Rodzaje uczuleń skórnych - Objawy, Diagnoza i Zdjęcia
Dermatozy – rodzaje schorzeń skóry
Dermatozy to zbiorcze określenie różnorodnych chorób skórnych, związanych z pojawianiem się zmian na powierzchni tkanki. Mogą mieć one charakter genetyczny i niezależny bezpośrednio od stylu życia czy przyzwyczajeń człowieka, bądź być wywołane oddziaływaniem czynników zewnętrznych, wnikających głąb organizmu. Jedną z najczęściej pojawiających się dermatoz, na jaką skarżą się pacjenci, jest alergia skórna na twarzy wywołana sezonowymi pyłkami lub czynnikami uczulającymi. Ma ona charakter przemijający, tj. jej objawy ustępują po odsunięciu elementu drażniącego (alergenu). Jej objawy są często mylone z początkowymi etapami rozwoju atopowego zapalenia skóry.
Typologia chorób skórnych jest niezwykle szeroka i obejmuje kilkanaście grup o zmiennej etiologii chorobowej. Wśród dermatoz wyróżnia się przynajmniej kilkaset różnych jednostek chorobowych, charakteryzujących się zmiennymi cechami występowania. Prezentacja chorób alergicznych skóry prezentuje się następująco:
- atopowe zapalenie skóry,
- wypryski,
- pokrzywka,
- łojotokowe zapalenie skóry,
- inne stany wywołane oddziaływaniem alergenów.
Alergiczne zapalenie skóry może zostać wywołane czynnikami uczulającymi. Główną grupą związków wywołujących niekorzystną zmianę alergiczną na skórze są alergeny oddziałujące zewnętrzne. Czasami dochodzi także do nadwrażliwości na różne składniki pokarmowe, co skutkuje pojawianiem się zaczerwienień skórnych i wyprysków. Mamy wówczas do czynienia z zapaleniem skórnym wywołanym czynnikami wewnętrznymi. Po jakim czasie znika wysypka alergiczna u dorosłych? Zwykle mija po odstawieniu czynnika alergicznego, czasami jednak może mieć postać przewlekłą. W szczególności, gdy kontakt z substancjami uczulającymi nie może zostać do końca wyeliminowany.
Rodzaje uczuleń – na co możesz mieć alergię?
Alergolog: jak może pomóc Ci online?
Alergie pokarmowe
Alergie pokarmowe są nieprawidłową reakcją organizmu na spożywany pokarm. Najczęściej spotykane jest uczulenie na białka mleka krowiego. Ponadto alergię mogą wywołać zarówno składniki pochodzenia zwierzęcego, jak i roślinnego:
- zboża (pszenica, jęczmień, żyto, ryż),
- owoce (jabłka, cytrusy, śliwki),
- orzechy,
- warzywa (pomidory, papryka, marchew, pietruszka, seler),
- mięso (wieprzowe, wołowe, drobiowe),
- mleko (krowie i kozie),
- ryby, skorupiaki i mięczaki,
- jaja.
Alergie wziewne
Alergie wziewne to efekt przenikania czynników drażniących do dróg oddechowych. Na ich rozwój wpływają przede wszystkim predyspozycje genetyczne. Jeśli więc jedno z rodziców boryka się z alergią na pyłki, jego dziecko z dużym prawdopodobieństwem odziedziczy tę dolegliwość. Podłożem tego rodzaju uczulenia może być także poziom zanieczyszczenia środowiska, palenie tytoniu (także bierne), infekcje wirusowe oraz stężenie alergenów w powietrzu.
Do najczęściej występujących alergii wziewnych zaliczamy:
- alergię na roztocza,
- alergię na sierść zwierząt,
- alergię na zarodniki grzybów i pleśni,
- alergię na pyłki roślin.
Alergie kontaktowe
Alergie kontaktowe to nadwrażliwość organizmu na hapteny (substancje o małej masie cząsteczkowej) lub proteiny (białka) w wyniku bezpośredniego ich kontaktu ze skórą. Rozwój stanu zapalnego ma miejsce wówczas, gdy receptor limfocytu zidentyfikuje alergen na komórkach antygenu.
Alergię kontaktową lekarze diagnozują u ok. 40% osób dorosłych i u 30% dzieci. Do najczęstszych należą:
Objawy alergii skórnej
Jak można zauważyć na przykładzie wyszczególnionych powyżej przykładów, symptomy alergii skórnej często noszą nazwy powiązane z chorobami skórnymi. Właśnie dlatego symptomy skórne alergii to między innymi świąd i pieczenie skóry, pokrzywka, wysypka, grudki i pęcherzyki, bąble, wyprysk czy obrzęk.
Zwracając uwagę na charakterystyczne objawy alergii warto także przyjrzeć się uważniej umiejscowieniu oraz czasowi występowania zmian. Lokalizacja zmian skórnych może pomóc w późniejszej diagnozie alergii, pozwalając lekarzowi szybciej i skuteczniej rozpocząć odpowiednie leczenie. Podobną rolę odgrywa pomiar czasu od pojawienia się zmian, pomaga on określić przyczynę wystąpienia alergii skórnej.
