U nas zapłacisz kartą
Skąd pochodzi trądzik różowaty - Przyczyny i leczenie
Jak wygląda zmieniona skóra przy trądziku różowatym? Obraz kliniczny zmian
Trądzik różowaty - objawy dotyczą centralnej części twarzy: policzków, nosa, brody i czoła. Sam przebieg choroby i powstałe zmiany skórne mogą być różne. Z tego względu, wyodrębniamy 4 podtypy trądziku różowatego:
Wyodrębnia się też odmianę ziarniniakową TR. Występuje ona rzadko, a charakteryzuje się grudkami o różnym zabarwieniu i dość dużej twardości. U pacjentów z odmianą ziarniniakową trądziku różowatego może dochodzi do bliznowacenia tych zmian.
Objawy trądziku różowatego zwykle nasilają się pod wpływem takich czynników jak:
- promieniowanie ultrafioletowe - u zdecydowanej większości pacjentów z TR, promienie świetlne prowadzą do zaostrzenia zmian skórnych,
- wysoka temperatura powietrza,
- silny nawiew powietrza - wiatr, bliskość klimatyzatora,
- wysiłek fizyczny,
- występowanie opryszczki wargowej,
- zaburzenia endokrynologiczne, np. choroby tarczycy,
- intensywne emocje,
- duża wilgotność powietrza,
- palenie papierosów,
- pikantne lub gorące potrawy,
- alkohol,
- czekolada,
- kawa,
- niektóre kosmetyki, szczególnie te, które zawierają substancje o wysokim potencjale drażniącym skórę,
- część leków stosowanych ogólnie lub miejscowo, np. stosowanie leków obniżających poziom cholesterolu.
Trądzik różowaty, mimo podobnego nazewnictwa, nie ma wiele wspólnego z trądzikiem pospolitym. Przebieg tego schorzenia w dużym stopniu zależy od szybkiego wdrożenia skutecznego leczenia i prawidłowej pielęgnacji skóry.
Przyczyny trądziku różowatego i czynniki ryzyka
Uważa się, że za rozwój trądziku różowatego odpowiadają przede wszystkim zaburzenia naczynioruchowe i nieprawidłowe reakcje o podłożu immunologicznym. Predyspozycje genetyczne też mają swój udział w pojawieniu się choroby. Mniejsze znaczenie przypisuje się czynnikom hormonalnym i infekcyjnym. Występowanie łojotoku również może przyczyniać się do rozwoju trądziku różowatego. Kobiety z cukrzycą typu I, stwardnieniem rozsianym, celiakią i reumatoidalnym zapalaniem stawów częściej chorują na TR. W przypadku mężczyzn, zauważono związek jedynie między trądzikiem różowatym a reumatoidalnym zapalaniem stawów. TR pojawia się częściej u osób o jasnej karnacji. W początkowym okresie choroby można zauważyć przemijający rumień na twarzy, pojawiający się np. jako odpowiedź na nagłe zmiany temperatury lub spożycie określonych produktów. Dopiero po pewnym czasie (nawet po kilku latach) dochodzi do pojawienia się utrwalonych zmian skórnych.
Wielu naukowców jest zdania, że trądzik różowaty częściej występuje u posiadaczy skóry wrażliwej. Rumień przelotny, który u osób z wrażliwą cerą ukazuje się pod wpływem silnych emocji, stresu, wysokich lub niskich temperatur, a także chociażby składników kosmetyków, z czasem może przekształcić się w trwałe zmiany. Na rozwój trądziku różowatego bardziej narażeni są też pacjenci ze skórą naczynkową. Początkowo pojawia się przemijające zaczerwienienie. Później można zauważyć popękane naczynka, które nie znikają. Posiadacze cery naczynkowej mogą obserwować poszerzone naczynia krwionośne nie tylko w obrębie skóry twarzy, ale także reszty ciała.
Jakie są czynniki zaostrzające?
Głównymi czynnikami, które wiążą się z rozwojem, ale i z zaostrzeniem trądziku są stres oraz ekspozycja na słońce. Warto jednak zadbać o inne nawyki - choć mogą się nie wydawać bezpośrednio związane ze skórą - które pozwolą uchronić cerę osób z trądzikiem przed nasileniem objawów.
