U nas zapłacisz kartą
Pryszcze na plecach - przyczyny i sposoby ich leczenia
Co to jest trądzik?
Trądzik zaliczany jest do grupy przewlekłych chorób dermatologicznych, które obejmują aparat włosowo-łojowy. Związany jest z nasilonym łojotokiem, który prowadzi do powstawania na skórze zaskórników, krost, a także rozległego stanu zapalnego, któremu mogą towarzyszyć bolesne ropnie.
Trądzik występuje przede wszystkim w okolicach łojotokowych, czyli na skórze, w której znajduje się dużo gruczołów łojowych. Najczęściej pojawia się na skórze twarzy oraz na granicy owłosionej skóry głowy i na plecach. Rzadziej zmiany trądzikowe występują na klatce piersiowej, pośladkach oraz w okolicy ramion.
Zmiany trądzikowe są typowe dla okresu dojrzewania, co ma związek z burzą hormonalną, która powoduje nadmierne wydzielanie łoju. Nadmiar produkowanego łoju jest pożywką dla bytujących na skórze bakterii, dlatego niezwykle ważna jest prawidłowa higiena skóry oraz działanie w kierunku regulacji pracy gruczołów łojowych. Warto wiedzieć, że w przypadku trądziku, nie należy dopuszczać do przesuszenia skóry, np. stosując kosmetyki na bazie alkoholu, bo nadmierne przesuszenie skóry jedynie nasila problem. Źle dobrane kosmetyki powodują także zatykanie się porów, co prowadzi do powstawania ropni oraz torbieli przywłośnych. Nasilone zmiany zapalne mogą wymagać zastosowania silnie działających leków.
Objawy trądziku na plecach
Trądzik na plecach niewiele różni się od trądziku na twarzy. Może mieć postać łagodną, umiarkowaną lub ciężką. Zmiany chorobowe na plecach występują przede wszystkim w górnej części pleców, gdzie jest najwięcej gruczołów łojowych.
Łagodny trądzik na plecach (trądzik zaskórnikowy) powoduje, że na skórze pojawiają się otwarte i zamknięte zaskórniki, a także nieliczne grudki. Brak jest w tym przypadku większych guzków oraz ropnych cyst. Nie występuje również przerost gruczołów łojowych.
Trądzik na plecach o umiarkowanym nasileniu (trądzik grudkowy) cechuje się obecnością licznych zaskórników, grudek, a także niewielkiej ilości guzków, które pojawiają się na skutek przerostu gruczołów łojowych. Brak jest w tym przypadku ropnych cyst.
Ciężka postać trądziku na plecach (trądzik guzkowy, cystowy) objawia się licznymi zaskórnikami, grudkami, guzkami i obecnością wielu zmian o charakterze ropnym. Ropne cysty mogą mieć nawet kilkanaście minimetrów średnicy. W tym przypadku rozrost gruczołów łojowych jest znaczny, a stan zapalny bywa rozległy. Pryszcze na plecach mogą powodować ból, a duże guzki przeszkadzają w czasie leżenia i siedzenia. Typowe dla tej postaci trądziku, jest nadkażenie bakteryjne zmian skórnych, co może wymuszać zastosowanie m.in. antybiotyków do stosowania miejscowego.
Nawracający trądzik zawsze wymaga zasięgnięcia porady lekarskiej, co pozwoli na dobór odpowiedniej metody leczenia.
Dlaczego powstają pryszcze na plecach?
Przyczyny powstawania pryszczy na plecach są takie same jak w przypadku pryszczy na twarzy. Najczęstszą przyczyną powstawania wyprysków są zmiany hormonalne w organizmie, które są nieodłącznym elementem okresu dojrzewania, ale mogą pojawić się również w późniejszym okresie.
Testosteron i pryszcze na plecach
W dużej mierze to testosteron wpływa na funkcjonowanie gruczołów łojowych i jest odpowiedzialny za powstawanie pryszczy. Pod wpływem tego hormonu gruczoły wydzielają nadmierną ilość sebum, które zatyka pory. Z kolei one stanowią idealne miejsce do namnażania się bakterii, co prowadzi do powstawania stanów zapalnych – bolesnych, ropnych pryszczy na plecach, ramionach, dekolcie oraz twarzy.
