Jak skutecznie zapobiegać alergiom?

Metody alternatywne

Niektóre metody medycyny alternatywnej (homeopatia, akupunktura, biorezonans) cieszą się dużym powodzeniem wśród chorych na alergię. Należy podkreślić, iż są to metody kontrowersyjne, o niepotwierdzonej skuteczności (a zwykle są kosztowne), w odróżnieniu od zalecanych przez ekspertów leków. Metody te nie są zalecane przez ekspertów Polskiego Towarzystwa Alergologicznego w leczeniu alergii.

Zobacz także

Leczenie alergii na jad owadów Immunoterapia alergenowa jest jedynym sposobem przyczynowego leczenia alergii na jad owadów żądlących i zabezpieczenia przed zagrażającą życiu ogólnoustrojową reakcją alergiczną.

Immunoterapia alergenowa (odczulanie) Na czym polega kwalifikacja do immunoterapii? Czy immunoterapię można stosować w każdym wieku? Jak postępować w trakcie immunoterapii? U których chorych immunoterapia jest przeciwwskazana?

Alergia a kontrolne wizyty u lekarza Podczas kontrolnych wizyt lekarskich alergolog skupia się na ocenie objawów zgłaszanych przez chorego.

Typy reakcji alergicznej

Podział reakcji na typy sięga lat 60. ubiegłego stulecia, wg klasyfikacji Gella-Coombsa są to 4 rodzaje reakcji alergicznych:

Reakcja alergiczna typu I

To tzw. reakcja natychmiastowa, występująca najczęściej i wywołująca najczęstsze objawy i choroby alergiczne (np. astma oskrzelowa, alergiczny nieżyt nosa). Mechanizmem jest tu reakcja przeciwciał klasy IgE na dany alergen.

Reakcja alergiczna typu II

To tzw. reakcja cytotoksyczna, mechanizm polega na reakcji przeciwciał klas IgM i IgG oraz antygenu na błonie komórkowej. Przykłady takich reakcji to m.in. niedokrwistość hemolityczna, choroba hemolityczna noworodka.

Reakcja alergiczna typu III

Ten typ reakcji to tzw. reakcja kompleksów immunologicznych (to kompleks antygen-przeciwciało – wiązanie antygenu z jego swoistym przeciwciałem). Przykłady to: Zjawisko Arthusa, zewnątrzpochodne zapalenie pęcherzyków płucnych.

Reakcja alergiczna typu IV

To reakcja opóźniona (inaczej nazywana reakcją komórkową). Cechą charakterystyczną są objawy reakcji alergicznej występujące po ok. 72 godzinach od kontaktu z alergenem. Przykładem jest wyprysk kontaktowy alergiczny (inaczej kontaktowe alergiczne zapalenie skóry).

Co może być alergenem i w wyniku czego występują reakcje? Często występujące rodzaje reakcji alergicznych:

  • na ukąszenie pluskwy,
  • na leki,
  • na ugryzienie komara,
  • po kleszczu,
  • na antybiotyki,
  • na krem do twarzy,
  • na mleko,
  • na kota,
  • po szczepieniu,
  • na słońce,
  • na pyłki,
  • na orzechy,
  • na kwas hialuronowy,
  • na czosnek,
  • na gluten,
  • na suplementy i witaminy.

Jakie są objawy alergii?

Trudno jednoznacznie stwierdzić, kiedy podejrzewać alergię, ponieważ przebieg i objawy choroby mogą być różne u różnych ludzi. Ponadto np. objawy skórne nie muszą pojawiać się tylko po zetknięciu się skóry z alergenem - pokrzywka może być także objawem uczulenia na białko mleka krowiego.

Dolegliwości mogą też pojawiać się wyłącznie okresowo - np. gdy dziecko pobawi się z kotkiem sąsiada, a jest uczulone na sierść tych zwierząt, albo stale - np. gdy jest uczulone na wszędobylskie roztocze kurzu domowego.

Dlatego bardzo ważne jest, byśmy bacznie obserwowali swoje pociechy i wyławiali wszelkie nietypowe reakcje organizmu na nowe pokarmy w diecie czy kontakt ze zwierzętami albo z pyłkami roślin w czasie ich kwitnienia.

Wziewna

Pokarmowa

Kontaktowa

Przez drogi oddechowe

Przez układ pokarmowy

Roztocza kurzu domowego (a właściwie ich suche, unoszące się w powietrzu odchody), pyłki roślin, sierść i wydzieliny zwierzęce, zarodniki pleśni

Białko mleka krowiego, jaja, soja, cielęcina, wołowina, wieprzowina, podroby, ryby i owoce morza, cytrusy, gluten - czyli białko roślinne znajdujące się w ziarnach zbóż (pszenicy, żyta, jęczmienia, owsa), brzoskwinie, truskawki, pomidory, szparagi, ziarna roślin strączkowych, czekolada, kakao, sery pleśniowe, orzechy, kwas glutaminowy (stosowany do przyprawiania potraw w chińskich i wietnamskich jadłodajniach)

Detergenty, barwniki zawarte w odzieży, kosmetyki, metale (zwłaszcza nikiel) znajdujące się np. w biżuterii, klamrach pasków do spodni czy zegarków

Intensywne napady kichania, wodnisty katar, zatkany i swędzący nos, drapanie w gardle, suchy napadowy kaszel, duszność, podkrążone oczy, zapalenie spojówek, częste długo trwające i oporne na leczenie infekcje dróg oddechowych, czasem – wysypka

Wymioty, bóle brzucha, biegunki lub zaparcia, swędząca wysypka (rzadziej na całym ciele, częściej na płatkach usznych, w zgięciach łokci i kolan), katar, chrypka, przewlekły kaszel, obrzęk krtani, zapalenie ucha środkowego, czasem duszność

Alergia - mechanizm powstawania alergii

Gdy alergen, np. roślinny pyłek, po raz pierwszy dostanie się do organizmu kogoś, kto ma predyspozycje do alergii, w układzie odpornościowym powstaną przeciwciała IgE. Pokonają one wroga, czyli pyłek, i niewielka ich ilość pozostanie we krwi na stałe. To na wypadek, gdyby intruz znowu dostał się do organizmu.

