U nas zapłacisz kartą
Czy Szczypanie Może Powodować Raka? Prawda O Ryzyku i Bezpieczeństwie1 / 2
Poszczególne typy nowotworów i czas ich rozwoju
- Gastroskopia
- USG lub tomografia jamy brzusznej
- Badanie krwi w kierunku niedokrwistości
- Badanie na krew utajoną w kale
Jak widać, objawy poszczególnych rodzajów nowotworów mogą być mylące, dlatego dla zachowania dobrego zdrowia i szybkiego podjęcia leczenia kluczowe jest wykonywanie badań profilaktycznych. Nowotwór w ciele może rozwijać się kilka lat, nie dając żadnych objawów, ale może również rozwinąć się błyskawicznie – jak nowotwór jajnika. Regularne wykonywanie badań profilaktycznych może pomóc wykryć chorobę, a nierzadko i uratować życie.
Dr n. med. Sarosiek Tomasz
Onkolog kliniczny, Dyrektor Medyczny Szpitala Fieldorfa LUX MED Onkologia
Zobacz stronę lakarza >
Bibliografia
- Dr Janusz Meder, Rak głównym zabójcą ludzi w XXI wieku, Narodowy Program Zwalczania Chorób Nowotworowych, online, Link, dostęp 29.09.2022.
- Szokujące dane: polacy mniej dbają o własne zdrowie niż o… stan samochodu, Upacjenta.pl, online, Link, dostęp 29.09.2022.
- Krajowy Rejestr Nowotworów, Onkologia.pl, online, Link, dostęp 29.09.2022.
- Zgony z powodu raka: Polska wciąż ma jeden z najwyższych wskaźników umieralności wśród krajów OECD, Pulsmedycyny.pl, online, Link, dostęp 29.09.2022.
- Jakie są najczęstsze objawy raka?, Zwrotnikraka.pl, online, Link, dostęp 29.09.2022.
Artykuł konsultowany medycznie
Dr n. med. Sarosiek Tomasz
Onkolog kliniczny, Dyrektor Medyczny Szpitala Fieldorfa LUX MED Onkologia
Zobacz stronę lakarza >
Spis treści
Infolinia dla pacjenta
Jesteśmy dostępni dla Ciebie od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 20:00. Zapraszamy do kontaktu.
Alkohol
Od 2014 r. nadano im I kategorię rakotwórczości. Właściwie od początku motoryzacji podejrzewano, iż spaliny mają negatywny wpływ na zdrowie, jednak trzeba było kolejnych dekad i postępu wiedzy, by odkryć mechanizmy stojące za pewnymi zjawiskami. Co prawda stosowane są coraz nowsze silniki, jednak mimo wszystko należy unikać kontaktu z tego rodzaju spalinami. „Benzyniaki” są na liście, jednak kategorię niżej. To nie znaczy, że silniki na benzynę są zdrowe, bo też powodują u człowieka liczne choroby.
Nie trzeba nic dodawać. Kategorię I rakotwórczości nadano paleniu dopiero w 2012 r. Kiedyś myślano, że palenie tytoniu w ogóle ma znikomy wpływ na zdrowie, a koncerny tytoniowe przekonywały, że tytoń jest rodzajem naturalnego lekarstwa. Podobne zjawisko obserwujemy teraz w przypadku marihuany - niektóre jej składniki mają właściwości prozdrowotne, ale ogólnie raczej sprzyja ona powstawaniu raka, niż przed nim chroni. Jeśli chodzi o palenie tytoniu, nadal tego typu mity pokutują w społeczeństwie („bo dziadek palił i dożył X lat”). Dym dostarcza dziesiątek trucizn, z których wiele jest oskarżanych o kancerogenny wpływ, a inne na pewno nie sprzyjają zdrowiu. Nawet jeśli ktoś nie zachoruje na raka płuc (fatalnie rokującego), to z pewnością zaszkodzi sobie na całym froncie. Na raka płuc umiera 14 nigdy nie palących osób (odnotowuje się 14 zgonów na 100 000 osób), 58 byłych palaczy (58 zgonów na 100 000 osób), 105 osób palących 1-14 papierosów na dobę, 208 osób palących 15-24 papierosów na dobę, 355 osób palących ponad 25 papierosów na dobę. Dlatego byli palacze są narażeni na 4-krotnie większe ryzyko raka płuc, aktualni palacze od 7.5 (1-14 papierosów) do 25 razy większe (ponad 25 papierosów), w zależności od tego, ile papierosów palą codziennie.
Ile osób co roku w Polsce umiera na nowotwór?
Każdego roku w Polsce około 170 tysięcy dowiaduje się o chorobie nowotworowej, a niemal milion żyje i leczy już zdiagnozowanego raka[3]. Jak wynika z szacunków, liczba ta będzie rosła i około 2030 roku może sięgnąć niemal 200 tysięcy osób rocznie.
Mimo że dane te mogą budzić przerażenie, na tle świata Polska plasuje się dość dobrze. Z danych raportu „Health at a Glance 2021” wynika, że w naszym kraju choruje średnio 267 osób na 100 tysięcy, podczas gdy w krajach OECD – 294 osoby na 100 tysięcy.
