U nas zapłacisz kartą
Objawy Alergii Kontaktowej - Jak Je Rozpoznać?
Jakie alergeny mogą wywołać wyprysk alergiczny lub kontaktowe zapalenie skóry?
Kontaktowe zapalenie skóry jest następstwem styczności z czynnikiem drażniącym lub alergenem, czyli substancją powodującą nadmierną, nieprawidłową reakcję układu immunologicznego. Alergia skórna może być wywołana na przykład przez kontakt
z bluszczem pospolitym, sumakiem, dębem, naskórkiem zwierząt, lekami (najbardziej uczulająca jest neomycyna), metalami (niklem, chromem, rtęcią), a także lateksem czy niektórymi substancjami w preparatach do ciała (dodatki zapachowe, konserwanty). Alergia kontaktowa teoretycznie może wystąpić u każdego dziecka, jednak niektóre maluchy są bardziej narażone na nieprzyjemne objawy. Musisz wiedzieć, że jeśli twoje dziecko boryka się z atopowym zapaleniem skóry, jest mniej odporne na alergeny i czynniki drażniące. Co ciekawe, obecnie alergie są tak częste, że specjaliści zaliczają je do chorób cywilizacyjnych.
Objawy nie zawsze pojawiają się od razu, czasami mogą wystąpić dopiero po upływie doby lub dwóch. Do możliwych reakcji skórnych należą:
- zaczerwienienie,
- obrzęk,
- swędzenie,
- bolesność,
- wysypka,
- łuszczenie się skóry,
- czasami pękanie skóry, wysięk.
Jeśli w grę wchodzi alergiczny wyprysk kontaktowy (egzema), wówczas charakterystyczne są grudki, które następnie przekształcają się w pęcherzyki oraz nadżerki. Z upływem dni nadżerkę pokrywa strup. Bardzo charakterystyczny jest też silny świąd.
Skąd mieć pewność, że to AZS? Diagnozę powinien postawić dermatolog, jednak jeśli maluch ma na skórze ogniska rumieniowe, na których pojawiają się grudki (czasami z wysiękiem), a do tego jest niespokojne, płaczliwe i ma problemy ze snem (wysypka alergiczna powoduje świąd), wówczas istnieje duże prawdopodobieństwo, że ma skórę atopową.
Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) – przyczyny
- Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry
- nikiel, np. biżuteria, wykończenia odzieży (zamki, guziki), okulary
- chrom (metale, cement, skóra garbowana)
- kobalt (metale, cement)
- formaldehyd (odzież, lakier do paznokci, tworzywa sztuczne)
- substancje zapachowe (perfumy, olejki eteryczne, kosmetyki)
- balsam peruwiański (perfumy)
- konserwanty (podłoże leków stosowanych miejscowo, kosmetyki)
- przyśpieszacze wulkanizacji i przeciwutleniacze gumy (rękawiczki lateksowe, bielizna, buty, lycra, oleje techniczne)
- leki (neomycyna, benzokaina)
- barwniki (farby do włosów i tkanin)
- kalafonia (kleje, papier, pokosty)
- lanolina (kremy)
- monomery akrylu (cement ortopedyczny).
Czynniki ryzyka rozwoju alergicznego kontaktowego zapalenie skóry nie są znane, ale wydaje się, że duże znaczenie ma predyspozycja genetyczna.
- Kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia
Powstaje w wyniku kontaktu skóry ze stężoną substancją drażniącą (np. silne kwasy albo zasady, wybielacze) albo w wyniku przewlekłego działania mniej stężonej substancji powodującej wysuszenie skóry i uszkodzenie naskórka.
Substancje drażniące:- mydła i detergenty
- alkohole i środki odkażające
- kwasy i ługi
- rozpuszczalniki organiczne, smary, oleje techniczne, benzyna, olej napędowy
- żywice i kleje
- farby, tusze i werniksy
- cement, beton, gips
- środki owadobójcze i grzybobójcze
- nawozy sztuczne
- włókna szklane.
- Fotoalergiczne lub fototoksyczne kontaktowe zapalenie skóry
Przyczyny fototoksycznego kontaktowego zapalenie skóry, to np. dziegieć, furokumaryny (np. psolareny stosowane leczniczo lub zawarte w owocach, zwłaszcza w limonkach i jarzynach), czerwień bengalska (stosowana w okulistyce), niesteroidowe leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, pochodne kwasu propionowego (np. ibuprofen).
Przyczyny fotoalergicznego kontaktowego zapalenia skóry, to np. kosmetyki z filtrem UV, substancje zapachowe, środki odkażające, leki przeciwgrzybicze.
Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) - leczenie
Zasadnicze znaczenie ma wyeliminowanie kontaktu z alergenem lub czynnikiem drażniącym.
Podstawę leczenia przeciwzapalnego kontaktowego zapalenia skóry alergicznego i z podrażnienia stanowią glikokortykosteroidy stosowane miejscowo (np. w maści, kremie) zazwyczaj od kilku do kilkunastu dni. Bardzo suche zmiany na dłoniach lub stopach w ostrym okresie zapalenia mogą wymagać stosowania glikokortykosteroidów pod opatrunkiem. Czasem lekarz może zalecić także stosowanie glikokortykosteroidów doustnie w ciężkich przypadkach ostrego zapalenia lub w przypadku zajęcia dużej powierzchni skóry.
