U nas zapłacisz kartą
Alergia skórna na kwas foliowy - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia
Alergia skórna – gdzie występuje?
Zmiany alergiczne na skórze pojawiają się przede wszystkim w miejscu bezpośredniego kontaktu z alergenem, jednak nie jest to norma. Zwykle alergia skórna na twarzy wskazuje, że czynnikiem uczulającym jest kosmetyk (np. krem, podkład lub tusz do rzęs). Oprócz twarzy zmiany skórne mogą także obejmować szyję, dekolt, ręce, nogi, brzuch i plecy. Najczęściej alergia skórna na rękach pojawia się w zgięciach łokciowych oraz na dłoniach, zaś w przypadku nóg – w zgięciach kolanowych. Nie zawsze zmiany są miejscowe, zdarza się, wysypka alergiczna zajmuje duże fragmenty różnych części ciała. Duży obszar zmian alergicznych może wskazywać, że alergia nie ma charakteru kontaktowego. Na przykład u dzieci uczulonych na białko mleka krowiego zmiany skórne mogą pojawiać się na całym ciele – alergia skórna na twarzy obejmuje policzki oraz okolice oczu i ust, ponadto wysypka występuje np. w zgięciach łokciowych oraz kolanowych.
Co powinny zrobić osoby, u których dochodzi do pojawiania się objawów alergii skórnej? Powinny poszukać specjalistycznej pomocy w poradni alergologicznej lub dermatologicznej (należy pamiętać, że do alergologa i dermatologa potrzebne jest skierowanie od lekarza podstawowej opieki zdrowotnej). Oprócz doraźnej pomocy specjalista pomoże ustalić, jaki alergen (lub alergeny) jest odpowiedzialny za pojawiającą się reakcję uczuleniową. Czynnik uczulający można zidentyfikować na drodze eliminacji (wykluczanie podejrzanych kosmetyków lub składników pokarmowych) lub przeprowadzając profesjonalne testy m.in. oznaczenie w próbce krwi poziomu swoistych przeciwciał klasy IgE, testy skórne punktowe lub płatkowe.
Alergiczne choroby skóry – rodzaje
Alergia skórna to bardzo ogólne określenie odnoszące się do dermatoz skóry. Znajomość ich objawów oraz rodzajów jest bardzo istotna, ponieważ może pomóc nam we wstępnym rozpoznaniu problemu. Jest to bardzo ważne, gdyż niektóre z chorób alergicznych swoimi objawami mogą przypominać chociażby trądzik pospolity , którego leczenie przebiega w zupełnie odmienny sposób.
Alergia skóry i dermatozy to tak naprawdę zbiorcze określenie chorób skóry, w przypadku których pojawiają się wyraźne zmiany na powierzchni tkanki. Typologia chorób skóry jest bardzo rozległa i co ciekawe, może obejmować nawet kilkaset jednostek chorobowych. Mimo to wśród najczęstszych chorób alergicznych skóry można wyróżnić:
- atopowe zapalenie skóry (AZS),
- alergiczny wyprysk kontaktowy,
- alergiczne zapalenie skóry,
- wyprysk zawodowy,
- wyprysk łojotokowy,
- pokrzywkę alergiczną,
- wyprysk fotoalergiczny.
Chorobą alergiczną skóry, która pojawia się u zdecydowanej większości osób, jest atopowe zapalenie skóry . To dermatoza o zapalnym i przewlekłym charakterze. Najczęściej swój początek ma już we wczesnym dzieciństwie i często może towarzyszyć choremu przez całe życie.
W przypadku osób zmagających się z atopowym zapaleniem skóry jedną z przyczyn występowania choroby są uwarunkowania genetyczne oraz uszkodzona bariera ochronna skóry. To sprawia, że w przypadku osób zmagających się z AZS o wiele szybciej i bardziej gwałtownie pojawiają się objawy alergiczne na skórze. Wynika to z faktu, że różnego rodzaju alergeny czy substancje chemiczne mogą znacznie łatwiej przedostawać się do głębszych warstw skóry i wywoływać objawy alergii skórnej.
Częstym problemem jest także pokrzywka alergiczna. Ta alergia skórna pojawia się stosunkowo często i może zostać wywołana zarówno przez alergeny mające bezpośredni kontakt ze skórą, alergeny wziewne, pokarmowe czy jad owadów. Pokrzywkę alergiczną i zmiany skórne alergiczne na twarzy i innych częściach ciała mogą zostać wywołane również przez zażywanie niektórych leków, suplementów diety, napary ziołowe w połączeniu z bezpośrednim wpływem promieni słonecznych.
Wysypka na twarzy jako wyprysk fotoalergiczny
Kosmetyki, perfumy oraz leki, w tym te stosowane przewlekle np. w terapii cukrzycy, chorób krążenia, mogą mieć działanie fotouczulające, czyli powodować nadwrażliwość na światło słoneczne. Fotoalergiczny wyprysk kontaktowy uwidacznia się jako wykwity grudkowe z towarzyszącym świądem na odkrytych częściach ciała.
Atopowe zapalenie skóry (AZS) to choroba przewlekła, w której okresy remisji przeplatają się z okresami zaostrzeń. Etiologia schorzenia nie jest do końca jasna, ale badacze wskazują na podłoże genetyczne, środowiskowe i immunologiczne. Interakcja między powyższymi czynnikami sprawia, że ochronna bariera naskórkowa słabnie i nie jest w stanie zabezpieczyć skóry przed szkodliwymi drobnoustrojami czy transepidermalną utratą wody. W związku z powyższym skórę atopową cechuje skłonność do przesuszania i tworzenia się miejscowych stanów zapalnych, powodujących silny świąd.
