U nas zapłacisz kartą
Oznaki raka - Jak je rozpoznać i zrozumieć ich znaczenie
Jak wcześnie wykryć raka? Zalecane badania
Nie ma potrzeby, aby objawy sugerujące nowotworów musiały być zawsze konsultowane i rozpoznawane przez onkologa. Wstępna diagnostyka powinna leżeć w kompetencjach lekarza rodzinnego. Lekarze POZ stoją na pierwszej linii frontu walki z rakiem, i to od ich wiedzy oraz zaangażowania zależy, czy dyskretne objawy choroby zostaną właściwie powiązane z procesem nowotworowym.
Jeżeli potencjalne objawy raka niepokoją nas, to mamy prawo i powinniśmy domagać się specjalistycznych badań.
Zaniepokojony pacjent, który wykrył u siebie potencjalne objawy nowotworu ma prawo i powinien domagać się otrzymania skierowania na stosowne badania specjalistyczne lub wystawienia tzw. zielonej karty diagnostyki i leczenia onkologicznego. (DILO).
Konsultacja lekarska rozpoczyna się od zebrania wywiadu i informacji na temat stanu zdrowia Pacjenta, niepokojących objawów, przyjmowanych leków oraz chorób towarzyszących. Ważną zasadą, którą należy kierować się u chorych z podejrzeniem nowotworu jest zasada zwiększonego prawdopodobieństwa. Oznacza to, że należy poszukiwać nowotworów najbardziej prawdopodobnych, tzn. u palaczy – nowotworów tytoniozależnych, a u chorych z marskością wątroby – raka wątrobowokomórkowego.
W wykrywaniu choroby nowotworowej we wczesnym stadium zaawansowania przydatne są:
- Badania laboratoryjne – odchylenia w wynikach mogą sugerować chorobę nowotworową
- Zbadanie poziomu markerów nowotworowych
- Przeprowadzenie wywiadu rodzinnego – ustalenie czy w danej rodzinie występowały już nowotwory
- Badania obrazowe – diagnostyka onkologiczna z wykorzystaniem USG, tomografii komputerowej, badanie rezonansem magnetycznym, badanie RTG, pozytonowy tomograf emisyjny PET
Jakie są najczęstsze objawy raka?
Jakie są pierwsze objawy raka? Skąd mam wiedzieć czy mam nowotwór? Czy mając dobre wyniki krwi można mieć raka? Jakie są najczęstsze symptomy choroby nowotworowej i kiedy zgłosić się do lekarza?
– Większość niepokojących objawów może być spowodowana wieloma różnymi chorobami, niekoniecznie nowotworowymi. Dlatego w onkologii preferujemy złotą zasadę 2-3 tygodni. Jeżeli po tym czasie, po okresie leczenia objawowego, symptomy nie ustępują i nie otrzymujemy cofnięcia się dolegliwości, należy wykluczyć chorobę nowotworową – wyjaśnia dr n. med. Janusz Meder – onkolog, Prezes Polskiej Unii Onkologii.
10 najczęstszych objawów raka
- Zmiany skórne (na wardze, w jamie ustnej, narządach płciowych) w postaci owrzodzeń, zmiana wyglądu znamienia, krwawienie z brodawki
- Asymetria piersi lub innej części ciała, powiększone węzły chłonne
- Zaburzenia ze strony układu pokarmowego (trudności w połykaniu, uczucie pełności w nadbrzuszu, zaparcia, biegunki, krew w stolcu)
- Utrata wagi i niekontrolowane chudnięcie
- Osłabienie, zmęczenie, apatia, problemy ze snem
- Krwioplucie, długotrwała chrypka, zmiana charakteru kaszlu
- Krwawienia i nieprawidłowe wydzieliny z dróg rodnych
- Krwiomocz, parcie na mocz, trudności w oddawaniu moczu
- Ból, duszność, przewlekła gorączka, nocne poty
- Poranne wymioty, zaburzenia świadomości, napady padaczkowe
ZOBACZ WIĘCEJ: OBJAWY POSZCZEGÓLNYCH NOWOTWORÓW
Co to jest rak krtani?
Rak krtani jest chorobą nowotworową, która polega na nieprawidłowym i nieustannym rozrastaniu się komórek nabłonka krtani. Może się umiejscowić w górnej części krtani (nagłośni) i wówczas najczęściej charakteryzuje się szybkim wzrostem i przerzutami do okolicznych węzłów chłonnych. Z kolei rak krtani zlokalizowany w jej środkowej części (głośni) rozwija się dużo wolniej i rzadziej daje przerzuty. Nowotwór złośliwy w dolnej części krtani (podgłośni) rozwija się bardzo powoli i rokuje gorzej niż pozostałe, często daje przerzuty do płuc. Wcześnie wykryta choroba charakteryzuje się przeżywalnością około 90% na przestrzeni 5 lat, ale często pojawiają się nawroty.
