U nas zapłacisz kartą
Zapalenie mieszków włosowych - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia
Upośledzenie funkcjonowania układu odpornościowego - schorzenia
U ogromnej ilości osób prawidłowo funkcjonujący układ immunologiczny zapobiega rozwojowi infekcji gronkowcowej. Po różnie długim czasie bytowania w obrębie skóry lub błon śluzowych patogen ten zostaje wyeliminowany. Jednak u pacjentów z obniżoną odpornością może dojść do rozwoju zakażenia.
Wśród stanów związanych z upośledzeniem funkcjonowania układu immunologicznego wymienia się:
- schorzenia hematologiczne – białaczki, chłoniaki nieziarnicze, choroba Hodgkina,
- wrodzone niedobory immunologiczne – np. zespół Di Georga (związany z niedorozwojem lub całkowitym brakiem grasicy) lub ostry złożony niedobór odporności (obok niedorozwoju grasicy upośledzona jest również funkcja szpiku kostnego),
- nabyte niedobory immunologiczne – np. AIDS jako najcięższa postać,
- schorzenia ogólnoustrojowe o podłożu metabolicznym – cukrzyca, niewydolność nerek,
- stany przebiegające z ogólnym wyniszczeniem organizmu – choroba nowotworowa, błędy żywieniowe, alkoholizm, narkomania.
Kolejnym istotnym elementem patogenezy zapalenia mieszka włosowego są mechaniczne uszkodzenia skóry. Stąd wykwity w obrębie twarzy częstsze są u mężczyzny pozbywających się regularnie zarostu. Zaniedbywanie higieny również sprzyja infekcji (charakterystyczna lokalizacja zmian na karku i w obrębie pleców).
Zaistnienie wyżej wymienionych czynników doprowadza do powstania głównego, miejscowego objawu zapalenia mieszka włosowego - krosty.
Zapalenie mieszków włosowych - objawy
Typową zmianą skórną w zapaleniu mieszków włosowych, niezależnie od etiologii, jest drobna krosta koloru żółtego, często przebita włosem i otoczona niewielką rumieniową obwódką.
Zmiany skórne mogą być pojedyncze lub mnogie. W przypadku zmian powierzchownych dolegliwości nie występują. Świąd i bolesność mogą pojawić się w przypadku zmian głębszych (tzw. zwykłe zapalenie mieszków włosowych), które często pokrywa się z występowaniem czyraków lub czyraków mnogich. W przypadku figówki zmiany skórne są bardziej nasilone i przybierają postać wykwitów grudkowych, krostkowych, a nawet guzów skórnych. Zmiany tego typu mogą goić się z pozostawieniem blizny.
W razie pojawienia się zmian skórnych wskazujących na zapalenie mieszków włosowych należy zgłosić się do dermatologa.
Zapalenie mieszków włosowych – leczenie
Zapalenie mieszków włosowych nie zawsze wymaga konsultacji ze specjalistą. Choroba może samoistnie się ograniczyć i ustąpić.
Zakażenie skóry wywołane drobnoustrojami wymaga profesjonalnego leczenia.
W przypadku, gdy objawy zapalenia mieszków włosowych nie ustępują samoistnie w przeciągu 2-3 dni lub gdy zapalenie się powiększa, należy skontaktować się z lekarzem. Lekarz rodzinny może skierować pacjenta do dermatologa. Podczas wizyty trzeba poinformować lekarza o wizycie na basenie, w saunie i kąpieli w jacuzzi. W tych miejscach występuje zwiększone ryzyko zakażenia drobnoustrojami, które mogą wywołać chorobę.
Przed zaleceniem odpowiedniego leczenia lekarz może pobrać wymaz z grudek, aby ustalić, jaki drobnoustrój zaatakował mieszki włosowe. W zależności od wyniku stosuje się różne substancje lecznicze. Lekarz może zalecić:
- roztwór dezynfekcyjny zawierający chlorheksydynę,
- maści z erytromycyną lub klindamycyną stosowane miejscowo na skórę,
- doustne leki zawierające doksycyklinę lub erytromycynę.
W niektórych przypadkach mieszki włosowe mogą być zakażone przez drobnoustroje wykazujące oporność na antybiotyki. Taka sytuacja może mieć miejsce, gdy wykryte zostanie zakażenie gronkowcem złocistym opornym na metycylinę (MRSA). W zależności od stopnia ciężkości zakażenia lekarz może zalecić bardziej złożone leczenie, np.
- połączenie dwóch antybiotyków, w tym trimetoprym – sulfametoksazol, klindamycynę, amoksycylinę, linezolid lub tetracyklinę,
- maść z mupirocyną aplikowaną do nosa.
Ważna jest także odpowiednia pielęgnacja skóry w trakcie leczenia zapalenia mieszków włosowych. Do mycia skóry poleca się stosowanie łagodnych kosmetyków, które jej nie podrażniają. W ich składzie warto szukać dodatku pantenolu czy alantoiny , które wspomagają regenerację i odpowiednio nawilżają skórę. Zmiany powinny być regularnie oczyszczane, co najmniej dwa razy dziennie. Na skórę warto nakładać nawilżające balsamy, które są przeznaczone do skóry wrażliwej i alergicznej. Złagodzą one świąd i stany zapalne występujące na skórze [3]. Ponadto wskazana jest częsta zmiana ręczników i pościeli.
Jak zapobiegać?
Jako że wyleczenie zapalenia mieszków włosowych wymaga czasu, warto zadbać o wykluczenie czynników ryzyka, które spowodują jego ponowne pojawienie się. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na higienę przedmiotów używanych podczas mycia, strzyżenia lub golenia się. Należy również włączyć do codziennej pielęgnacji odpowiedni szampon lub balsam, wykluczając te ze sztucznymi składnikami, które przyczyniać się mogą do wysuszania skóry.
Dr n. med. Piotr Turkowski
Chirurg plastyczny, lekarz medycyny estetycznej, trycholog, specjalista transplantacji włosów. Jedyny oficjalnie zarejestrowany w Warszawie członek międzynarodowej światowej organizacji chirurgii odtwórczej włosów (ISHRS), zrzeszającej najlepszych na świecie specjalistów w tej dziedzinie.
