U nas zapłacisz kartą
Alergia skórna na kwas foliowy - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia
Alergia skórna u dzieci. Jak ją rozpoznać?
Alergia skórna u dzieci może być powodowana różnymi czynnikami, w tym także kontaktowymi.
Najczęściej jednak w tym kontekście wspomina się o atopowym zapaleniu skóry. AZS jest schorzeniem, które towarzyszy człowiekowi przez całe życie, ale występuje w trzech dających się wyodrębnić fazach: niemowlęcej, dziecięcej i dorosłej.
Często jego objawy są obserwowane już około 3-4 miesiąca życia.
Co niezwykle ważne, główną przyczyną występowania objawów AZS u najmłodszych są pojawiające się wtedy pierwsze alergie pokarmowe, w tym w szczególności na alergia na białka mleka krowiego, ale też na inne produkty, które są stopniowo wprowadzane do diety po szóstym miesiącu życia. Dlatego też zagadnienia te często rozpatruje się łącznie.
Oprócz tego należy pamiętać, że problemy dermatologiczne związane z niewłaściwą odpowiedzią na składniki pożywienia mogą się objawiać w inny sposób, bez związku z AZS.
Jak rozpoznać tego typu alergię skórną u dziecka? Na co należy zwrócić uwagę?
Objawy alergii skórnej u dzieci
Związana z AZS alergia skórna u niemowlaka daje bardzo charakterystyczne objawy. Typowy dla pierwszej fazy choroby jest ostry stan zapalny skóry ze zmianami grudkowo-pęcherzykowymi na podłożu rumieniowym, z których następnie powstają nadżerki i strupy.
W klasycznych przypadkach wykwity najczęściej lokalizują się na policzkach i owłosionej skórze głowy, ale w cięższych przypadkach mogą obejmować całą twarz, tułów, pośladki oraz kończyny. Towarzyszą temu uczucie niepokoju, rozdrażnienie oraz bezsenność.
Faza druga, czyli dziecięca, stanowi kontynuację niemowlęcej, bądź też choroba objawia się wówczas po raz pierwszy. Typowe na tym etapie są ogniska rumieniowe z niewielkimi grudkami, nadżerkami i przeczosami.
Są one umiejscowione przede wszystkim na zgięciach łokci i kolan, a także na nadgarstkach, dłoniach, stopach oraz karku. Tego typu alergia skórna u dziecka powoduje też bardzo silny świąd, który u maluchów po ukończeniu pierwszego roku życia powoduje rozdrapywanie skóry.
Przyczyny alergii skórnej
Powstawanie zmian alergicznych na skórze może mieć przeróżne przyczyny. Alergia skórna na szyi, twarzy i rękach najczęściej pojawia się w wyniku kontaktu z alergenem. Najczęściej uczulają kosmetyki (np. składniki kompozycji zapachowych), proszki do prania, detergenty oraz metale znajdujące się w biżuterii lub elementach ubrania (głównie nikiel). Jednym z najsilniejszych alergenów jest formaldehyd, który można znaleźć nie tylko w kosmetykach (np. w lakierach do paznokci i antyperspirantach) oraz detergentach, ale i w tkaninach, klejach i farbach. Ponadto objawy na skórze mogą pojawić się jako reakcja organizmu na alergeny pokarmowe (głównie produkty mleczne, jaja, zboża, owoce, skorupiaki, a także konserwanty i barwniki), stosowane leki (np. kwas acetylosalicylowy), a także na ekspozycję na promienie słoneczne, niektóre rośliny (np. trujący bluszcz) oraz na ukąszenia owadów. Należy jednak pamiętać, że alergeny wziewne przyczyniające się przede wszystkim do takich objawów jak cieknący katar, uczucie zatkanego nosa oraz zaczerwienienie i łzawienie oczu, mogą również wywoływać reakcje skórne! Posiadacze zwierząt domowych w przypadku pojawienia się wysypki lub bąbli pokrzywkowych powinni się skonsultować ze specjalistą, gdyż może to być alergia skórna na kota lub alergia skórna na psa. Takie objawy może również dawać alergia skórna na kurz i alergia skórna na pyłki (roztocza kurzu domowego czy też pyłki mogą działać jak alergeny kontaktowe).
Jak objawia się alergia skórna? Najczęściej są to czerwone plamy na skórze, pokrzywka (bladoróżowe bąble pokrzywkowe), wysypka (w postaci czerwonych grudek, z których może sączyć się wydzielina), krosty i wykwity ropne (przypominające zmiany trądzikowe), a ponadto uczucie napięcia i pieczenia skóry, uciążliwy świąd i obrzęk naczynioruchowy. W wyniku reakcji alergicznej skóra staje się szorstka, nierzadko się łuszczy, ponadto może dochodzić do jej twardnienia i pękania. Powikłaniem reakcji alergicznych są powstałe wskutek drapania swędzącej skóry uszkodzenia naskórka i rany (zachodzi wówczas ryzyko zakażenia) i przebarwienia. Najczęściej alergia skórna ma charakter miejscowy, jednak w wyniku silnej reakcji może dojść do objawów ogólnoustrojowych i wstrząsu anfilaktycznego.
