U nas zapłacisz kartą
Pryszcz u niemowlaka - przyczyny, leczenie i porady dla rodziców
Alergiczny wyprysk kontaktowy u dzieci
Wyprysk (egzema) należy do najczęstszych chorób skóry i oznacza stan zapalny w obrębie naskórka oraz skóry właściwej. Charakterystycznym dla wyprysku wykwitem jest grudka, chociaż w obrazie klinicznym widuje się również rumień, pęcherzyki i nadżerki, a niekiedy pogrubienie naskórka i jego nadmierne złuszczanie. Obraz tej jednostki chorobowej może być więc różnorodny, jednak bardzo często towarzyszy jej świąd i pieczenie skóry.
Jedną z postaci wyprysku, którą coraz częściej stwierdza się wśród najmłodszych pacjentów, jest alergiczny wyprysk kontaktowy lub alergiczne kontaktowe zapalenie skóry.
Jest to nabyty powierzchowny odczyn zapalny skóry rozwijający się na podłożu alergicznym. Jednak jest to nieco odmienny typ reakcji odpornościowej niż reakcja na przykład na pyłki traw czy niektóre pokarmy. W przypadku alergicznego wyprysku kontaktowego mamy do czynienia z tzw. reakcją opóźnioną, która rozwija się dopiero po 24–48 h od kontaktu z alergenem. W reakcji tej bierze udział jedna z frakcji białych krwinek, czyli limfocyty T, mające tzw. pamięć immunologiczną, umożliwiającą im wyzwolenie reakcji alergicznej po kontakcie z uczulającym alergenem.
W zależności od „siły” danego antygenu w niektórych przypadkach do wyzwolenia reakcji odpornościowej wystarczy już pierwsza ekspozycja, w innych reakcja może się ujawnić dopiero po wielokrotnych kontaktach z uczulającym związkiem – po tygodniach, a nawet latach. Do najczęstszych alergenów kontaktowych u dzieci należą: nikiel – składnik zapięć w ubrankach, neomycyna – antybiotyk, mertiolat – konserwant w kroplach do oczu oraz szczepionkach, balsam peruwiański – substancja zapachowa, formaldehyd – konserwant, quaternium-15 – konserwant, kalafonia – składnik żywicy drzew iglastych, i lanolina – składnik kosmetyków.
Czym jest ropień zęba u dziecka?
- okołowierzchołkowy – proces patologiczny dotyczy miazgi zęba oraz tkanek wokół niej,
- podokostnowy – proces zapalny dotyczy wyrostka zębodołowego, może dojść także do odwarstwienia okostnej,
- podśluzówkowy – proces chorobowy dotyczy tkanek pod błoną śluzową jamy ustnej, może być zlokalizowany na dziąśle brzeżnym lub brodawce międzyzębowej.
Ropień na dziąśle u dziecka jest wynikiem infekcji bakteryjnej. W jamie ustnej człowieka bytują drobnoustroje, które w prawidłowych warunkach nie są chorobotwórcze i nie stanowią zagrożenia dla zdrowia. Bakterie zaczynają się intensywnie namnażać i atakować uszkodzone tkanki, gdy dojdzie do osłabienia odporności, urazu lub choroby zębów. Skutkiem tego jest infekcja, proces zapalny i ropień. U dziecka najczęstszymi przyczynami choroby są:
- próchnica zębów,
- stan zapalny miazgi,
- nieprawidłowa higiena jamy ustnej lub jej brak,
- uraz dziąsła (np. podczas szczotkowania zębów),
- nieleczenie ubytków w zębach mlecznych.
Zobacz film: Próchnica
Pierwsze objawy ropnia na dziąśle u dziecka to przede wszystkim ból i tkliwość błony śluzowej, zaczerwienienie dziąsła oraz wyraźny obrzęk, który może być widoczny także na twarzy np. na policzku po stronie chorego zęba. Pojawia się również niewielki pęcherzyk wypełniony ropą, który może samoistnie pęknąć. Niekiedy obecne są ogólne objawy infekcji i stanu zapalnego: osłabienie, pogorszenie samopoczucia, wzrost temperatury ciała. Dziecko, u którego rozwinął się ropień dziąsła, jest niespokojne, rozdrażnione i niechętne do spożywania pokarmów, ponieważ przeżuwanie sprawia mu dyskomfort i ból.
Ropień u dziecka zlokalizowany bliżej tkanki zębowej charakteryzuje się silnym, rozpierającym i pulsującym bólem, który niekiedy promieniuje do skroni lub ucha. Dziąsło nad zębem jest zaczerwienione i opuchnięte.
Profilaktyka ropnia dziąsła u dziecka
Pojawieniu się ropnia na dziąśle u dziecka można i należy zapobiegać. Szczególną uwagę trzeba zwrócić na codzienną higienę jamy ustnej. Zęby szczotkuje się miękką szczoteczką przynajmniej dwa razy dziennie, a jeżeli to możliwe – po każdym posiłku. Z dzieckiem należy zgłaszać się na regularne kontrole stomatologiczne, nawet jeżeli nie ma ono jeszcze zębów stałych, a każdy ubytek niezwłocznie wyleczyć.
Warto zwrócić także uwagę na nawyki żywieniowe. Słodkie i gazowane napoje należy zastąpić niesłodzoną herbatą lub wodą. Konieczne jest wykluczenie z jadłospisu słodyczy. Zamiast nich lepiej podać dziecku owoc lub świeże warzywa. Dieta powinna być bogata w produkty zawierające wapń, fosfor, magnez oraz witaminy A, E, D i C.
1. P. Piekoszewska-Ziętek, A. Turska-Szybka, D. Olczak-Kowalczyk, Infekcje zębopochodne – przegląd piśmiennictwa, [w:] „Nowa stomatologia” 2016, 21(2), s. 120–134.
2. M. Prokop-Franaszek, M. Gackowska, T. Gołda, Ropnie tkanek przyzębia i ropnie zębopochodne – diagnostyka, różnicowanie i leczenie, „Implantoprotetyka”, 2007, t. VIII, nr 3.
