Niebezpieczne pieprzyki - Jak rozpoznać i leczyć, oraz czy zdjęcia mogą pomóc?

Wczesny czerniak – zdjęcia. Jak wygląda ten nowotwór?

Czerniak może rozwinąć się z nowego znamienia lub z takiego, które mamy na skórze od wielu lat, powstaje z tzw. komórek melanocytarnych. Może być zmianą barwnikową, ale też zmianą bezbarwnikową . Dlatego nie zawsze łatwo go zauważyć. Guzek może być umiejscowiony z głębi skóry albo objawiać się jak o zgrubienie. Początkowo czerniak rośnie płasko, następnie pionowo, tworząc z czasem przerzuty drogą naczyń chłonnych i krwionośnych.

Wyróżniamy kilka rodzajów czerniaka (różnią się wyglądem):

  • Postać powierzchowna (SSM – superficial spreading melanoma) – najczęstszy typ czerniaka (stanowi ok. 70% wszystkich przypadków). Wywodzi się na ogół z atypowych znamion barwnikowych. Jest to czerniak szerzący się powierzchownie, a na jego powierzchni można zauważyć guzki. Ma nierównomierne zabarwienie. Częściej rozwija się u ludzi młodych i w średnim wieku, szczególnie u kobiet. Lokalizacja to często nogi u kobiet oraz tułów u mężczyzn.
  • Postać guzkowa (NM – nodular melanoma) – najgroźniejszy typ czerniaka. Stanowi 10-20% przypadków. To ciemny guzek (bardzo rzadko zmiana bezbarwnikowa), który szybko rośnie (w ciągu tygodni lub miesięcy). Może krwawić. Rośnie pionowo, dlatego też szybko rozprzestrzenia się w głąb skóry. Najwięcej zachorowań dotyczy osób w wieku 40-60 lat, głównie mężczyzn.
  • Czerniak z plamy soczewicowatej (LMM – lentigo maligna melanoma) – stanowi 5-20% przypadków czerniaka. Występuje najczęściej u osób starszych i powstaje na twarzy lub szyi. Początkowo w obrębie zmiany soczewicowatej powstają niewielkie guzki. Zmiana wzrasta powoli.
  • Czerniak ALM (melanoma acro-lentiginosum, acrolentiginous melanoma) – czerniak umiejscowiony na dłoniach lub stopach (podeszwach), może zajmować obszar pod paznokciem (czerniak paznokcia). Jest to rzadki rodzaj czerniaka.

Czym są pieprzyki i dlaczego powstają?

Pieprzyki, czyli znamiona barwnikowe (malenocytowe) to rodzaj łagodnego, miejscowego nagromadzenia się melanocytów (komórek warstwy podstawnej naskórka produkujących barwnik), które zamiast rozprzestrzeniać się równomiernie w skórze, tworzą skupisko – gołym okiem wyglądające jak ciemna plamka. To od ilości melaniny produkowanej przez komórki barwnikowe zależy kolor skóry, włosów i tęczówki oka.

Pieprzyki mogą powstawać w dowolnym miejscu na ciele, w tym na skórze głowy, pod pachami, pod paznokciami oraz między palcami (zarówno na stopach jak i na dłoniach). Większość osób ma łącznie od 10 do 40 pieprzyków. Znamiona barwnikowe mogą z czasem zmieniać się lub zanikać. Wraz ze zmianami hormonalnymi w okresie dojrzewania i ciąży pieprzyki stają się czasem ciemniejsze i zmieniają swój rozmiar.

Barwa takich znamion może obejmować wszystkie odcienie brązu (od jasnobrązowego po ciemnobrązowy), czarny i kolor niebieski.

Jak wygląda czerniak?

Dla profilaktyki raków skóry i czerniaka istotna jest samoobserwacja znamion występujących na powierzchni całego ciała. Jak odróżnić pieprzyk od czerniaka? Jakie zmiany powinny wzbudzić zainteresowanie? Kiedy udać się do lekarza?

Dla pacjentów najprostszym sposobem różnicowania pieprzyków jest posługiwanie się kryteriami ABCDE (angielski akronim Asymetry, Border, Color, Diameter, Evolution), które zostały stworzone na Uniwersytecie Nowy Jork 35 lat temu. Kryteria te miały być prostym narzędziem w codziennej praktyce, łatwym do zapamiętania, wzbudzającym czujność zarówno pacjentów jak i lekarzy na cechy kliniczne wczesnego czerniaka. Tak się też stało.

Obejrzyj film i sprawdź jak obserwować się w domu!

Opierając się na własnym doświadczeniu w ocenie chorych, członkowie New York University School of Medicine Melanoma Cooperative Group stwierdzili, że asymetria wczesnej postaci czerniaka, nieregularność jej brzegów oraz różnorodność barw były ściśle związane z przekraczaniem przez nią średnicy 6 mm. Co nie zmienia faktu, że ta metoda pozwala wykryć i zróżnicować nieco mniejsze i wcześniejsze pod względem zaawansowania postaci czerniaka.

czerniak

czerniak

czerniak

czerniak

Reasumując każdy pieprzyk o asymetrycznych kształtach, nierównych brzegach, zmieniający kolor i/lub średnicę, nabrzmiały, podrażniony, krwawiący wymaga natychmiastowej konsultacji z lekarzem specjalistą i wykonania badania dermatoskopowego.