Inne przyczyny pryszczy na plecach u dorosłego
Zaburzenia hormonalne to nie jedyna przyczyna powstawania wyprysków. U osób dorosłych, po 30 r.ż., pryszcze na plecach mogą być wywołane przez czynniki takie jak:
- przyjmowanie niektórych leków (sterydowych, przeciwpadaczkowych),
- czynniki genetyczne ,
- silny, przewlekły stres ,
- ogólne przemęczenie ,
- nietolerancja glutenu czy nabiału,
- złe nawyki żywieniowe – zbyt częste sięganie po produkty wysoko przetworzone i zawierające duże ilości cukru,
- wysuszenie skóry m.in. przez działanie promieni UV,
- szkodzące skórze kosmetyki – m.in. niektóre kolorowe żele pod prysznic zawierające sztuczne barwniki,
- noszenie ubrań ze sztucznych tkanin nieprzepuszczających powietrza.
Przyczyny pryszczy na plecach u kobiet
Za pryszcze na plecach u kobiet często odpowiadają zaburzenia hormonalne, a dokładniej nadmiar w organizmie androgenów, męskich hormonów. Poza zmianami skórnymi symptomy, które powinny skłonić do zbadania poziomu androgenów, to nieregularne miesiączki i hirsutyzm – nadmierne owłosienie.
Zasady pielęgnacji cery trądzikowej
Skóra trądzikowa wymaga systematycznej, odpowiedniej pielęgnacji, która oczyszcza skórę, redukuje stan zapalny, a także pomaga pozbyć się obecnych na skórze drobnoustrojów, bo to one są odpowiedzialne za powstawanie ropnych krost. Do pielęgnacji cery trądzikowej nie powinno stosować się tradycyjnego mydła, kosmetyków z alkoholem, kosmetyków zawierających syntetyczne związki barwników, a także produktów, w których składzie znajdują się SLS-y, parabeny i inne chemiczne substancje. Niezwykle ważne jest codzienne oczyszczanie skóry oraz redukowanie czynników, które mogą zaostrzać przebieg choroby, m.in. konieczne jest stosowanie odpowiedniej diety.
W celu profesjonalnej pielęgnacji cery trądzikowej stosuje się m.in. peelingi chemiczne. W ich składzie znajdziemy np. kwas salicylowy i kwasy owocowe.
Tak powstaje pryszcz
Bakterie uwalniają enzymy (lipazy) rozkładające obojętne tłuszcze łoju na mniejsze cząstki (wolne kwasy tłuszczowe). Właśnie te kwasy tłuszczowe powodują powstawanie stanów zapalnych. Wzrasta liczba zakażonych komórek i wydzieliny wypełnającej woreczek. Jest tam coraz mniej miejsca, przez co nasila się nacisk na ścianki mieszka włosowego zablokowanego czopem rogowym. W pewnym momencie ścianki nie wytrzymują nacisku, pękają, a zawartość rozlewa się na otaczającą tkankę. Powstaje ostry stan zapalny, tworzą się krosty.
Trądzik pospolity może mieć różne etapy. Pierwsza odmiana trądziku charakteryzuje się zaskórnikami utrzymującymi się przez miesiące, a nawet lata, w okresie dojrzewania. Rozróżnia się zaskórniki otwarte i zamknięte. W zaskórnikach zamkniętych ujście mieszka jest zatkane, spod skóry prześwituje biaława grudka, czop łojowo-rogowy. Często dochodzi do zakażeń i nagromadzenia się ropy, ponieważ zawartość mieszka nie może się wydostać na zewnątrz. W zaskórnikach otwartych ujście się nie domyka, widoczny jest czarny punkt. Nie ma on nic wspólnego z brudem, jak się powszechnie uważa. Czarny kolor spowodowany jest utlenianiem się czopu rogowo-tłuszczowego. Kolejnym etapem trądziku jest jest acne papulopustolosa. W zaskórniku powstały już zmiany zapalne, grudki i krosty. Ten etap może ciągnąć się latami. Prawie każda krosta pozostawia wklęsłą (rzadziej także wypukłą) bliznę. Jeśli trądzik się pogarsza, rozwija się raczej rzaska forma acne conglobata. W wyniku stanu zapalnego wokół mieszka tworzą się guzkowate nacieki i ropne, a po ich ustąpieniu pozostają blizny wklęsłe i wypukłe.