Jakie są inne symptomy AZS? Na zaczerwienionej skórze pojawiają się grudki, plamki, strupki, a czasem pęcherzyki, które ulegają przekształceniu w pogrubiałą i łuszczącą się skórę. Nierzadko miejsca powstawania zmian skórnych są opuchnięte. Wysypka alergiczna na podłożu atopowego zapalania skóry występuje często u niemowląt i małych dzieci. American College of Allergy, Asthma & Immunology (ACAAI) szacuje, że AZS może występować nawet u 10-20% małych dzieci oraz u 1-3% dorosłych.
Alergia skórna u dzieci. Jak ją rozpoznać?
Alergia skórna u dzieci może być powodowana różnymi czynnikami, w tym także kontaktowymi.
Najczęściej jednak w tym kontekście wspomina się o atopowym zapaleniu skóry. AZS jest schorzeniem, które towarzyszy człowiekowi przez całe życie, ale występuje w trzech dających się wyodrębnić fazach: niemowlęcej, dziecięcej i dorosłej.
Często jego objawy są obserwowane już około 3-4 miesiąca życia.
Co niezwykle ważne, główną przyczyną występowania objawów AZS u najmłodszych są pojawiające się wtedy pierwsze alergie pokarmowe, w tym w szczególności na alergia na białka mleka krowiego, ale też na inne produkty, które są stopniowo wprowadzane do diety po szóstym miesiącu życia. Dlatego też zagadnienia te często rozpatruje się łącznie.
Oprócz tego należy pamiętać, że problemy dermatologiczne związane z niewłaściwą odpowiedzią na składniki pożywienia mogą się objawiać w inny sposób, bez związku z AZS.
Jak rozpoznać tego typu alergię skórną u dziecka? Na co należy zwrócić uwagę?
Objawy alergii skórnej u dzieci
Związana z AZS alergia skórna u niemowlaka daje bardzo charakterystyczne objawy. Typowy dla pierwszej fazy choroby jest ostry stan zapalny skóry ze zmianami grudkowo-pęcherzykowymi na podłożu rumieniowym, z których następnie powstają nadżerki i strupy.
W klasycznych przypadkach wykwity najczęściej lokalizują się na policzkach i owłosionej skórze głowy, ale w cięższych przypadkach mogą obejmować całą twarz, tułów, pośladki oraz kończyny. Towarzyszą temu uczucie niepokoju, rozdrażnienie oraz bezsenność.
Faza druga, czyli dziecięca, stanowi kontynuację niemowlęcej, bądź też choroba objawia się wówczas po raz pierwszy. Typowe na tym etapie są ogniska rumieniowe z niewielkimi grudkami, nadżerkami i przeczosami.
Są one umiejscowione przede wszystkim na zgięciach łokci i kolan, a także na nadgarstkach, dłoniach, stopach oraz karku. Tego typu alergia skórna u dziecka powoduje też bardzo silny świąd, który u maluchów po ukończeniu pierwszego roku życia powoduje rozdrapywanie skóry.
Testy na alergię skórną. Kiedy najlepiej je wykonać?
W diagnostyce tego typu schorzeń wykonuje się testy skórne, które pozwalają określić, jakie konkretnie czynniki prowokują niepożądane reakcje układu odpornościowego.
Zastosowanie mają w tym przypadku przede wszystkim dwie metody:
- naskórkowe testy płatkowe (NTP) - wykonuje się je u pacjentów z podejrzeniem wyprysku kontaktowego. Na czym polegają? Na plecy przykleja się plastry nasączone określonymi alergenami. Najczęściej są to chrom, nikiel, kobalt, konserwanty, barwniki, leki oraz substancje zapachowe. Po 48 godzinach plastry są usuwane i wówczas dokonywany jest pierwszy odczyt. Drugi ma miejsce dzień później. Ocena jest dokonywana w trzypunktowej skali w zależności od zaobserwowanych objawów (brak / rumień / rumień i grudki / rumień, grudki i pęcherzyki),
- skórne testy punktowe (STP) - wskazaniem do ich wykonania jest podejrzenie atopowego zapalenia skóry, a także alergii na leki, pyłki, roztocza, składniki pokarmowe. Z technicznego punktu widzenia badanie polega na nałożeniu na skórę próbek różnych alergenów na skórę oraz substancji kontrolnych (histamina i sól fizjologiczna) a następnie nakłuciu tych miejsc. Po 20 minutach odczytuje się wynik. Na alergię wskazuje pojawienie się bąbla o średnicy przekraczającej rozmiary bąbla kontrolnego wywołanego działaniem histaminy. Typowe zestawy alergenów wykorzystywanych w tego typu badaniu zawierają m.in. pyłki drzew, traw i chwastów, a także roztocza kurzu, sierść i naskórek zwierząt domowych oraz grzyby pleśniowe. Niekiedy dodaje się do nich także próbki produktów żywnościowych.
Oprócz tego można wykonać też testy na alergie z krwi. W tym przypadku oznacza się przeciwciała klasy IgE skierowane przeciw konkretnych antygenom, co również stanowi potwierdzenie nieprawidłowego działania układu odpornościowego.
Testy skórne wykonywane w większych zestawach kosztują od 150 do nawet 350 złotych. W przypadku badań immunologicznych z krwi cena za sprawdzenie jednego tylko alergenu wynosi kilkadziesiąt złotych. Dobra wiadomość dla pacjentów jest taka, że wszystkie te badania można wykonać za darmo, jeśli tylko posiada się skierowanie od lekarza alergologa.
