U nas zapłacisz kartą
Jak uzyskać płaski brzuch?
Egzema i atopowe zapalenie skóry – jaka jest różnica?
Egzemą określa się część chorób skóry, które objawiają się różnego rodzaju zapaleniami skóry. Najpowszechniejszym ich symptomem są zaczerwienienia i świąd. Objawy mogą nasilać się pod wpływem stresu i podrażnień (np. stosując środki kosmetyczne zawierające alkohol). Źródłem egzemy są m.in. uwarunkowania genetyczne i alergie. Jedną z najczęściej występujących odmian egzemy jest atopowe zapalenie skóry (AZS). Jest to przewlekła, często genetycznie uwarunkowana choroba alergiczna, która zwykle występuje u niemowląt (pomiędzy 6. a 7. miesiącem życia) i u dzieci (do 12. roku życia).
- W przypadku niemowląt i małych dzieci (do 2. roku życia), zmieniona chorobowo skóra jest pokryta pęcherzami, które w wyniku pęknięcia zamieniają się w strupy. Głównymi obszarami występowania ognisk choroby są: głowa, ręce, powieki, nogi, twarz i tułów.
- U dzieci starszych (do 12. roku życia) atopowe zapalenie skóry objawia się często pokrzywką i silnie łuszczącym się naskórkiem. W tej grupie wiekowej zmiany chorobowe lokalizują się na łokciach, dłoniach, nadgarstkach i kolanach.
Atopowe zapalenie skóry zwykle występuje u dzieci, znane są jednak przypadki występowania AZS u dorosłych. Oznaki choroby skóry pojawiają się wówczas zwykle w okolicy twarzy i głowy, ale też na karku, szyi i stopach.
Poza zmianami skórnymi AZS towarzyszą także dwa inne, charakterystyczne objawy – Dennie-Morgana i Hertoghe’a. Pierwszy polega na pojawieniu się zgrubionego fałdu skóry umiejscowionego przy krańcu dolnego powieki. Oznaką drugiego jest zredukowanie ilości włosków w zewnętrznej części brwi.
Atopowe zapalenie skóry – objawy
Pierwsze objawy atopowego zapalenia skóry zwykle pojawiają się już w dzieciństwie. W zależności od źródła uważa się, że tylko u 5-15 proc. pacjentów choroba rozpoczyna się po 5. roku życia.
Typowe objawy atopowego zapalenia skóry:
- zmiany skórne o typie rumieniowym, grudkowym, często także wysiękowym,
- skóra jest przesuszona, ma tendencję do pękania i przebarwień,
- uciążliwy świąd, który powoduje nieustanne drapanie (szczególnie w nocy, gdy pacjent nie jest w stanie się kontrolować),
- drapanie powoduje z kolei dalsze podrażnienia - w ten sposób powstaje błędne koło, powodujące stałe pogarszanie się stanu skóry,
- tzw. lichenifikacja skóry. Powierzchnia skóry wygląda wówczas tak, jakbyśmy oglądali ją w powiększeniu - wszelkie nierówności stają się widoczne gołym okiem,
- biały dermografizm, który polega na powstawaniu białych śladów na skórze pod wpływem jej zadrapania,
- pogrubienie skóry.
Atopowe zapalenie skóry głowy
Atopowe zapalenie skóry głowy jest przewlekłą, zapalną chorobą skóry, która występuje na skórze gładkiej oraz owłosionej. Jej pierwsze symptomy ujawniają się w dzieciństwie.
Do rozwoju atopowego zapalenia skóry głowy przyczyniają się czynniki genetyczne, immunologiczne i środowiskowe. Choroba objawia się najczęściej nasilonym świądem, zmianami wypryskowymi i lichenizacją (inaczej zapalnym zgrubieniem skóry). W ciężkich i nawracających przypadkach AZS zmiany mogą nawet obejmować całe cało, w tym owłosioną skórę głowy.
Atopowe zapalenie skóry twarzy
Osoby, które cierpią na atopowe zapalenie skóry twarzy, skarżą się na rumień w postaci czerwonych grudek, niewielkich ran lub bąbli. Zmiany te wyglądają nieestetycznie i sprawiają, że skóra twarzy jest bardziej podatna na zakażenia.
Atopowe zapalenie skóry dłoni
Atopowe zapalenie skóry ma tendencję do zajmowania tzw. powierzchni zgięciowych kończyn, to znaczy dołów łokciowych i podkolanowych. Inne charakterystyczne miejsca to tułów oraz dłonie. Te lokalizacje zmian skórnych są typowe dla dorosłych oraz starszych dzieci. U niemowląt pierwsze zmiany pojawiają się zwykle na twarzy.
Atopowe zapalenie skóry u dzieci i niemowląt - objawy
Charakterystyczną cechą atopowego zapalenia skóry jest uporczywy i bardzo nasilony świąd skóry, nierzadko wywołujący rozdrażnienie i niepokój dziecka, a także mogący powodować przebudzenia w trakcie snu lub nawet bezsenność.
Ponadto u dziecka z AZS stwierdza się bardzo suchą skórę i jej bardzo dużą wrażliwość na czynniki zewnętrzne oraz skłonność do podrażnień. Kontakt z czynnikami drażniącymi, takimi jak niewłaściwe preparaty do pielęgnacji, pot, uczulające alergeny, może zaostrzać zmiany skórne. Chorzy nie tolerują wełnianych ubrań. Umiejscowienie i rodzaj zmian skórnych zależą od wieku pacjenta i stopnia nasilenia procesu zapalnego skóry (faza ostrego lub przewlekłego stanu zapalnego).
W fazie ostrej obserwuje się ogniska rumieniowe, dość wyraźnie odgraniczone od skóry otoczenia, na których podłożu występują drobne grudki, pęcherzyki oraz nadżerki. Dla przewlekłego stanu zapalnego typowe są ogniska z pogrubiałą skórą i wzmożonym rysunkiem linii skórnych (tzw. lichenizacja), ponadto widuje się powierzchowne złuszczanie naskórka. We wczesnym dzieciństwie, do końca 2. roku życia, zmiany skórne mają charakter nieregularnych ognisk rumieniowo-wysiękowych i obecne są typowo na skórze twarzy (policzki, czoło, owłosiona skóra głowy) i dodatkowo na dalszych częściach kończyn oraz tułowiu.
W niektórych przypadkach może być zajęta skóra zgięć stawowych (łokciowych, podkolanowych, nadgarstków). Pomiędzy 3. a 11. rokiem życia ogniska lichenizacji obserwuje się głównie w obrębie powierzchni zgięciowych stawów, natomiast w grupie dzieci najstarszych, podobnie jak u dorosłych, mogą być zajęte grzbiety rąk. W każdym okresie życia w najcięższych przypadkach może dojść do zajęcia całej skóry chorego, co nazywamy erytrodermią.