U nas zapłacisz kartą
Alergia skórna na kwas foliowy - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia
Alergia skórna u dzieci. Jak ją rozpoznać?
Alergia skórna u dzieci może być powodowana różnymi czynnikami, w tym także kontaktowymi.
Najczęściej jednak w tym kontekście wspomina się o atopowym zapaleniu skóry. AZS jest schorzeniem, które towarzyszy człowiekowi przez całe życie, ale występuje w trzech dających się wyodrębnić fazach: niemowlęcej, dziecięcej i dorosłej.
Często jego objawy są obserwowane już około 3-4 miesiąca życia.
Co niezwykle ważne, główną przyczyną występowania objawów AZS u najmłodszych są pojawiające się wtedy pierwsze alergie pokarmowe, w tym w szczególności na alergia na białka mleka krowiego, ale też na inne produkty, które są stopniowo wprowadzane do diety po szóstym miesiącu życia. Dlatego też zagadnienia te często rozpatruje się łącznie.
Oprócz tego należy pamiętać, że problemy dermatologiczne związane z niewłaściwą odpowiedzią na składniki pożywienia mogą się objawiać w inny sposób, bez związku z AZS.
Jak rozpoznać tego typu alergię skórną u dziecka? Na co należy zwrócić uwagę?
Objawy alergii skórnej u dzieci
Związana z AZS alergia skórna u niemowlaka daje bardzo charakterystyczne objawy. Typowy dla pierwszej fazy choroby jest ostry stan zapalny skóry ze zmianami grudkowo-pęcherzykowymi na podłożu rumieniowym, z których następnie powstają nadżerki i strupy.
W klasycznych przypadkach wykwity najczęściej lokalizują się na policzkach i owłosionej skórze głowy, ale w cięższych przypadkach mogą obejmować całą twarz, tułów, pośladki oraz kończyny. Towarzyszą temu uczucie niepokoju, rozdrażnienie oraz bezsenność.
Faza druga, czyli dziecięca, stanowi kontynuację niemowlęcej, bądź też choroba objawia się wówczas po raz pierwszy. Typowe na tym etapie są ogniska rumieniowe z niewielkimi grudkami, nadżerkami i przeczosami.
Są one umiejscowione przede wszystkim na zgięciach łokci i kolan, a także na nadgarstkach, dłoniach, stopach oraz karku. Tego typu alergia skórna u dziecka powoduje też bardzo silny świąd, który u maluchów po ukończeniu pierwszego roku życia powoduje rozdrapywanie skóry.
Czym jest alergia skórna?
Nie ulega wątpliwości, że ludzka skóra to bardzo wytrzymały organ, który posiada zdolności do szybkiej regeneracji. Jeśli jej bariera ochronna jest zdrowa, skutecznie chroni nasz organizm przed czynnikami termicznymi, fizycznymi, a także chemicznymi, które mogą mieć na nią niekorzystny wpływ. Dobrze funkcjonująca warstwa ochronna zapobiega również nadmiernej utracie wody, co zapobiega suchości i łuszczeniu się skóry.
Jednocześnie wpływ różnych czynników zewnętrznych sprawia, że ochronny płaszcz hydrolipidowy może ulec uszkodzeniu. Efektem takiego działania jest nie tylko utrata nawilżenia i suchość skóry , ale również zwiększone prawdopodobieństwo występowania różnego rodzaju reakcji alergicznych na skórze.
W obecnych czasach, ze względu na zmieniający się styl życia, a często również postępujące zanieczyszczenie środowiska, u coraz większej liczby osób zostaje wykrywana alergia na skórze lub różne zmiany o podłożu alergicznym, takie jak krosty uczuleniowe.
Czym tak naprawdę jest alergia skórna? Pojęcie to po raz pierwszy zostało wprowadzone do terminologii przez Clemensa Petera von Pirqueta. Oznacza powtarzające się i nawracające objawy ze strony różnych organów w wyniku kontaktu z konkretnym alergenem w dawce, która jest tolerowana przez osoby zdrowe. Innymi słowy, jest to nadmierna reakcja układu immunologicznego na konkretny czynnik, który nie wywołuje objawów u innych osób.
Warto zwrócić także uwagę na różne drogi przedostawania się alergenu do naszego organizmu. Możemy mówić o alergii kontaktowej, wziewnej czy też pokarmowej. Każda z nich w określony sposób może objawiać się w postaci zmian skórnych.
Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry – skąd się bierze?
Alergiczne zapalenie skóry często funkcjonuje także pod inną nazwą, jaką jest wyprysk alergiczny. Jest to najczęstsza spotykana forma wyprysku i wpływ na jego powstawanie mogą mieć substancje o działaniu drażniącym lub uczulającym. Stąd w przypadku wyprysku kontaktowego możemy mówić o wyprysku alergicznym lub z podrażnienia.
Alergia kontaktowa ma miejsce w momencie zetknięcia się skóry z konkretnym alergenem. Objawy alergii skórnej w tym przypadku stają się zauważalne po kilku godzinach – pojawia się wtedy stan zapalny . Silna alergia skórna może obejmować miejsce bezpośredniego kontaktu z alergenem, jednak może rozprzestrzeniać się także na inne obszary skóry.
Jakie możemy wyróżnić alergeny kontaktowe? Do najczęstszych zalicza się substancje będące składnikami kosmetyków bądź leków. Oprócz tego za takie zmiany alergiczne na skórze mogą być odpowiedzialne alergeny występujące w roślinach, odzieży czy też biżuterii.
