U nas zapłacisz kartą
Zrozumienie i Zarządzanie Egzemą na Skórze - Praktyczne Porady i Rozwiązania
Rodzaje egzemy
W zależności od czynnika, który predysponuje do rozwoju choroby można wyróżnić dwa typy egzemy – egzemę endogenną oraz egzemę egzogenną. Na egzemę endogenną wpływ mają bodźce wewnętrzne, bez udziału środowiska zewnętrznego. Jest uwarunkowana genetycznie. Jeśli do powstania zmian na skórze przyczyniają się czynniki zewnętrzne, wtedy mówimy o egzemie egzogennej, inaczej kontaktowej. Występujące wówczas zmiany skórne ograniczone są do konkretnych obszarów ciała – mogą występować jako egzema na twarzy, egzema na dłoniach i stopach czy też podudziach.
Odmienny rodzaj egzemy może powodować dolegliwości o różnym charakterze. Najważniejsze z nich to:
- wyprysk kontaktowy (alergiczny) – egzema kontaktowa, nazywana jest również kontaktowym zapaleniem skóry. Zmiany chorobowe powstają w miejscu, gdzie doszło do kontaktu z substancjami alergicznymi. Może być wywołana przez różnego rodzaju czynniki chemiczne, takie jak chrom, nikiel lub kobalt, które znajdują się w wielu przedmiotach – kosmetykach, biżuterii i ubraniach. Typowymi lokalizacjami dla tego typu egzemy są dłonie i przedramiona,
- wyprysk atopowy – ten rodzaj egzemy uwarunkowany jest predyspozycją genetyczną, a czynnikami wywołującymi są alergeny pokarmowe (np.cytrusy, gluten, laktoza), jak również alergeny wziewne (np.pyłki traw). Predysponuje do powstania atopowego zapalenia skóry. Zmiany skórne najczęściej pojawiają się we wczesnym dzieciństwie i współistnieją z innymi schorzeniami o podłożu alergicznym (astmą, katarem siennym),
- wyprysk łojotokowy – z tym rodzajem egzemy mamy do czynienia wówczas, gdy w określonych miejscach dochodzi do nasilonej produkcji łoju. Należy do nich: owłosiona skóra głowy, okolice nosa, brwi, policzków, fałdów nosowo-wargowych, skóra za małżowinami usznymi, na plecach oraz między łopatkami. Oprócz typowych cech wyprysku łojotokowe zapalenie skóry cechuje się powstawaniem wysięku, który zasycha ma skórze pod postacią żółtych strupów.
Leczenie egzemy
Jak już wspomnieliśmy, kluczowe znaczenie dla leczenia egzemy ma ustalenie przyczyn jej występowania. Dzięki temu można wykonać pierwszy krok w terapii. Jest nim wyeliminowane kontaktu z czynnikiem drażniącym skórę lub z alergenem. Niezwykle ważnym punktem (zwłaszcza kiedy mamy do czynienia z początkami egzemy oraz przy lekkich jej postaciach) jest podniesienie poziomu nawilżenia skóry. Ta zasada dotyczy zwłaszcza tzw. skóry atopowej towarzyszącej występowaniu AZS.
W tym przypadku stosuje się preparaty emolientowe (np. kremy czy balsamy), które w składzie mają substancje nawilżające oraz natłuszczające skórę. Tworzą na niej warstwę okluzyjną, która zapobiega utracie wilgoci. Dobrej jakości preparaty emolientowe dla skóry suchej i atopowej zawierają też substancje uszczelniające barierę ochronną naskórka. Kolejnym elementem, na jaki należy zwrócić uwagę przy wyborze, jest możliwie niska zawartość takich dodatków jak konserwanty czy substancje zapachowe. Substancje te same w sobie mają bowiem duży potencjał drażniący i mogą spowodować wypryski.
W leczeniu bardziej zaawansowanych egzem wykorzystuje się preparaty zawierające glikokortykosteroidy (nazywane potocznie sterydami). Stosuje się je miejscowo przez kilka, kilkanaście dni. Najczęściej mają formę kremu lub maści. Zdarza się jednak, że miejscowe leki na egzemę nie wystarczają. Jeśli stan zapalny ma ostry przebieg lub zajął dużą powierzchnię skóry, lekarz może przepisać leki przyjmowane doustnie. Bardzo często są to również glikokortykosteroidy.
Kolejną grupą leków stosowanych przy egzemie są doustne leki przeciwhistaminowe. Wykorzystuje się je w przypadku egzem spowodowanych przez alergeny. Łagodzą one uczucie świądu oraz hamują reakcję alergiczną organizmu. Działanie przeciwświądowe mają też niesterydowe żele, kremy i maści przeznaczone do skóry suchej, atopowej itp. W przeciwieństwie do preparatów zawierających glikokortykosteroidy, można je stosować przez dłuższy czas.
Egzema - pielęgnacja skóry i odpowiednia dieta
Odpowiednia pielęgnacja skóry skłonnej do egzemy to połowa sukcesu w wydłużaniu okresów remisji choroby. Bez wątpienia o wrażliwą skórę twarzy i całego ciała należy odpowiednio dbać, oto kilka cennych wskazówek:
- nie narażaj naskórka na zbyt niską ani zbyt wysoką temperaturę,
- nie narażaj skóry na nadmierne działanie promieni słonecznych oraz mróz i wiatr,
- zakładaj luźne ubrania z naturalnych materiałów,
- używaj jedynie hipoalergicznych środków piorących,
- unikaj długich kąpieli (do 10 minut), a jeśli lubisz posiedzieć w wannie zadbaj o to by woda była letnia,
- po umyciu osuszaj skórę bardzo delikatnie nie pocierając jej ręcznikiem, a jedynie go przykładając,
- stosuj preparaty nawilżające jeszcze na lekko mokry naskórek,
- nie używaj mydła do mycia, a jedynie odpowiednich preparatów o obojętnym lub lekko kwaśnym pH o działaniu nawilżająco - zmiękczającym.
Egzema związana jest z trwałym uszkodzeniem naturalnej warstwy ochronne skóry jaką stanowi płaszcz lipidowy. Warstwa lipidowa wytworzona jest przez tłuszcze produkowane w gruczołach łojowych oraz cholesterol, trójglicerydy, kwasy tłuszczowe i woski. Dzięki niej skóra chroniona jest przed szkodliwym działaniem czynników środowiskowych, wnikaniem bakterii, wirusów i grzybów oraz przed utratą wody. Dlatego wybierając kosmetyki do codziennego użytku pacjenci powinni wybierać takie, które pozwolą zapewnić skórze taką naturalną barierę i uniknąć tym samym zapalenia wywołanego przez czynniki drażniące. Są to popularne szczególnie do pielęgnacji dzieci i niemowląt emolienty. Oprócz tego warto zwrócić uwagę, aby konkretne preparaty były dermokosmetykami, w których stężenie aktywnie działających substancji jest znacznie wyższe niż w klasycznych kosmetykach oraz aby były one hipoalergiczne. Najlepiej po prostu szukać na opakowaniu napisu "egzema".
W tego typu dermokosmetykach występuje wiele składników. Czego należy w nich szukać?