Alergia skóry głowy - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia

Wszy i świerzb

Przyczyną swędzenia głowy bywają choroby pasożytnicze: wszawica oraz świerzb.

Świąd głowy jest głównym objawem wszawicy, czyli zakażenia skóry spowodowanego działaniem wszy głowowej. Wszy rozmnażają się na owłosionej skórze głowy, a do włosów przymocowując swoje jaja.


Jaja wszy (gnidy), fot. Adobe Stock

Po ukłuciach owadów (wszy żywią się krwią) na skórze pojawiają się rumieniowe swędzące grudki. Najczęściej wszy i gnidy można znaleźć za małżowinami usznymi. Leczenie polega na zastosowaniu preparatów z:

  • permetryną (szampon) - niszczy wszy i gnidy, preparat pozostawia się głowie na 10 minut, kurację należy powtórzyć po kilku dniach.
  • dimetykonem - preparat zwalcza wszy i gnidy, należy pozostawić go na włosach przez 1 godzinę, a po kilku dniach kurację powtórzyć.

Świąd skóry głowy to również główny objaw świerzbu - zakaźnej choroby wywołanej świerzbowcem ludzkim. Oprócz swędzenia głowy (głównie nocą i wieczorem) występują zmiany skórne: grudki z charakterystyczną zmianą w postaci tunelu łączącego grudki. Świerzb może być rozpoznany tylko w badaniu mikroskopowym. Leczenie świądu głowy w tym przypadku polega na stosowaniu:

  • permetryny (szampon),
  • leków przeciwhistaminowych,
  • emolientów.

Warto dodać, że o ile wszawica dotyczy przede wszystkim dzieci uczęszczających do żłobków, przedszkoli, mieszkających w domach dziecka, o tyle świerzb rozwija się głównie u osób nie zachowujących higieny (np. bezdomnych).

Łojotokowe zapalenie skóry głowy u dziecka

Łojotokowe zapalenie skóry głowy powszechnie diagnozowane jest u niemowląt. Szacuje się, że z tzw. ciemieniuchą boryka się blisko 10 proc. najmłodszych , a w zasadzie ich rodziców, bo nieestetyczne żółte łuski spędzają sen z powiek wielu z nim. Jak sobie z nią radzić? Zacznij od zweryfikowania rytuałów pielęgnacyjnych maluszka. Czy nie nakładasz głowę zbyt tłustych kremów, olejków lub innych preparatów? Pamiętaj, że zdrowa skóra dziecka nie wymaga zbyt wielu zabiegów , a delikatną skórę głowy warto myć po prostu wodą lub dodatkiem dedykowanego szamponu.

Bibliografia:

  1. Bednarek M., Musiał C., Najczęstsze problemy pacjenta trychologicznego – choroby skóry głowy, Kosmetologia Estetyczna 2019, 3, vol. 8.
  2. Buczek A., Wcisło-Dziadecka D., Sierant K., Brzezińska-Wcisło L., Co nowego w etiologii i terapii łojotokowego zapalenia skóry, Postępy Nauk Medycznych 2018, XXXI.
  3. Jabłońska S., Chorzelski T., Choroby skóry, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
  4. Tatka A., Pawliczak R., Czy dieta ma znaczenie w atopowym zapaleniu skóry?, Alergologia Polska – Polish Journal of Allergology 2022, 9, 2.
  5. Woldman-Tambor A., Zawilska J. B., Atopowe zapalenie skóry (AZS) – problem XXI wieku, Farmacja Polska 2009, tom 65, nr 11.

Atopowe zapalenie skóry głowy

Atopowe zapalenie skóry (AZS) to przewlekła i nawrotowa dermatoza , która występuje nawet u 5-20 proc. populacji. Początkowe objawy pojawiają się już we wczesnym dzieciństwie, na ogół w pierwszym roku życia. AZS uwarunkowane jest genetycznie, patogeneza choroby jest zaś niezwykle złożona i mimo wielu badań nie do końca poznana. Cechą charakterystyczną atopowego zapalenia skóry są zmiany zlokalizowane w zgięciach kolan i łokci , a także na owłosionej skórze głowy. Jak objawia się i jak leczyć atopowe zapalenie skóry głowy?

Objawy atopowego zapalenia skóry głowy

Atopowe zapalenie skóry głowy objawia się uciążliwym świądem i wysuszeniem skóry, która staje się w dotyku zgrubiała . Charakterystyczne dla AZS są także wysuszone zmiany przypominające łuskę. Często pojawiają się także swędzące krostki, które po zadrapaniu zmieniają się w nieestetyczne strupki. Skóra głowy dotkniętej atopowym zapaleniem jest na ogół mocno zaczerwieniona.

Wszystko to nie pozostaje bez znaczenia na kondycję i wygląd włosów . Ich cebulki są nieodżywione, a przez to pasma stają się słabe i łamliwe. AZS skóry głowy powoduje także nadmierne wypadanie włosów , które to często staje się ostatecznym powodem wizyty u specjalisty.

Leczenie i domowe sposoby na atopowe zapalenie skóry głowy

Leczenie atopowego zapalenia skóry sprowadza się do łagodzenia objawów, podejmowania działań przeciwzapalnych i wzmacniania uszkodzonej warstwy naskórka . Dobór środków zawsze uzależniony jest od indywidualnego przebiegu i stopnia nasilenia. Do najczęściej stosowanych leków, zwykle aplikowanych miejscowo, zalicza się:

  • glikokortykosteroidy, czyli steroidowe leki przeciwzapalne
  • inhibitory kalcyneuryny, czyli leki immunomodulujące,
  • antybiotyki, polecane, zwłaszcza gdy dojdzie do nadkażenia bakteryjnego.

