U nas zapłacisz kartą
Alergia na roztocza - Objawy skórne i sposoby ich łagodzenia
Testy na alergię skórną. Kiedy najlepiej je wykonać?
W diagnostyce tego typu schorzeń wykonuje się testy skórne, które pozwalają określić, jakie konkretnie czynniki prowokują niepożądane reakcje układu odpornościowego.
Zastosowanie mają w tym przypadku przede wszystkim dwie metody:
- naskórkowe testy płatkowe (NTP) - wykonuje się je u pacjentów z podejrzeniem wyprysku kontaktowego. Na czym polegają? Na plecy przykleja się plastry nasączone określonymi alergenami. Najczęściej są to chrom, nikiel, kobalt, konserwanty, barwniki, leki oraz substancje zapachowe. Po 48 godzinach plastry są usuwane i wówczas dokonywany jest pierwszy odczyt. Drugi ma miejsce dzień później. Ocena jest dokonywana w trzypunktowej skali w zależności od zaobserwowanych objawów (brak / rumień / rumień i grudki / rumień, grudki i pęcherzyki),
- skórne testy punktowe (STP) - wskazaniem do ich wykonania jest podejrzenie atopowego zapalenia skóry, a także alergii na leki, pyłki, roztocza, składniki pokarmowe. Z technicznego punktu widzenia badanie polega na nałożeniu na skórę próbek różnych alergenów na skórę oraz substancji kontrolnych (histamina i sól fizjologiczna) a następnie nakłuciu tych miejsc. Po 20 minutach odczytuje się wynik. Na alergię wskazuje pojawienie się bąbla o średnicy przekraczającej rozmiary bąbla kontrolnego wywołanego działaniem histaminy. Typowe zestawy alergenów wykorzystywanych w tego typu badaniu zawierają m.in. pyłki drzew, traw i chwastów, a także roztocza kurzu, sierść i naskórek zwierząt domowych oraz grzyby pleśniowe. Niekiedy dodaje się do nich także próbki produktów żywnościowych.
Oprócz tego można wykonać też testy na alergie z krwi. W tym przypadku oznacza się przeciwciała klasy IgE skierowane przeciw konkretnych antygenom, co również stanowi potwierdzenie nieprawidłowego działania układu odpornościowego.
Testy skórne wykonywane w większych zestawach kosztują od 150 do nawet 350 złotych. W przypadku badań immunologicznych z krwi cena za sprawdzenie jednego tylko alergenu wynosi kilkadziesiąt złotych. Dobra wiadomość dla pacjentów jest taka, że wszystkie te badania można wykonać za darmo, jeśli tylko posiada się skierowanie od lekarza alergologa.
Roztocza- czym są?
Istnieje kilkanaście gatunków roztoczy odpowiedzialnych za rozwój alergii. Lokalizują się one przede wszystkim w miejscach, w których może łatwo gromadzić się kurz, takich jak:
- dywany,
- materace łóżka,
- poduszki
- obicia mebli.
Zobacz wideo: Alergia jest dziedziczna
Roztocza rozwijają się w ciepłym środowisku o dużej wilgotności, a najlepsze warunki do ich rozmnażania panują w sypialniach. Ich głównym pokarmem jest złuszczony ludzki nabłonek, jeden ze składników kurzu. W jednym gramie kurzu może być ponad sto tysięcy roztoczy, a jeden materac potrafi zgromadzić nawet 30 milionów osobników.
Alergia na roztocza – działania profilaktyczne
Znając optymalne warunki bytowania roztoczy, możemy podejmować działania profilaktyczne mające na celu zredukowanie liczebności tych pajęczaków w naszym domu poprzez:
- częste wietrzenie pomieszczeń (zwłaszcza w zimie) i dbałość o dobrą wentylację,
- zredukowanie ilości tkanin gromadzących kurz wewnątrz domu do minimum (dywany, meble tapicerowane, narzuty, koce, poduszki, firany, zasłony, pluszowe zabawki),
- częste pranie pościeli – minimum raz w tygodniu w temperaturze przynajmniej 60°C, a zimą w czasie słonecznego, ale mroźnego dnia wietrzymy pościel na zewnątrz,
- odkurzanie materaca, na którym śpimy, specjalnym urządzeniem, które nie tylko zbiera, ale i zabija roztocza, generując gorące powietrze i promieniowanie UV,
- regularne odkurzanie, wietrzenie i pranie dywanów (dobrze sprawdzają się odkurzacze z filtrem HEPA lub filtry elektrostatyczne),
- częste ścieranie kurzu przy pomocy wilgotnej szmatki,
- pluszowe zabawki, które nie mogą być prane w pralce ze względu na metalowe elementy lub baterie, można co jakiś czas wkładać na 24 godziny do zamrażalnika,
- drobne przedmioty, które zbierają kurz (np. książki, zabawki), powinny być szczelnie zamykane w plastikowych pojemnikach,
- stosowanie akarycydów – są to substancje chemiczne zabijające jaja, larwy oraz osobniki dorosłe roztoczy, a także pleśni. Preparatem spryskuje się obszary o największym potencjalnym stężeniu roztoczy. Oprócz działania neutralizującego alergeny środki te zmniejszają ryzyko ich wdychania poprzez sklejanie cząsteczek kurzu w większe aglomeraty o niższej lotności,
- utrzymanie odpowiedniej temperatury otoczenia, która nie powinna przekraczać 21°C i wilgotności w przedziale 40-60%,
- korzystanie z oczyszczaczy powietrza dla alergików,
- ograniczenie przebywania zwierząt w sypialni (ich naskórek stanowi dodatkową pożywkę dla roztoczy),
- można rozważyć kupno specjalnego materaca antyalergicznego i pościeli z tkaniny barierowej nieprzepuszczającej roztoczy, opracowanej dla alergików.