Czy nabrzmiały pieprzyk to czerniak? Jak wyglądają groźne pieprzyki?

Rak skóry może objawiać się niepozornie. Choć na skórze widnieje tylko niewielka zmiana, czerniak może rozwijać się w głębszych warstwach i być naprawdę rozległy. Co więcej, może także atakować inne części ciała. Świadomość, jak groźny jest rak skóry i jak się objawia, wciąż jest niewielka. Wydaje nam się, że jeśli unikamy słońca i nie opalamy się, nic nam nie grozi. To duży błąd. Niezależnie od tego, ile czasu spędzamy na słońcu, powinniśmy regularnie oglądać swoje ciało, a przede wszystkim wszystkie pieprzyki i znamiona.

– Czerniak powstaje z niekontrolowanego wzrostu melanocytów, rodzaju komórek skóry – wyjaśnia na łamach portalu „Prevention” dr Jennifer DeFazio z Memorial Sloan Kettering Cancer Center. Melanocyty wytwarzają melaninę, brązowy pigment, który nadaje skórze jej kolor i powoduje, że skóra staje się opalona po wystawieniu na działanie słońca. Naturalnie na skórze powstają czerniaki, najczęściej na obszarach narażonych na słońce.

Czy pieprzyki mogą być niebezpieczne?

Niektóre pieprzyki mogą ulegać transformacji nowotworowej. Najmniejsze ryzyko rozwoju raka ze znamion barwnikowych dotyczy znamion łagodnych i wrodzonych. Najbardziej narażone na przekształcenie w nowotwór są znamiona atypowe.

Ważnym sygnałem do przyjrzenia się znamieniu jest tak zwany „objaw brzydkiego kaczątka” (ang. ugly duckling sign), który nawiązuje do faktu, że podczas gdy większość normalnych pieprzyków na ciele jest do siebie podobna, znamiona podejrzane o cechy złośliwości odróżniają się od nich jak brzydkie kaczątko.

Warto jednak wiedzieć, że czerniak (najbardziej złośliwy nowotwór skóry) i inne nowotwory w większości rozwijają się de novo, czyli nie mając wcześniejszego podłoża w postaci pieprzyka, a powstają na dotychczas zdrowej skórze, spojówce, paznokciu czy śluzówce.

Czynnikami ryzyka rozwoju czerniaka są zarówno czynniki genetyczne, jak i środowiskowe, zwłaszcza obecność wielu znamion melanocytowych, znamion dysplastycznych i zespołu znamion atypowych, jako głównej klinicznej podatności fenotypowej.

Klasyczny zespół znamion atypowych cechuje się występowaniem ponad 100 znamion, co najmniej jedną zmianą o cechach klinicznych znamiona atypowego i jednym znamieniem o średnicy 8 mm lub większej.

Pieprzyk a czerniak i inne nowotwory skóry

Jakie cechy znamienia melanocytowego powinny wzbudzić naszą czujność onkologiczną i skłonić do wizyty u lekarza? Są to przede wszystkim takie sytuacje, gdy:

  • pieprzyk zmienił zabarwienie,
  • pieprzyk stał się nieregularnie mniejszy lub większy,
  • znamię zmieniło kształt,
  • skóra na powierzchni pieprzyka stała się sucha lub łuszcząca się,
  • pieprzyk stał się twardy lub wydaje się grudkowaty,
  • pojawił się świąd, pieczenie, krwawienie lub sączenie się wydzieliny ze znamienia.

Ze względu na wielkość łusek wyróżniamy złuszczanie otrębiaste łupież skóry owłosionej głowy, przyłuszczyca plackowata drobnoogniskowa, odra i złuszczanie płatowe erytrodermie, płonica, choroba Kawasakiego.

Czytaj dalej...

Zawsze sprawdzaj informacje zawarte w tabeli z zalecanymi kolorami skóry i włosów, aby w razie potrzeby wybrać niższe ustawienie intensywności światła w celu uniknięcia wystąpienia reakcji skórnych i skutków ubocznych.

Czytaj dalej...

Dzieje się tak za sprawą tego, że jest to innowacyjny laser aleksandrytowy o wiązce światła 755 nm, dzięki czemu stanowi idealne rozwiązanie w przypadku jaśniejszych włosów, bardzo delikatnej skóry i osób o obniżonym progu bólu.

Czytaj dalej...

Warto pamiętać, że regularna kontrola skóry oraz stosowanie się do zaleceń dotyczących ochrony przed promieniowaniem UV mogą pomóc w zmniejszeniu ryzyka pojawiania się nowych pieprzyków oraz monitorowaniu istniejących zmian.

Czytaj dalej...