Alergia skórna – gdzie występuje?
Zmiany alergiczne na skórze pojawiają się przede wszystkim w miejscu bezpośredniego kontaktu z alergenem, jednak nie jest to norma. Zwykle alergia skórna na twarzy wskazuje, że czynnikiem uczulającym jest kosmetyk (np. krem, podkład lub tusz do rzęs). Oprócz twarzy zmiany skórne mogą także obejmować szyję, dekolt, ręce, nogi, brzuch i plecy. Najczęściej alergia skórna na rękach pojawia się w zgięciach łokciowych oraz na dłoniach, zaś w przypadku nóg – w zgięciach kolanowych. Nie zawsze zmiany są miejscowe, zdarza się, wysypka alergiczna zajmuje duże fragmenty różnych części ciała. Duży obszar zmian alergicznych może wskazywać, że alergia nie ma charakteru kontaktowego. Na przykład u dzieci uczulonych na białko mleka krowiego zmiany skórne mogą pojawiać się na całym ciele – alergia skórna na twarzy obejmuje policzki oraz okolice oczu i ust, ponadto wysypka występuje np. w zgięciach łokciowych oraz kolanowych.
Co powinny zrobić osoby, u których dochodzi do pojawiania się objawów alergii skórnej? Powinny poszukać specjalistycznej pomocy w poradni alergologicznej lub dermatologicznej (należy pamiętać, że do alergologa i dermatologa potrzebne jest skierowanie od lekarza podstawowej opieki zdrowotnej). Oprócz doraźnej pomocy specjalista pomoże ustalić, jaki alergen (lub alergeny) jest odpowiedzialny za pojawiającą się reakcję uczuleniową. Czynnik uczulający można zidentyfikować na drodze eliminacji (wykluczanie podejrzanych kosmetyków lub składników pokarmowych) lub przeprowadzając profesjonalne testy m.in. oznaczenie w próbce krwi poziomu swoistych przeciwciał klasy IgE, testy skórne punktowe lub płatkowe.
Leczenie alergii skórnej
Mówiąc o leczeniu alergii skórnej, należy przede wszystkim zdawać sobie sprawę z tego, że nie może ono obyć się bez nadzoru lekarza. Jest to istotne przede wszystkim ze względu na to, że specjalista, po przeprowadzeniu szczegółowej diagnostyki, będzie w stanie określić, z jakim problemem skórnym mamy do czynienia i co odpowiada za wystąpienie alergii.
W tym celu często wykorzystuje się testy płatkowe, które pozwalają na wykrycie zarówno alergenów kontaktowych, pokarmowych i wziewnych, jak i tzw. próby prowokacyjne oraz testy skórne punktowe. W zależności od opinii lekarza może zostać przeprowadzone odczulanie (jednak jest ono możliwe tylko w przypadku alergii wziewnych oraz pokarmowych).
Poznanie czynników stojących za alergią skórną jest istotne również ze względu na fakt, że w przyszłości pozwoli nam na skuteczne unikanie alergenów, co zalicza się do profilaktyki.
Co na uczulenie skóry? Leczenie najczęściej posiada charakter objawowy i polega na miejscowym stosowaniu maści, kremów czy też płynów, które łagodzą objawy alergii. Należy pamiętać, że wszelkie tabletki na alergie skórne oraz inne preparaty jak chociażby kortykosteroidy czy leki przeciwhistaminowe powinny zawsze być przyjmowane pod ścisłym nadzorem lekarza.
Wysypka na twarzy jako wyprysk fotoalergiczny
Kosmetyki, perfumy oraz leki, w tym te stosowane przewlekle np. w terapii cukrzycy, chorób krążenia, mogą mieć działanie fotouczulające, czyli powodować nadwrażliwość na światło słoneczne. Fotoalergiczny wyprysk kontaktowy uwidacznia się jako wykwity grudkowe z towarzyszącym świądem na odkrytych częściach ciała.
Atopowe zapalenie skóry (AZS) to choroba przewlekła, w której okresy remisji przeplatają się z okresami zaostrzeń. Etiologia schorzenia nie jest do końca jasna, ale badacze wskazują na podłoże genetyczne, środowiskowe i immunologiczne. Interakcja między powyższymi czynnikami sprawia, że ochronna bariera naskórkowa słabnie i nie jest w stanie zabezpieczyć skóry przed szkodliwymi drobnoustrojami czy transepidermalną utratą wody. W związku z powyższym skórę atopową cechuje skłonność do przesuszania i tworzenia się miejscowych stanów zapalnych, powodujących silny świąd.
Jakie są inne symptomy AZS? Na zaczerwienionej skórze pojawiają się grudki, plamki, strupki, a czasem pęcherzyki, które ulegają przekształceniu w pogrubiałą i łuszczącą się skórę. Nierzadko miejsca powstawania zmian skórnych są opuchnięte. Wysypka alergiczna na podłożu atopowego zapalania skóry występuje często u niemowląt i małych dzieci. American College of Allergy, Asthma & Immunology (ACAAI) szacuje, że AZS może występować nawet u 10-20% małych dzieci oraz u 1-3% dorosłych.