Alergia na kurz i roztocza – objawy
Roztocza uważane są za najczęstszą przyczynę alergii w Polsce . Wykazują tak duży potencjał uczulający ze względu na aktywność proteolityczną (rozkładającą białka) alergenów. Wyróżnia się aż 20 grup alergenów roztoczy, z czego najczęściej objawy alergii wywołują antygeny zawarte w ich odchodach. Według szacunków około 24% ogólnej populacji wykazuje objawy alergii na roztocza , która powoduje:
- katar,
- niedrożność nosa,
- świąd,
- łzawienie oczu,
- zaczerwienienie i obrzęk powiek,
- kichanie,
- kaszel,
- zmiany skórne,
- ból głowy,
- zmęczenie i senność.
Nieleczona alergia może prowadzić do nawracających stanów zapalnych zatok, a nawet do rozwoju przewlekłego, alergicznego nieżytu nosa i atopowej astmy oskrzelowej. W przeciwieństwie do alergii na pyłki roślin, mającej swoje apogeum w miesiącach wiosenno-letnich, objawy alergii na roztocza kurzu domowego mogą nasilać się w sezonie grzewczym. Spędzamy wtedy więcej czasu w domach. Ze względu na niskie temperatury rzadziej wietrzymy mieszkanie, a centralne ogrzewanie przesusza powietrze, ułatwiając alergenom swobodne unoszenie się do dróg oddechowych.
Przyczyny alergii skórnej
Przyczyny alergii skórnej są bardzo zróżnicowane. Najczęściej nieprawidłową reakcję wywołuje bezpośredni kontakt ciała z metalami, chemikaliami, składnikami pożywienia oraz roślinami.
Dobrze obrazuje to zestawienie ICD10, gdzie w kolejnych podkategoriach wyróżnione są różne typy alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, występującego w odpowiedzi na:
- metale,
- substancje klejące,
- kosmetyki,
- leki
- barwniki
- inne środki chemiczne,
- pokarmy,
- rośliny.
W praktyce do czynników silnie alergizujących należą między innymi nikiel, chrom, cynk, kobalt, guma, lateks, terpentyna, formaldehyd oraz różne substancje znajdujące się w składzie kosmetyków.
Nie można zapominać, że na skórze objawiają się też czasem alergie wziewne (na przykład na pyłki roślin czy roztocza kurzu domowego) oraz pokarmowe (na białka określonych produktów spożywczych, takich jak truskawki, mleko, orzechy, kakao, jaja, zboża zawierające gluten).
U osób do tego predestynowanych, a więc alergików, układ odpornościowy wytwarza przeciwciała skierowane przeciw antygenom określonych alergenów. W następstwie tego uwalniane są różne substancje, takie jak histamina, które powodują reakcje zapalne - w tym przypadku reakcje skórne.
Skłonność do tego może być uwarunkowana genetycznie, istnieją też okoliczności zwiększające prawdopodobieństwo reakcji alergicznych oraz ich nasilenie, takie jak choćby silna i długotrwała ekspozycja na stres czy zmiany hormonalne w czasie ciąży i menopauzy.
Alergia skórna a tarczyca
Alergie skórne mogą współwystępować, a także być konsekwencją lub przyczyną innych schorzeń.
Zauważono na przykład, że alergie pokarmowe często nasilają objawy AZS. Innym przykładem złożonych zależności w tej materii jest związek alergii skórnej z tarczycą, a konkretnie chorobami autoimmunologicznymi (wywoływanymi autoagresją układu odpornościowego) tego gruczołu.
