U nas zapłacisz kartą
Objawy alergii na chemikalia - Poznaj symptomy i sposoby leczenia
Alergia
O alergii mówi się, iż należy do „chorób cywilizacyjnych” XX i XXI wieku. Po raz pierwszy objawy alergii opisano już jednak w wieku XVIII – katar pojawiający się po kontakcie z sianem nazwano „gorączką sienną”. Nazwę alergia, wywodzącą się z greki (allos – odmienny, ergos – reakcja), zawdzięczamy natomiast wiedeńskiemu lekarzowi chorób dziecięcych Clemensowi von Piruetowi, który użył jej w 1906 r.
Istotą alergii jest nadmierna, nieprawidłowa reakcja układu odpornościowego organizmu na występujące w środowisku substancje zwane alergenami, które u osób zdrowych nie wywołują żadnych oznak uczulenia.
Alergeny są zazwyczaj białkami wchodzącymi w skład komórek roślin lub zwierząt albo fragmentami substancji, takich jak niektóre leki czy lateks.
- pyłkach roślin (np. drzew, traw, zarodniki pleśni)
- pokarmach (np. cytrusach, mleku krowim, jajach, rybach, orzechach)
- organizmach zwierząt (sierści kota czy psa, jadzie pszczół, roztoczach kurzu domowego).
Do najczęściej alergizujących leków należą penicylina oraz leki przeciwbólowe, a uczulenie na lateks dotyczy głównie personelu medycznego (często używane rękawiczki, sprzęt medyczny).
- sezonowe (dotyczy to pyłków roślinnych mających swój charakterystyczny sezon pylenia)
- całoroczne (tak jak w przypadku alergenów roztoczy kurzu domowego, stale obecnych w naszym otoczeniu).
Co ciekawe, chory uczulony na alergeny pyłków roślinnych (np. brzozy) może jednocześnie reagować na przypominające je alergeny pokarmów (np. jabłka), co nosi nazwę reakcji krzyżowych.
Alergia na lateks – kto jest narażony na objawy alergii?
Największe ryzyko kontaktu z lateksem występuje u pracowników służby zdrowia, w tym pielęgniarek, lekarzy, personelu laboratoriów i diagnostyki, którzy używają lateksowych rękawiczek, jak również takich narzędzi jak stetoskopy, elektrody czy respiratory wykorzystywane na salach operacyjnych. Co ważne, zaprzestanie korzystania z rękawiczek lateksowych nie rozwiązuje problemu alergii na lateks w przypadku pracowników służby zdrowia, ponieważ materiał ten ma szerokie zastosowanie w medycynie.
W grupie ryzyka znajdują się również alergicy. Nawet ograniczony kontakt z lateksem może wywołać u nich reakcje alergiczne. Warto zwrócić uwagę, że czynniki ryzyka alergii na lateks często obejmują pokarmy, takie jak awokado, banany, seler, kiwi, gruszki czy kasztany. Dlatego osoby, które mają uczulenie na te produkty, powinny być świadome, jakie czynniki wywołujące alergię mogą powodować reakcje krzyżowe.
Osoby cierpiące na astmę, egzemę, katar sienny lub zapalenie skóry również są bardziej podatne na alergie, co zwiększa ryzyko uczulenia na lateks. Wśród tych pacjentów częściej można zaobserwować nadwrażliwość na lateks i inne alergeny.
Uczulenie na lateks (rękawiczki lateksowe) – objawy
Lateksowe rękawiczki medyczne są szeroko stosowane przez personel medyczny na całym świecie. Jednakże wraz z ich powszechnym użyciem obserwuje się wzrost liczby przypadków alergii na lateks. W odpowiedzi na tę sytuację pracownicy służby zdrowia mogą korzystać z rękawiczek wolnych od lateksu, które są bezpieczne dla pacjentów z alergią na ten materiał. Ponadto istotne jest podnoszenie świadomości na temat lateksu obecnego w innych narzędziach medycznych i konieczność stosowania produktów alternatywnych, które są bezpieczne dla osób z alergią na lateks.
Pierwsze przypadki reakcji alergicznych na lateks zostały zauważone i udokumentowane prawie sto lat temu. W tamtym okresie badacze zwrócili uwagę na występowanie objawów takich jak pokrzywka oraz obrzęk Quinckego (obrzęk naczynioruchowy), który może dotyczyć skóry, stawów, a nawet tkanki nerwowej.
W latach 70. XX wieku odnotowano znaczny wzrost liczby przypadków alergii na lateks. Było to spowodowane dwoma głównymi czynnikami: rewolucją seksualną i związanym z tym rozpowszechnieniem prezerwatyw oraz wzrostem standardów higienicznych w medycynie, co doprowadziło do masowego wykorzystania rękawiczek lateksowych.
Współcześnie najczęściej występujące symptomy uczulenia na lateks to:
- wysypka, świąd i inne reakcje skórne, które pojawiają się głównie w miejscu bezpośredniego kontaktu z lateksem,
- zapalenie spojówek, pieczenie i łzawienie oczu,
- objawy ze strony układu oddechowego, takie jak astma oskrzelowa czy nieżyt nosa (katar, kichanie),
- wstrząs anafilaktyczny, który może prowadzić do nagłego spadku ciśnienia krwi i utraty przytomności, stanowiąc bezpośrednie zagrożenie dla życia.