W przypadku atopowego zapalenia skóry głowy niezwykle ważna jest także odpowiednia pielęgnacja . AZS wymaga bowiem eliminowania nadmiernego wysuszenia i towarzyszącego mu świądu, co możliwe jest poprzez nawilżanie i zmiękczanie naskórka . Dlatego tak ważny jest dobór szamponu i innych produktów do pielęgnacji włosów i skóry głowy. Sięgaj po emolienty i łagodne emulsje , unikaj szamponów z SLS i SLES.

Alergia skórna – czym jest?

Alergia skórna to zespół objawów w postaci wysypki, zaczerwienienia, obrzęku, pęcherzy i innych zmian skórnych, pojawiających się w następstwie kontaktu z alergenem. Za powstawanie schorzenia odpowiedzialna jest nadwrażliwość układu immunologicznego. Przejawia się ona tendencją do nadreaktywnej odpowiedzi na bodźce zewnętrzne, które w normalnych warunkach nie wywołują żadnej reakcji u zdrowych ludzi. Schorzenia skórne powstające na tle alergicznym można podzielić na:

Zmiany skórne to częsty przejaw reakcji alergicznej organizmu, ale mogą pojawić się także w przebiegu różnych innych schorzeń. Oprócz podłoża alergicznego powodem wystąpienia objawów skórnych może być np. podrażnienie substancjami chemicznymi, działanie czynników fizycznych, uszkodzenie mechaniczne lub długotrwała ekspozycja na promieniowanie UV.

Alergia skórna – leczenie. Jak przebiega?

Najwłaściwszym postępowaniem, które powinno poprzedzać leczenie objawowe alergii skórnej, jest szczegółowa diagnostyka. Poznanie problematycznych alergenów umożliwi ich późniejsze unikanie, dając nadzieję na wyeliminowanie przykrych dolegliwości. Poza badaniem przedmiotowym i wywiadem lekarz może skierować na badania:

  • testy płatkowe naskórkowe wykrywające alergeny kontaktowe, pokarmowe i wziewne,
  • próby prowokacyjne,
  • oznaczanie swoistych przeciwciał IgE oraz ogólnej puli IgE.

W niektórych przypadkach możliwe jest poddanie się immunoterapii swoistej nazywanej powszechnie odczulaniem . Jest to bardzo czasochłonne leczenie trwające kilka lat, ale daje nadzieję na nabycie tolerancji immunologicznej na uczulający czynnik, co zapobiega wystąpieniu objawów alergii.

Leczenie objawowe polega na stosowaniu leków miejscowych w postaci maści, płynów i kremów oraz przeciwalergicznych leków doustnych. W leczeniu miejscowym najważniejszą rolę odgrywają kortykosteroidy . W ostrej fazie schorzenia stosuje się początkowo silniejsze leki, a w dalszej kolejności słabsze. Użycie konkretnej postaci leku zależne jest od rodzaju zmian. Na zmiany sączące stosuje się lekkie kremy, mleczka i aerozole. W leczeniu rogowaciejących, przesuszonych obszarów skóry zaleca się tłuste maści. Na owłosioną skórę głowy przeznaczone są leki w formie płynów. W terapii schorzeń alergicznych zaleca się wybór jak najniższej działającej dawki kortykosteroidów przez jak najkrótszy okres czasu. Długotrwałe leczenie tą grupą leków może prowadzić do uszkodzenia bariery naskórkowej, przebarwień, ścieńczenia skóry i rozstępów. Alternatywą dla sterydów jest nowsza grupa leków – inhibitory kalcyneuryny . To leki o działaniu immunosupresyjnym, do których należą takrolimus i pimekrolimus . Ponieważ nie wykazują one poważnych działań niepożądanych przy długotrwałym stosowaniu, mogą być nakładane na obszary szczególnie wrażliwe (twarz, okolice intymne), znalazły także zastosowanie w przewlekłym leczeniu atopowego zapalenia skóry. Czasem w przebiegu alergii skórnej dochodzi do wtórnego nadkażenia bakteryjnego lub grzybiczego, co powoduje konieczność wdrożenia antybiotykoterapii.

Niedawno szerokim echem odbiły się ustalenia naukowców z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, którzy wprost zakomunikowali, że jego działanie na alergię to mit, a co więcej - nadużywane może szkodzić osłabiając działanie profesjonalnych leków.

Czytaj dalej...

Według dyrektywy Unii Europejskiej miód to słodki produkt spożywczy wytwarzany przez pszczoły Apis mellifera z nektaru roślin lub wydzielin owadów wysysających soki z żywych części roślin, które pszczoły zbierają, a następnie przerabiają przez łączenie ze specyficznymi substancjami własnymi, składają, odwadniają, gromadzą i pozostawiają do dojrzewania w plastrach.

Czytaj dalej...

Kaszka na skórze twarzy, czerwone suche plamy na policzkach, wysypka na szyi i dekolcie to tylko kilka objawów uczulenia na twarzy, które mogą wystąpić jako reakcja alergiczna na słońce, dane pokarmy, kosmetyki, środki drażniące i inne.

Czytaj dalej...

W przypadku zauważenia u siebie uporczywych objawów, należy udać się do lekarza, który zleci odpowiednie testy alergiczne, pozwalające na wykrycie źródła alergii, wdrożenia odpowiedniego leczenia, a w rezultacie zminimalizowania jej objawów.

Czytaj dalej...