Wszystko, co musisz wiedzieć o kontaktowym zapaleniu skóry dłoni

Co robić, aby uniknąć zachorowania?

Ponieważ wyprysk zawodowy często powodują alergeny występujące w miejscu pracy czy podczas prac domowych, warto się zabezpieczać przed kontaktem z nimi za pomocą np. rękawiczek czy odzieży ochronnej.

Zobacz także

Alergia na chrom Chrom należy do najważniejszych alergenów kontaktowych. Wyprysk wywołany przez ten metal przebiega bardzo ciężko i zwykle trwa długo, nierzadko nawet dziesiątki lat.

Alergia na kobalt Kobalt należy do najczęstszych alergenów kontaktowych, przy czym uczula on różne grupy osób, w tym zarówno dzieci, jak i robotników z wypryskiem zawodowym.

Alergia na nikiel Najczęściej uczula nikiel znajdujący się w biżuterii, guzikach jeansów, sprzączkach pasków, a niekiedy również nożycach, sztućcach i innych wyrobach metalowych.

Alergeny kontaktowe Do najczęstszych alergenów kontaktowych w Polsce należą nikiel i chrom. Coraz częstsze jest też uczulenie na perfumy i aminy aromatyczne.

Wybrane treści dla Ciebie

Testy skórne Testy skórne to najważniejsze badanie wykorzystywane w diagnostyce alergii. Pozwalają one na proste, szybkie i bezpieczne potwierdzenie uczulenia na różne alergeny.

Próba prowokacyjna z alergenem Próba wykonywana jest w celu stwierdzenia, czy dana osoba jest uczulona na konkretny alergen. Badanie wykonuje się stosunkowo rzadko. Zwykle wtedy, gdy innymi metodami nie udało się potwierdzić nadreaktywności oskrzeli i (lub) uczulenia na konkretny alergen, a wynik badania ma znaczenie dla rozpoznania choroby.

Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry a kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia

Kontaktowe zapalenie skóry jest jedną z najczęstszych dermatoz. Obejmuje wszystkie niepożądane reakcje skórne wywołane bezpośrednim kontaktem czynników zewnątrzpochodnych z powierzchnią skóry i błon śluzowych. Wyprysk kontaktowy alergiczny wywołują związki chemiczne o małej masie cząsteczkowej posiadające potencjał alergizujący. Najczęstszymi czynnikami odpowiadającymi za kontaktowe zapalenie skóry na tle alergicznym są: chrom (cement, beton, barwniki), nikiel, kobalt, formaldehyd, terpentyna. Pierwszy kontakt z czynnikiem drażniącym nie wywołuje objawów skórnych. Najpierw musi wytworzyć się stan nadwrażliwości na daną substancję. Przy ponownym zetknięciu z alergenem uruchamia się reakcja uczulonego układu odpornościowego i dochodzi do wyprysku alergicznego. Odrębne schorzenie stanowi kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, w którym odpowiedź skóry na bodźce zewnętrzne występuje bez pośrednictwa układu immunologicznego. Nie ma nic wspólnego z nadwrażliwością na dany antygen. Niska temperatura i wilgotność powietrza sprzyjają rozwojowi schorzenia. Kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia to miejscowa reakcja zapalna i uszkodzenie skóry, za które odpowiada jednorazowa albo powtarzająca ekspozycja na bodźce fizyczne (ciśnienie, tarcie, wibracja), substancje chemiczne zawarte w głównie kosmetykach i detergentach lub czynniki powietrznopochodne (pyły, gazy, pary). Z powodu dużego podobieństwa obrazu klinicznego obie jednostki chorobowe są często ze sobą mylone. Dlatego do prawidłowego postawienia rozpoznania niezbędne jest przeprowadzenie szczegółowej diagnostyki. Wykonywane są próby ekspozycji i eliminacji z podejrzanymi czynnikami przyczynowymi, posiewy bakteryjne, biopsja skóry, testy skórne, badania krwi i oznaczenie poziomu przeciwciał IgE. Podstawową metodą służącą do rozpoznawania wyprysku kontaktowego są próby płatkowe, na temat których szeroko pisze dr hab. n. med. Radosław Śpiewak.

Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) - objawy

Charakterystycznym objawem wyprysku kontaktowego jest silny świąd skóry, na powierzchni której tworzy się zaczerwienienie, łuszczące się grudki oraz pęcherzyki. Ważne jest to, że zmiany tworzą się w miejscu kontaktu z np. tkaniną czy tworzywem zawierającym uczulające chorego czynniki (np. pod paskiem czy biżuterią u chorego uczulonego na nikiel, na rękach u sprzątaczki używającej środków czyszczących, na policzkach w miejscu, na który nałożono kosmetyk, który uczulił chorego pod wpływem opalania). Czasem zmiany występują jednak na całej powierzchni ciała. Chorzy na KZS z podrażnienia mogą odczuwać parzący ból lub pieczenie, zwłaszcza w razie kontaktu z substancją silnie drażniącą.

Skóra staje się pogrubiała, bardzo sucha, łuszczy się, wyraźnie zaznaczają się jej naturalne bruzdy (np. na nadgarstkach skóra może przypominać korę drzewa), skóra na dłoniach podeszwach niekiedy pęka powodując ból.

Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) – na co, objawy, jak leczyć?

  • Wyprysk kontaktowy, określany również kontaktowym zapaleniem skóry, jest to stan zapalny skóry wywołany bezpośrednim kontaktem z alergenem lub drażniącym środkiem chemicznym.
  • Najczęstszymi przyczynami wyprysku kontaktowego są takie substancje, jak detergenty, kosmetyki czy metale.
  • Do objawów kontaktowego zapalenia skóry zaliczane są zaczerwienienie i swędzenie skóry oraz wystąpienie na jej powierzchni pęcherzy i łusek.
  • Leczenie opiera się głównie na unikaniu substancji wywołujących reakcję oraz stosowaniu leków przeciwzapalnych i odpowiednich kosmetyków do pielęgnacji.

Kontaktowe zapalenie skóry to częsta choroba skóry, która może wystąpić u dorosłych i u dzieci – na skutek alergii lub nadwrażliwości organizmu na niektóre cząsteczki chemiczne. Wyjaśniamy, czym jest wyprysk kontaktowy i co prowadzi do kontaktowego zapalenia skóry, jakie są objawy kontaktu z alergenami i substancjami drażniącymi oraz na czym polega leczenie kontaktowego zapalenia skóry.

Z kolei leczenie ogólnoustrojowe zasadniczo opiera się na lekach przeciwhistaminowych które łagodzą dyskomfort związany ze świądem lub niewielkich dawkach kortykosteroidów podawanych doustnie w zależności od potrzeby i stopnia nasilenia zmian skórnych.

Czytaj dalej...

W ostrym zapaleniu z pęcherzykami i wysiękiem zbieraniem się płynu oprócz glikokortykosteroidów stosuje się okłady ściągające z samej wody, z 0,9-procentowym roztworem NaCl lub z octanowinianem glinu.

Czytaj dalej...

Co istotne, nawet w okresach, gdy nie obserwuje się zewnętrznych symptomów choroby, w głębszych warstwach skóry może trwać proces zapalny, który zwiększa ryzyko nagłego wystąpienia reakcji alergicznych.

Czytaj dalej...

Fotoalergiczne lub fototoksyczne kontaktowe zapalenie skóry to rodzaj wyprysku kontaktowego charakteryzuje się tym, że zapalenie skóry wywołane alergenem lub substancją drażniącą pojawia się dopiero po ekspozycji na światło słoneczne.

Czytaj dalej...