W ostrym zapaleniu z pęcherzykami i wysiękiem (zbieraniem się płynu) oprócz glikokortykosteroidów stosuje się okłady ściągające – z samej wody, z 0,9-procentowym roztworem NaCl lub z octanowinianem glinu. Okłady wysuszają skórę i łagodzą świąd. Stosuje się je kilka razy dziennie – wilgotną bawełnianą tkaninę nakłada się na skórę i zmienia 1–4 razy co 15–30 min.
W przypadku przewlekłego zapalenia i pogrubienia i szorstkości skóry w następstwie zapalenia, szczególnie w kontaktowym zapaleniu skory z podrażnienia, skuteczne są środki nawilżające z dużą zawartością tłuszczów, środki keratolityczne, czyli rozpuszczające zrogowaciałą warstwę naskórka (kremy zawierające polidokanol i mocznik) oraz wazelina.
Świąd można opanować, stosując doustnie leki przeciwhistaminowe lub leki przeciwświądowe (mentol 0,1–2%, kamfora 0,1–3%) miejscowo.
Fototerapię UVA lub UVB, czyli naświetlanie zmian, lekarz może zalecić u chorych, u których inne sposoby leczenia okazały się nieskuteczne albo są przeciwwskazane. Chorzy narażeni na alergeny zawodowe, którzy nie mogą stosować rękawic lub kremów ochronnych, mogą odnieść korzyść z przewlekłego stosowania fototerapii.
W fotoalergicznym i fototoksycznym kontaktowym zapaleniu skóry stosuje się preparaty zawierające filtry promieniowania UVB i UVA.Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy): przyczyny, objawy i leczenie
Kontaktowe zapalenie skóry (inaczej wyprysk kontaktowy) to miejscowa skórna reakcją nadwrażliwości w wyniku bezpośredniego kontaktu z określonymi substancjami chemicznymi lub drażniącymi. Wyprysk kontaktowy może mieć podłoże alergiczne, wynikać z podrażnienia, mieć związek z wykonywaną pracą (np. przewlekłym narażeniem dłoni na określoną substancję) lub ze światłem słonecznym. W leczeniu najważniejsze jest unikanie substancji powodujących wyprysk kontaktowy.
Wyprysk kontaktowy to choroba polegająca na tworzeniu się zmian skórnych pod wpływem kontaktu z alergenami kontaktowymi (są to często substancje chemiczne) u uczulonych na nie osób. Czasem potocznie mówi się na wyprysk kontaktowy „egzema”, co nie jest jednoznaczne z kontaktowym zapaleniem skóry, ponieważ słowo egzema oznacza wyprysk, czyli chorobę skóry o podłożu zapalnym niezwiązaną z zakażeniem, w której dochodzi do zapalenia jej wierzchnich warstw (naskórka i warstwy brodawkowatej skóry właściwej). Egzema nie jest więc nazwą konkretnej choroby, tylko określa rodzaj zmian skórnych, które występują w danej chorobie skóry.
- alergiczne – związane z odpowiedzią układu odpornościowego na alergeny,
- z podrażnienia – nie jest to prawdziwe uczulenie i takie zmiany mogą się pojawić u wszystkich osób, które mają kontakt, np. z silnymi substancjami używanymi w środkach czystości, farbami, lakierami, smarami, cementem,
- zawodowe – wywołane przez czynniki szkodliwe w miejscu pracy, w większości przypadków jest to kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) z podrażnienia,
- fotoalergiczne lub fototoksyczne – zapalenie skóry może być wywołane przez alergen lub substancję drażniącą powstającą dopiero po zadziałaniu światła słonecznego.
Na czym polega opóźniona alergia kontaktowa?
Alergia kontaktowa to nadwrażliwość immunologiczna typu opóźnionego, wywoływana przez kontakt skóry z drobnocząsteczkowymi substancjami nazywanymi haptenami . Są to proste związki chemiczne o masie nieprzekraczającej 500 Da. Hapteny są na tyle małe, że podczas bezpośredniego kontaktu ze skórą mogą bez trudu przenikać przez barierę naskórkową . W przeciwieństwie do alergenów nie tworzą kompleksów ze swoistymi przeciwciałami, ale po wniknięciu do organizmu łączą się z białkami ustrojowymi, zmieniając ich konformację przestrzenną. To właśnie endogenne białka zmodyfikowane poprzez połączenie z haptenami stanowią antygen, który jest rozpoznawany przez układ immunologiczny jako obca struktura. Ponieważ skóra człowieka ma styczność z różnego rodzaju substancjami drobnocząsteczkowymi, zdrowy organizm ignoruje powstające w taki sposób kompleksy na zasadzie tzw. tolerancji immunologicznej. U osób z tendencją do atopii układ immunologiczny działa nadreaktywnie, dlatego wykrycie przez niego takich struktur może uruchomić reakcję zapalną.
Alergia kontaktowa stanowi IV typ nadwrażliwości reakcji alergicznych, inaczej nazywany opóźnionym lub komórkowym. W zależności od mechanizmu reakcji alergicznej oraz struktur układu immunologicznego zaangażowanych w odpowiedź zapalną wyróżnia się cztery podtypy nadwrażliwości opóźnionej (IVa, IVb, IVc, IVd). Największe znaczenie w rozwoju alergii kontaktowej ma podtyp IVc, w który zaangażowane są limfocyty cytotoksyczne (CTL). Efektem ich działania jest rozpad komórek naskórka, które zostały opłaszczone haptenem. Powoduje to przykre objawy alergiczne przy każdym kolejnym zetknięciu z uczulającym haptenem.