W przypadku wyprysku z podrażnienia (niealergicznego) uczulenia na skórze są wywołane bezpośrednim działaniem substancji drażniącej w bardzo silnym stężeniu. Mogą to być detergenty, środki piorące, mydła, konserwanty czy roztwory kwasowe i zasadowe. Jeśli skóra jest ciągle narażona na kontakt z taką substancją, dochodzi do uszkodzenia jej bariery ochronnej i rozwoju stanu zapalnego.
Przyczyny alergii skórnej
Powstawanie zmian alergicznych na skórze może mieć przeróżne przyczyny. Alergia skórna na szyi, twarzy i rękach najczęściej pojawia się w wyniku kontaktu z alergenem. Najczęściej uczulają kosmetyki (np. składniki kompozycji zapachowych), proszki do prania, detergenty oraz metale znajdujące się w biżuterii lub elementach ubrania (głównie nikiel). Jednym z najsilniejszych alergenów jest formaldehyd, który można znaleźć nie tylko w kosmetykach (np. w lakierach do paznokci i antyperspirantach) oraz detergentach, ale i w tkaninach, klejach i farbach. Ponadto objawy na skórze mogą pojawić się jako reakcja organizmu na alergeny pokarmowe (głównie produkty mleczne, jaja, zboża, owoce, skorupiaki, a także konserwanty i barwniki), stosowane leki (np. kwas acetylosalicylowy), a także na ekspozycję na promienie słoneczne, niektóre rośliny (np. trujący bluszcz) oraz na ukąszenia owadów. Należy jednak pamiętać, że alergeny wziewne przyczyniające się przede wszystkim do takich objawów jak cieknący katar, uczucie zatkanego nosa oraz zaczerwienienie i łzawienie oczu, mogą również wywoływać reakcje skórne! Posiadacze zwierząt domowych w przypadku pojawienia się wysypki lub bąbli pokrzywkowych powinni się skonsultować ze specjalistą, gdyż może to być alergia skórna na kota lub alergia skórna na psa. Takie objawy może również dawać alergia skórna na kurz i alergia skórna na pyłki (roztocza kurzu domowego czy też pyłki mogą działać jak alergeny kontaktowe).
Jak objawia się alergia skórna? Najczęściej są to czerwone plamy na skórze, pokrzywka (bladoróżowe bąble pokrzywkowe), wysypka (w postaci czerwonych grudek, z których może sączyć się wydzielina), krosty i wykwity ropne (przypominające zmiany trądzikowe), a ponadto uczucie napięcia i pieczenia skóry, uciążliwy świąd i obrzęk naczynioruchowy. W wyniku reakcji alergicznej skóra staje się szorstka, nierzadko się łuszczy, ponadto może dochodzić do jej twardnienia i pękania. Powikłaniem reakcji alergicznych są powstałe wskutek drapania swędzącej skóry uszkodzenia naskórka i rany (zachodzi wówczas ryzyko zakażenia) i przebarwienia. Najczęściej alergia skórna ma charakter miejscowy, jednak w wyniku silnej reakcji może dojść do objawów ogólnoustrojowych i wstrząsu anfilaktycznego.
Testy na alergię skórną. Kiedy najlepiej je wykonać?
W diagnostyce tego typu schorzeń wykonuje się testy skórne, które pozwalają określić, jakie konkretnie czynniki prowokują niepożądane reakcje układu odpornościowego.
Zastosowanie mają w tym przypadku przede wszystkim dwie metody:
- naskórkowe testy płatkowe (NTP) - wykonuje się je u pacjentów z podejrzeniem wyprysku kontaktowego. Na czym polegają? Na plecy przykleja się plastry nasączone określonymi alergenami. Najczęściej są to chrom, nikiel, kobalt, konserwanty, barwniki, leki oraz substancje zapachowe. Po 48 godzinach plastry są usuwane i wówczas dokonywany jest pierwszy odczyt. Drugi ma miejsce dzień później. Ocena jest dokonywana w trzypunktowej skali w zależności od zaobserwowanych objawów (brak / rumień / rumień i grudki / rumień, grudki i pęcherzyki),
- skórne testy punktowe (STP) - wskazaniem do ich wykonania jest podejrzenie atopowego zapalenia skóry, a także alergii na leki, pyłki, roztocza, składniki pokarmowe. Z technicznego punktu widzenia badanie polega na nałożeniu na skórę próbek różnych alergenów na skórę oraz substancji kontrolnych (histamina i sól fizjologiczna) a następnie nakłuciu tych miejsc. Po 20 minutach odczytuje się wynik. Na alergię wskazuje pojawienie się bąbla o średnicy przekraczającej rozmiary bąbla kontrolnego wywołanego działaniem histaminy. Typowe zestawy alergenów wykorzystywanych w tego typu badaniu zawierają m.in. pyłki drzew, traw i chwastów, a także roztocza kurzu, sierść i naskórek zwierząt domowych oraz grzyby pleśniowe. Niekiedy dodaje się do nich także próbki produktów żywnościowych.
Oprócz tego można wykonać też testy na alergie z krwi. W tym przypadku oznacza się przeciwciała klasy IgE skierowane przeciw konkretnych antygenom, co również stanowi potwierdzenie nieprawidłowego działania układu odpornościowego.
Testy skórne wykonywane w większych zestawach kosztują od 150 do nawet 350 złotych. W przypadku badań immunologicznych z krwi cena za sprawdzenie jednego tylko alergenu wynosi kilkadziesiąt złotych. Dobra wiadomość dla pacjentów jest taka, że wszystkie te badania można wykonać za darmo, jeśli tylko posiada się skierowanie od lekarza alergologa.