Problemem jest za to wysoki wskaźnik umieralności z powodu nowotworów złośliwych, który jest jednym z najwyższych spośród krajów OECD[4]. Dla obniżenia tego wskaźnika kluczowe jest częstsze przeprowadzanie badań profilaktycznych, które pomogą w porę rozpoznać początki choroby nowotworowej i rozpocząć konieczne leczenie.
10 najczęstszych objawów raka
- Zmiany skórne (na wardze, w jamie ustnej, narządach płciowych) w postaci owrzodzeń, zmiana wyglądu znamienia, krwawienie z brodawki
- Asymetria piersi lub innej części ciała, powiększone węzły chłonne
- Zaburzenia ze strony układu pokarmowego (trudności w połykaniu, uczucie pełności w nadbrzuszu, zaparcia, biegunki, krew w stolcu)
- Utrata wagi i niekontrolowane chudnięcie
- Osłabienie, zmęczenie, apatia, problemy ze snem
- Krwioplucie, długotrwała chrypka, zmiana charakteru kaszlu
- Krwawienia i nieprawidłowe wydzieliny z dróg rodnych
- Krwiomocz, parcie na mocz, trudności w oddawaniu moczu
- Ból, duszność, przewlekła gorączka, nocne poty
- Poranne wymioty, zaburzenia świadomości, napady padaczkowe
ZOBACZ WIĘCEJ: OBJAWY POSZCZEGÓLNYCH NOWOTWORÓW
Najczęstsze symptomy choroby nowotworowej – lista
- Zmiany na skórze lub błonach śluzowych wargi, jamy ustnej, narządów płciowych. Mogą one budzić podejrzenie raka, szczególnie gdy utrzymują się ponad dwa tygodnie. W takim przypadku konieczna jest biopsja czyli pobranie małego wycinka do weryfikacji histopatologicznej,
- Niekontrolowane i nadmierne osłabienie i chudnięcie są częstymi objawami nowotworu. Mogą towarzyszyć hiperkalcemii lub być wyrazem anemizacji spowodowanej rozwojem raka trzustki. Trudna do wyjaśnienia utrata wagi większa niż 10% w ciągu kilku tygodni jest wskazaniem do wizyty u lekarza gdyż może stanowić objaw raka.
- Niewyjaśniony ból w jamie brzusznej, okolicy lędźwiowej, klatce piersiowej może być objawem raka, którego nie wolno lekceważyć. Ból w dole biodrowym wymaga badań w kierunku raka jelita grubego (krew utajona, morfologia, kolonoskopia, badanie dwukontrastowe rentgenowskie). Ból okolicy lędźwiowej może być objawem guza nowotworowego nerki (zalecana ultrasonografia). Bóle klatki piersiowej mogą być objawami nowotworu płuca (wymaga zrobienia zdjęcia rentgenowskiego). Bóle kości to sygnał, że być może mamy do czynienia z przerzutami raka lub guzem pierwotnym szpiczaka,
- Długotrwała gorączka o niewyjaśnionym pochodzeniu może być pierwszym objawem nowotworów hematologicznych lub towarzyszyć rozsianemu rakowi piersi,
- Powiększone węzły chłonne – ewidentnie zmienione i niezwiązane z zakażeniem należy koniecznie zbadać cytologicznie (BAC) lub histologicznie. Należy koniecznie badać i weryfikować wszystkie powiększone węzły chłonne utrzymujące się ponad trzy tygodnie,
- Owrzodzenie brodawki sutkowej może być objawem nowotworu Pageta,
- Zmiany wyglądu jąder. Jakakolwiek zmiana kształtu, wielkości lub konsystencji jąder musi być koniecznie zbadana przez lekarza, ponieważ może być objawem raka. Jeśli dodatkowo występuje powiększenie gruczołów piersiowych i węzłów chłonnych, należy wykonać badania pod kątem nowotworu jądra,
- Wyczuwalny guz nowotworowy w piersi należy jak najszybciej konsultować i diagnozować w specjalistycznej poradni. Ważne jest, aby badanie przeprowadził doświadczony lekarz onkolog, gdyż badania obrazowe (mammografia piersi i USG) oraz morfologiczne (biopsja aspiracyjna cienkoigłowa) nie wykrywają wszystkich raków,
- Uporczywy, chroniczny kaszel, który utrzymuje się nienaturalnie długo i zmienia swój charakter to sygnał, iż istnieje potrzeba wykonania zdjęcia rentgenowskiego. To mogą być symptomy i objawy raka płuc.
- Objawem nowotworu, którego nie wolno lekceważyć jest krwioplucie. Dzięki szybkiej reakcji i wykonaniu zdjęć rentgenowskich i bronchoskopii istnieje szansa na wykrycie operacyjnego raka płuca,
- Świeża krew w stolcu lub stolec ciemnobrunatny, naprzemienne zaparcia i biegunki, wzdęcia, śluz w stolcu, to objawy raka, które wymagają specjalistycznych badań – rektoskopii, badania rektosigmoidoskopem lub kolonoskopem. Warto wykonać wielokrotne badania na krew utajoną w kale. To może być guz nowotworowy zlokalizowany w układzie pokarmowym,
- Nowotwór gardła, krtani, przełyku lub żołądka może objawiać się trudnościami w przełykaniu,
- Uporczywe i nawracające bóle głowy z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, narastająca senność, zmiany w charakterze i problemy z koncentracją powinny być sygnałem do wizyty u neurologa. Mogą być objawami guza mózgu.
