szyi czy nawet plecach. Jest to związane ze wzmożonym wydzielaniem sebum. Wywołuje je podwyższony poziom progesteronu i androgenów.