Zobacz film: Przeszczep krtani - jak wygląda zabieg? Źródło: 36,6- powiększone węzły,
- uczucie ciała obcego w gardle,
- uczucie ucisku w gardle,
- ból i drażliwość przy przełykaniu pokarmów.
Pierwszym objawem raka głośni jest chrypka utrzymująca się powyżej dwóch tygodni i niepoddająca leczeniu.
Rak podgłośni rozwija się w podstępny sposób i nie towarzyszą mu wczesne dolegliwości, z reguły zauważa się dopiero jego późne objawy.
Najczęstsze symptomy choroby nowotworowej – lista
- Zmiany na skórze lub błonach śluzowych wargi, jamy ustnej, narządów płciowych. Mogą one budzić podejrzenie raka, szczególnie gdy utrzymują się ponad dwa tygodnie. W takim przypadku konieczna jest biopsja czyli pobranie małego wycinka do weryfikacji histopatologicznej,
- Niekontrolowane i nadmierne osłabienie i chudnięcie są częstymi objawami nowotworu. Mogą towarzyszyć hiperkalcemii lub być wyrazem anemizacji spowodowanej rozwojem raka trzustki. Trudna do wyjaśnienia utrata wagi większa niż 10% w ciągu kilku tygodni jest wskazaniem do wizyty u lekarza gdyż może stanowić objaw raka.
- Niewyjaśniony ból w jamie brzusznej, okolicy lędźwiowej, klatce piersiowej może być objawem raka, którego nie wolno lekceważyć. Ból w dole biodrowym wymaga badań w kierunku raka jelita grubego (krew utajona, morfologia, kolonoskopia, badanie dwukontrastowe rentgenowskie). Ból okolicy lędźwiowej może być objawem guza nowotworowego nerki (zalecana ultrasonografia). Bóle klatki piersiowej mogą być objawami nowotworu płuca (wymaga zrobienia zdjęcia rentgenowskiego). Bóle kości to sygnał, że być może mamy do czynienia z przerzutami raka lub guzem pierwotnym szpiczaka,
- Długotrwała gorączka o niewyjaśnionym pochodzeniu może być pierwszym objawem nowotworów hematologicznych lub towarzyszyć rozsianemu rakowi piersi,
- Powiększone węzły chłonne – ewidentnie zmienione i niezwiązane z zakażeniem należy koniecznie zbadać cytologicznie (BAC) lub histologicznie. Należy koniecznie badać i weryfikować wszystkie powiększone węzły chłonne utrzymujące się ponad trzy tygodnie,
- Owrzodzenie brodawki sutkowej może być objawem nowotworu Pageta,
- Zmiany wyglądu jąder. Jakakolwiek zmiana kształtu, wielkości lub konsystencji jąder musi być koniecznie zbadana przez lekarza, ponieważ może być objawem raka. Jeśli dodatkowo występuje powiększenie gruczołów piersiowych i węzłów chłonnych, należy wykonać badania pod kątem nowotworu jądra,
- Wyczuwalny guz nowotworowy w piersi należy jak najszybciej konsultować i diagnozować w specjalistycznej poradni. Ważne jest, aby badanie przeprowadził doświadczony lekarz onkolog, gdyż badania obrazowe (mammografia piersi i USG) oraz morfologiczne (biopsja aspiracyjna cienkoigłowa) nie wykrywają wszystkich raków,
- Uporczywy, chroniczny kaszel, który utrzymuje się nienaturalnie długo i zmienia swój charakter to sygnał, iż istnieje potrzeba wykonania zdjęcia rentgenowskiego. To mogą być symptomy i objawy raka płuc.
- Objawem nowotworu, którego nie wolno lekceważyć jest krwioplucie. Dzięki szybkiej reakcji i wykonaniu zdjęć rentgenowskich i bronchoskopii istnieje szansa na wykrycie operacyjnego raka płuca,
- Świeża krew w stolcu lub stolec ciemnobrunatny, naprzemienne zaparcia i biegunki, wzdęcia, śluz w stolcu, to objawy raka, które wymagają specjalistycznych badań – rektoskopii, badania rektosigmoidoskopem lub kolonoskopem. Warto wykonać wielokrotne badania na krew utajoną w kale. To może być guz nowotworowy zlokalizowany w układzie pokarmowym,
- Nowotwór gardła, krtani, przełyku lub żołądka może objawiać się trudnościami w przełykaniu,
- Uporczywe i nawracające bóle głowy z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, narastająca senność, zmiany w charakterze i problemy z koncentracją powinny być sygnałem do wizyty u neurologa. Mogą być objawami guza mózgu.
