U nas zapłacisz kartą
Alergia kontaktowa na dłoniach - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia
Alergia kontaktowa, jak sobie pomóc?
Czasami wystarczy krótkie dotknięcie, żeby na skórze pojawił się czerwony ślad, obrzęk czy grudki wypełnione płynem. W jaki jeszcze sposób może objawiać się alergia kontaktowa i które substancje uczulają nas najmocniej?
Dotyczy dorosłych, jak i dzieci. Szacuje się, że w poszczególnych państwach Europy Zachodniej i Stanów Zjednoczonych może na nią cierpieć od 12,5 nawet do 40,6 proc. osób[1]. Jest chorobą nabytą, wywołaną nadwrażliwością organizmu na substancje chemiczne o małej masie cząsteczkowej, czyli na tzw. hapteny. Bezpośredni kontakt z nimi powoduje zmiany skórne. Przy czym sam hapten nie jest szkodliwy dla organizmu, dopiero po wniknięciu do skóry i związaniu z obecnymi w niej białkami staje się alergenem i wywołuje obronną reakcję organizmu[2].
Alergia kontaktowa objawia się zmianami na skórze, najczęściej w miejscu zetknięcia z substancją uczulającą. Charakteryzuje się wystąpieniem grudek i pęcherzyków zlewających się w większe ogniska, rumieniem, łuszczeniem i swędzeniem. Zmiany rozwijają się zwykle w ciągu 24–48 godzin od kontaktu z alergenem. Z czasem mogą się także rozprzestrzeniać.
Alergia kontaktowa na twarzy i dłoniach – objawy, przyczyny, leczenie
Alergia kontaktowa jest rodzajem zapalenia skóry, które powstaje na skutek odpowiedzi alergicznej wywołanej kontaktem z daną substancją. Reakcja, w tzw. fazie indukcji, jest efektem nadwrażliwości na dany związek. Wyprysk tworzy się w następnej fazie, zwanej pełnoobjawową. Czynniki wywołujące alergię kontaktową noszą nazwę haptenów – są to cząsteczki wywołujące reakcję układu odpornościowego dopiero po połączeniu z białkami, np. naskórka. Alergia kontaktowa często powstaje na twarzy i dłoniach – miejscach najbardziej narażonych na kontakt z wieloma substancjami pochodzącymi, np. z powietrza czy kosmetyków.
Dorośli są bardziej narażeni na rozwinięcie alergii kontaktowej, ponieważ zazwyczaj stykają się z alergenami dłuższy czas niż dzieci, co zwiększa prawdopodobieństwo uczulenia.
Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) – przyczyny
- Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry
- nikiel, np. biżuteria, wykończenia odzieży (zamki, guziki), okulary
- chrom (metale, cement, skóra garbowana)
- kobalt (metale, cement)
- formaldehyd (odzież, lakier do paznokci, tworzywa sztuczne)
- substancje zapachowe (perfumy, olejki eteryczne, kosmetyki)
- balsam peruwiański (perfumy)
- konserwanty (podłoże leków stosowanych miejscowo, kosmetyki)
- przyśpieszacze wulkanizacji i przeciwutleniacze gumy (rękawiczki lateksowe, bielizna, buty, lycra, oleje techniczne)
- leki (neomycyna, benzokaina)
- barwniki (farby do włosów i tkanin)
- kalafonia (kleje, papier, pokosty)
- lanolina (kremy)
- monomery akrylu (cement ortopedyczny).
Czynniki ryzyka rozwoju alergicznego kontaktowego zapalenie skóry nie są znane, ale wydaje się, że duże znaczenie ma predyspozycja genetyczna.
- Kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia
Powstaje w wyniku kontaktu skóry ze stężoną substancją drażniącą (np. silne kwasy albo zasady, wybielacze) albo w wyniku przewlekłego działania mniej stężonej substancji powodującej wysuszenie skóry i uszkodzenie naskórka.
Substancje drażniące:- mydła i detergenty
- alkohole i środki odkażające
- kwasy i ługi
- rozpuszczalniki organiczne, smary, oleje techniczne, benzyna, olej napędowy
- żywice i kleje
- farby, tusze i werniksy
- cement, beton, gips
- środki owadobójcze i grzybobójcze
- nawozy sztuczne
- włókna szklane.
- Fotoalergiczne lub fototoksyczne kontaktowe zapalenie skóry
Przyczyny fototoksycznego kontaktowego zapalenie skóry, to np. dziegieć, furokumaryny (np. psolareny stosowane leczniczo lub zawarte w owocach, zwłaszcza w limonkach i jarzynach), czerwień bengalska (stosowana w okulistyce), niesteroidowe leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, pochodne kwasu propionowego (np. ibuprofen).
Przyczyny fotoalergicznego kontaktowego zapalenia skóry, to np. kosmetyki z filtrem UV, substancje zapachowe, środki odkażające, leki przeciwgrzybicze.
Co robić, aby uniknąć zachorowania?
Ponieważ wyprysk zawodowy często powodują alergeny występujące w miejscu pracy czy podczas prac domowych, warto się zabezpieczać przed kontaktem z nimi za pomocą np. rękawiczek czy odzieży ochronnej.
Zobacz także
Alergia na chrom Chrom należy do najważniejszych alergenów kontaktowych. Wyprysk wywołany przez ten metal przebiega bardzo ciężko i zwykle trwa długo, nierzadko nawet dziesiątki lat.
Alergia na kobalt Kobalt należy do najczęstszych alergenów kontaktowych, przy czym uczula on różne grupy osób, w tym zarówno dzieci, jak i robotników z wypryskiem zawodowym.
Alergia na nikiel Najczęściej uczula nikiel znajdujący się w biżuterii, guzikach jeansów, sprzączkach pasków, a niekiedy również nożycach, sztućcach i innych wyrobach metalowych.
Alergeny kontaktowe Do najczęstszych alergenów kontaktowych w Polsce należą nikiel i chrom. Coraz częstsze jest też uczulenie na perfumy i aminy aromatyczne.
Wybrane treści dla Ciebie
Testy skórne Testy skórne to najważniejsze badanie wykorzystywane w diagnostyce alergii. Pozwalają one na proste, szybkie i bezpieczne potwierdzenie uczulenia na różne alergeny.
Próba prowokacyjna z alergenem Próba wykonywana jest w celu stwierdzenia, czy dana osoba jest uczulona na konkretny alergen. Badanie wykonuje się stosunkowo rzadko. Zwykle wtedy, gdy innymi metodami nie udało się potwierdzić nadreaktywności oskrzeli i (lub) uczulenia na konkretny alergen, a wynik badania ma znaczenie dla rozpoznania choroby.
