U nas zapłacisz kartą
Co to jest nowotwór o nieokreślonym charakterze?
Guzy mózgu - leczenie
Leczenie guzów mózgu - o ile jest to możliwe - polega w pierwszej kolejności na chirurgicznym wycięciu nowotworu. Powodzenie terapii zależy od położenia guza, charakteru zmiany (łagodny/złośliwy) oraz jego wielkości.
Nowoczesne rozwiązania chirurgiczne pozwalają na coraz bardziej precyzyjne usuwanie guzów, co jest niezwykle istotne dla dalszego procesu leczenia (neuronawigacja, operacje glejaka złośliwego z użyciem kwasu 5-aminolewulinowego itp.).
Alternatywą dla klasycznej operacji chirurgicznej może być zastosowanie terapii stereotaktycznej (np. Gamma Knife). To narzędzie pozwala na precyzyjne wycięcie guza - ale tylko w przypadku nowotworów, które pozostają dobrze odgraniczone od zdrowej tkanki.).
W leczeniu guzów mózgu, w określonych okolicznościach, zastosowanie znajduje także radioterapia lub protonoterapia oraz chemioterapia. O wyborze sposobu leczenia decyduje zespół specjalistów.
Podział nowotworów
Nowotwory można podzielić na łagodne (niezłośliwe) i złośliwe (tę grupę często potocznie określa się mianem „raków”, choć z medycznego punktu widzenia nie jest to prawidłowe, zostanie to wyjaśnione później).
Nowotwory łagodne występują znacznie częściej niż złośliwe. Swoją budową i wyglądem tworzących go komórek nowotwór może być mniej lub bardziej podobny do prawidłowej tkanki, z której się wywodzi. Nazywamy to zróżnicowaniem nowotworu – można przyjąć, że im bardziej jest on podobny do tkanek prawidłowych, tym mniej jest złośliwy. Nowotwory łagodne cechują się bardzo dużym stopniem zróżnicowania.
Nowotwory złośliwe – podział w zależności od pochodzenia
- nowotwory złośliwe pochodzenia nabłonkowego (a więc rozwijające się z komórek nabłonka) nazywa się rakami (carcinoma)
- nowotwory wywodzące się z komórek mezenchymalnych to mięsaki (sarcoma), a
- nowotwory tkanki limfatycznej i układu krwiotwórczego to chłoniaki (lymphoma) i
- białaczki (leucemia).
Istnieją jeszcze nowotwory wywodzące się z pierwotnej komórki płciowej, zwykle rozwijają się one w gonadach (jądra i jajniki) i nazywamy je nowotworami germinalnymi. Ponadto osobną grupę stanowią nowotwory ośrodkowego układu nerwowego (mózgu i rdzenia kręgowego).
Ryc. 1. Chłoniak żołądka w postaci owrzodzenia błony śluzowej
Nowotwory złośliwe - przerzuty
Nowotwory złośliwe charakteryzują się występowaniem kilku cech, które decydują o tym, że zasługują one na nazwanie ich „złośliwymi” i określają biologiczne zachowanie opisywanych zmian. Dwie główne takie cechy to naciekanie okolicznych tkanek (czyli ich przerastanie) oraz zdolność do tworzenia przerzutów do węzłów chłonnych lub narządów odległych. Naciekanie wiąże się z niszczeniem tkanek otaczających nowotwór lub narząd, z którego się on wywodzi. Komórki nowotworu mają zdolność naciekania także naczyń krwionośnych i chłonnych. Dzięki temu, po dostaniu się do światła naczynia wraz z krwią lub chłonką, mogą się rozsiewać po całym ciele. Jeśli w innym, odległym miejscu komórki nowotworowe napotkają korzystne warunki do osiedlenia się i namnażania – pozostają tam i tworzą nowy guz nowotworowy nazywany przerzutem.
Rak okrężnicy: guz trzeba usunąć
Podstawową metodą leczenia tego nowotworu jest chirurgiczne usunięcie guza i regionalnych węzłów chłonnych. Zazwyczaj operację przeprowadza się klasyczną metodą, czyli poprzez powłoki brzuszne. Rzadziej stosuje się mniej inwazyjne zabiegi laparoskopowe.
Kiedy guzy są nieoperacyjne (naciekają inne narządy lub ważne naczynia czy nerwy), przed operacją chory przechodzi chemioterapię, aby zmniejszyć rozmiar nacieków. Po kilku miesiącach lekarz decyduje, czy można operacyjnie usunąć zmianę nowotworową.
Jeżeli choroba jest rozsiana, podejmuje się decyzję o wyłonieniu stomii, usunięciu fragmentu jelita z guzem, aby uchronić chorego przed krwawieniami i niedrożnością jelita. W leczeniu wspomagającym stosuje się chemio- i immunoterapię, a radioterapię tylko w wyjątkowych przypadkach, ponieważ jest ona obarczona wieloma powikłaniami.
Powodzenie leczenia raka okrężnicy zależy od stopnia zaawansowania choroby nowotworowej.
Przy wczesnym stadium zaawansowania choroby ponad 80 procent chorych wraca do zdrowia. W przypadku przerzutów do innych narządów – tylko co dziesiąty chory przeżywa dłużej niż pięć lat. Po zakończeniu leczenia konieczne jest monitorowanie stanu pacjenta. Podstawowym badaniem jest oznaczanie stężenia antygenu rakowego (markera CEA). Badanie przeprowadza się co 3 miesiące przez 2 lata, a potem co pół roku przez kolejne 3 lata. Niezbędnymi badaniami są też kolonoskopia z biopsją, RTG klatki piersiowej, USG jamy brzusznej lub tomografia komputerowa
Marker CEA na cenzurowanym
Niegdyś za wskaźnik raka jelita grubego uznawano marker nowotworowy, oznaczony CEA. Obecnie wiadomo, że nie jest on miarodajny, bo wysokie jego stężenie może występować też w chorobach nienowotworowych, np. w schorzeniach jelit, trzustki czy wątroby. W praktyce klinicznej marker ten jest wykorzystywany do wykrywania wznowy raka jelita grubego i odbytu, a także do oceny stanu pacjenta po leczeniu chirurgicznym. Uważa się jednak, że jest on mało przydatny w ocenie skuteczności leczenia.