E-skierowanie na badania - nowoczesna forma skierowania. Udogodnienie dla pacjentów, którzy mogą je otrzymać bez wychodzenia z domu. Sprawdź!
Domowe sposoby na alergię skórną. Co stosować?
Najskuteczniejsze domowe sposoby na alergię to unikanie kontaktu z substancjami powodującymi bezpośrednie reakcje uczuleniowe, takimi jak nikiel czy lateks, a także eliminacja z diety składników zawierających alergeny szkodliwe dla danej osoby.
Tego typu postępowanie wpisuje się we wszystkie rekomendacje naukowe. Pozostałe metody mogą stanowić wsparcie dla profesjonalnego leczenia, aczkolwiek nie zastępują go.
Są też takie, które są zupełnie nieskuteczne, a przynajmniej brak jest dowodów na ich efektywność.
Istnieje szereg roślin leczniczych, których stosowanie może łagodzić objawy, działając przeciwhistaminowo, przeciwświądowo, kojąco, nawilżająco.
Wśród produktów przynoszących ulgę w alergiach skórnych wymieniane są między innymi:
- olej z czarnuszki,
- oczar wirginijski,
- ocet jabłkowy,
- aloes,
- rumianek,
- melisa,
- miód.
Ale uwaga. Niektóre z nich same mogą uczulać - tak jest choćby w przypadku rumianku, który można pić, ale stosować też do przemywania skóry.
W tym drugim przypadku zaleca się wykonać próbę na małym fragmencie ciała. Alergizujący sam w sobie jest też miód, jednak stosowany w niewielkich dawkach może działać korzystnie, przy okazji zwiększając tolerancję organizmu (odczulanie).
Co jest dobre na alergie skórne ponadto? Warto wdrożyć specjalną dietę przeciwhistaminową, która ma na celu zmniejszenie podaży produktów żywnościowych zawierających histaminę, bądź też stymulujących jej wyrzut w organizmie.
Do pierwszej grupy należą między innymi sery długodojrzewające oraz ryby o ciemnym mięsie, do drugiej zaś m.in. czekolada, orzechy, szpinak, pomidory, truskawki.
Wielu pacjentów pyta o tabletki na alergie skórne bez recepty. Należą do tej grupy niektóre leki przeciwhistaminowe (szczegóły poniżej) a nawet sterydowe.
Testy na alergię skórną. Kiedy najlepiej je wykonać?
W diagnostyce tego typu schorzeń wykonuje się testy skórne, które pozwalają określić, jakie konkretnie czynniki prowokują niepożądane reakcje układu odpornościowego.
Zastosowanie mają w tym przypadku przede wszystkim dwie metody:
- naskórkowe testy płatkowe (NTP) - wykonuje się je u pacjentów z podejrzeniem wyprysku kontaktowego. Na czym polegają? Na plecy przykleja się plastry nasączone określonymi alergenami. Najczęściej są to chrom, nikiel, kobalt, konserwanty, barwniki, leki oraz substancje zapachowe. Po 48 godzinach plastry są usuwane i wówczas dokonywany jest pierwszy odczyt. Drugi ma miejsce dzień później. Ocena jest dokonywana w trzypunktowej skali w zależności od zaobserwowanych objawów (brak / rumień / rumień i grudki / rumień, grudki i pęcherzyki),
- skórne testy punktowe (STP) - wskazaniem do ich wykonania jest podejrzenie atopowego zapalenia skóry, a także alergii na leki, pyłki, roztocza, składniki pokarmowe. Z technicznego punktu widzenia badanie polega na nałożeniu na skórę próbek różnych alergenów na skórę oraz substancji kontrolnych (histamina i sól fizjologiczna) a następnie nakłuciu tych miejsc. Po 20 minutach odczytuje się wynik. Na alergię wskazuje pojawienie się bąbla o średnicy przekraczającej rozmiary bąbla kontrolnego wywołanego działaniem histaminy. Typowe zestawy alergenów wykorzystywanych w tego typu badaniu zawierają m.in. pyłki drzew, traw i chwastów, a także roztocza kurzu, sierść i naskórek zwierząt domowych oraz grzyby pleśniowe. Niekiedy dodaje się do nich także próbki produktów żywnościowych.
Oprócz tego można wykonać też testy na alergie z krwi. W tym przypadku oznacza się przeciwciała klasy IgE skierowane przeciw konkretnych antygenom, co również stanowi potwierdzenie nieprawidłowego działania układu odpornościowego.
Testy skórne wykonywane w większych zestawach kosztują od 150 do nawet 350 złotych. W przypadku badań immunologicznych z krwi cena za sprawdzenie jednego tylko alergenu wynosi kilkadziesiąt złotych. Dobra wiadomość dla pacjentów jest taka, że wszystkie te badania można wykonać za darmo, jeśli tylko posiada się skierowanie od lekarza alergologa.
U nas zapłacisz kartą