Będą żyły przyczepione do powierzchni tzw. komórek kwasochłonnych (znajdują się w surowicy krwi) oraz komórek tucznych, czyli mastocytów (obecnych w tkance łącznej skóry i błon śluzowych). Komórki te zawierają duże ilości różnych substancji zwanych mediatorami, które są odpowiedzialne za pojawienie się objawów uczulenia.

Najważniejszym mediatorem wywołującym reakcję alergiczną jest histamina. Przy pierwszym zetknięciu się z alergenem zwykle nie odczuwamy żadnych dolegliwości: kataru, wysypki, łzawienia ani duszności. Kiedy jednak po raz drugi większa ilość alergenu dostanie się do organizmu, zacznie się reakcja uczuleniowa. Alergeny połączą się z przeciwciałami IgE i zaczną toczyć walkę na powierzchni komórek tucznych i kwasochłonnych.

W czasie tej walki błona komórek zostaje naruszona i z ich środka wydostają się substancje o właściwościach prozapalnych (histamina, leukotrieny). Reakcja alergiczna wywołuje więc stan zapalny w organizmie, dlatego o alergii mówi się jako o chorobie zapalnej.

Reakcji towarzyszą różne dolegliwości, np. wodnisty katar, kichanie, łzawienie, kaszel, kłopoty z oddychaniem, obrzęk, wysypka czy rumień. Przy każdym kolejnym zetknięciu z większą ilością alergenu objawy będą podobne. Mogą być tylko mniej lub bardziej nasilone.

Czym jest alergia sezonowa i jakie są jej objawy?

O alergii sezonowej mówić można wówczas, kiedy dana osoba jest narażona na czynnik uczulający wyłącznie przez pewien okres w roku.Najczęściej związana jest z pyleniem drzew i traw w okresie od wiosny do jesieni. Mowa tu w szczególności pyłkach zbóż, olchy, bylicy, ambrozji, brzozy, leszczyny i babki. W tym czasie osoby borykające się z alergią sezonową mierzą się z niemałym dyskomfortem i obniżeniem codziennego komfortu życia. Jakie objawy najczęściej występują w przypadku alergii sezonowej? Wskazać trzeba tu głównie na uczucie swędzenia i drapania w nosie, uczucie zapchanego nosa, uczucie zatkanych uszu, łzawienie i swędzenie oczu, pojawienie się wodnej wydzieliny z nosa, dyskomfort w okolicy zatok, nadmierne kichanie, a także na zapalenie spojówek. Na szczęście istnieją skuteczne sposoby na to, aby łagodzić wspomniane objawy z pomocą odpowiednich środków leczniczych.

W przypadku diagnostyki alergii sezonowej wykonuje się takie same badania jak w przypadku innych chorób alergicznych, czyli testy skórne czy oznaczenia całkowitego stężenia IgE. Objawy alergii sezonowej można oczywiście łagodzić – tym celu zaleca się przyjmowanie leków doustnych (np.tabletki do ssania na gardło), które najczęściej zawierają feksofenadynę, cetyryzynę oraz desloratydynę.Poza tym zaleca się stosowanie donosowych atomizerów zawierających glikokortykosteroidy. W celu łagodzenia objawów alergii sezonowych skuteczne są również leki przeciwhistaminowe. Wśród nich wyróżnić można leki II generacji (loratadyna i cetyryzyna) i III generacji (lewocetyryzyna, desloratadyna). Dostępne są zarówno pod postacią tabletek, jak i syropów. Lek w postaci syropu zaleca się w przypadku dzieci, a także osób dorosłych borykających się z problemem z połykaniem tabletek. Przyjmowanie leków przeciwhistaminowych wdrożyć należy nawet na 10-14 dni przed spodziewanym pojawieniem się objawów. Istotne jest tu zatem to, aby wiedzieć, na co jest się dokładnie uczulonym i to, aby śledzić kalendarz pyleń.

Niedawno szerokim echem odbiły się ustalenia naukowców z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, którzy wprost zakomunikowali, że jego działanie na alergię to mit, a co więcej - nadużywane może szkodzić osłabiając działanie profesjonalnych leków.

Czytaj dalej...

Kiedy pszczoła zwiadowczyni go odnajdzie, wraca do ula i odpowiednim tańcem informuje pszczoły-zbieraczki, w którym kierunku się udać, aby ten pożytek znaleźć, a także jakiego rodzaju jest to pożytek i jak go jest dużo.

Czytaj dalej...

W ciężkich przypadkach pokrzywki szczególnie gdy dojdzie do obrzęku naczynioruchowego lekarz może zdecydować o podaniu doustnych glikokortykosteroidów te w maści przepisuje się bardzo rzadko - stosuje się je możliwie krótko, bo ich stosowanie wiąże się z licznymi skutkami ubocznymi.

Czytaj dalej...

Ważna jednak jest także codzienna pielęgnacja przesuszonej i swędzącej skóry - zwykle zaleca się natłuszczanie jej i nawilżanie za pomocą kosmetyków z grupy emolientów emulsje do kąpieli, kremy, maści, lotiony.

Czytaj dalej...