Co nasila objawy trądziku różowatego?
W trakcie leczenia trądziku warto zadbać o odpowiednie nawyki żywieniowe - unikać ciężkostrawnych potraw i alkoholu. Nasilenie objawów może wywołać także korzystanie z sauny czy basenów z chlorowaną wodą.
Niektóre problemy zdrowotne, takie jak choroby endokrynologiczne (np. choroby tarczycy) mogą wpływać na przebieg choroby. Podobnie z zaostrzeniami trądziku mogą współistnieć zaburzenia miesiączkowania.
Na objawy choroby mogą wpływać niektóre leki obniżające cholesterol, nadmierna podaż witamin z grupy B czy stosowanie preparatów sterydowych na skórę twarzy. Skóra z trądzikiem różowatym może mieć też "niechcianych lokatorów" - drożdżaki, pasożyta Demodex folliculorum czy opryszczkę wargową.
Dieta na trądzik różowaty
Jak już zostało wyżej wspomniane, niektóre pokarmy mogą nasilać rumień i pozostałe objawy trądziku różowatego. U każdego pacjenta, inne produkty spożywcze powodują rozszerzenie naczyń krwionośnych i prowadzą do zaczerwienienia skóry. Dlatego warto obserwować indywidualną reakcję organizmu, aby przekonać się które pokarmy zaostrzają przebieg choroby i starać się je ograniczyć lub wyeliminować z diety. Typowe produkty, które mogą nasilać dolegliwości to gorące napoje i posiłki, pikantne przekąski, alkohol, napoje zawierające kofeinę, pokarmy smażone, a u części osób także sztuczne substancje słodzące. Zaleca się wprowadzenie zbilansowanego sposobu odżywiania, opartego na warzywach, produktach z błonnikiem i owocach. Warto spożywać też produkty zawierające kwasy omega-3. Nie zauważono, aby przyjmowanie nabiału mogło potęgować objawy choroby, dlatego zalecana jest jego obecność w diecie.
Jak kompleksowo leczyć trądzik różowaty? Po pierwsze warto wyeliminować czynniki, które przyczyniają się do wystąpienia choroby lub zaostrzają jej przebieg. Ważne jest leczenie zaburzeń hormonalnych, endokrynologicznych, a także unikanie narażenia skóry na promieniowanie UV. Istotne jest też wprowadzenie odpowiednich zmian do sposobu odżywiania się. Podstawą leczenia jest stosowanie leków, dobranych przez specjalistę do konkretnego typu choroby. Duże znaczenie ma również codzienna pielęgnacja skóry twarzy. Należy wystrzegać się w kosmetykach alkoholu, mydła i wysokiej zawartości konserwantów. Dobór odpowiednich kosmetyków nie zawsze jest łatwy i czasem wymaga kilku prób. Pomóc może dokładne czytanie składu preparatu. U większości chorych nie sprawdzają się tłuste, ciężkie kremy, ponieważ mogą one nasilać zaczerwienienie skóry i produkcję łoju. Nakładany makijaż powinien być możliwie jak najlżejszy. Do jego wykonania nie zaleca się używać kosmetyków wodoodpornych.
Specjalistyczne kosmetyki na trądzik różowaty nie niszczą ochronnej warstwy lipidowej pokrywającej naskórek, działają przeciwzapalnie, wzmacniają drobne naczynia krwionośne i regulują procesy zachodzące w skórze. Do oczyszczania twarzy można wykorzystać żel Biolaven, który dokładnie i delikatnie oczyszcza naskórek, a jednocześnie wzmacnia barierę lipidową. Dobrze powinna sprawdzić się również pianka nagietkowa Sylveco. Ma delikatną konsystencję i nie podrażnia skóry. Wykazuje też właściwości przeciwzapalne i pomaga utrzymać odpowiednie pH skóry. Spośród innych dermokosmetyków, które mogą poprawić kondycję i wygląd cery, wymienić można aloesowe serum żelowe do twarzy Nacomi, przeznaczone również dla pacjentów cierpiących na trądzik pospolity. Dostępne są też całe serie kosmetyków, dedykowane pacjentom ze skórą wrażliwą i naczynkową, np. Avene Antirougeurs, La Roche-Posay Rosaliac i Pharmaceris R.