U nas zapłacisz kartą
Dieta a łuszczyca - Klucz do Leczenia i Łagodzenia Objawów
Łuszczyca a dieta – jaka jest rola diety w żywieniu osób z łuszczycą?
Łuszczyca jest ogólnoustrojową, przewlekłą, niezakaźną chorobą skóry, która wykazuje tendencję do samoistnego ustępowania i nawrotów. Jej istotą jest stan zapalny skóry, któremu towarzyszą charakterystyczne zmiany przybierające postać suchych łusek. Po ich zdrapaniu powierzchnia skóry staje się błyszcząca. Łuszczyca często współwystępuje z zaburzeniami metabolicznymi, takimi jak: cukrzyca, otyłość, zaburzenia gospodarki lipidowej i hiperurykemia (zbyt wysoki poziom kwasu moczowego). Z tego powodu dieta w łuszczycy stanowi ważny element jej leczenia. Zmiana nawyków żywieniowych u osób chorych powinna rozpocząć się od wprowadzenia niskokalorycznego jadłospisu. Tkanka tłuszczowa odpowiada za produkcję cytokin prozapalnych, które wywołują zapalenie skóry, dlatego należy dążyć do jej zredukowania. Optymalna dieta w łuszczycy powinna być wzbogacona o wielonienasycone kwasy tłuszczowe (z grupy omega 3), które wykazują właściwości przeciwzapalne i hamują wytwarzanie cytokin prozapalnych. Innym kluczowym elementem w żywieniu osób z łuszczycą są produkty o działaniu antyoksydacyjnym, które niszczą wolne rodniki tlenowe i mogą przyczynić się do ograniczenia stanu zapalnego. Do przeciwutleniaczy zalicza się m.in. witaminę C, E, beta karoten, cynk, selen, polifenole roślinne, antocyjany i kwasy omega 3. Zalecanymi produktami żywnościowymi dla osób z łuszczycą są: świeże warzywa i owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe, tłuste ryby morskie, pestki dyni, orzechy, oliwa z oliwek i olej lniany.
Niektórzy specjaliści żywieniowi rekomendują zastosowanie diety bezglutenowej w łuszczycy, której celem jest złagodzenie objawów choroby. Na podstawie badań stwierdzono, że u osób z celiakią (inaczej chorobą trzewną) częściej występuje ta choroba skóry. Inne prace naukowe mówią o obecności w krwi osób z łuszczycą przeciwciał antygliadynowych (przeciwko gliadynie, która stanowi element składowy glutenu), które mogą oznaczać celiakię lub nietolerancję glutenu. W takich przypadkach dieta bezglutenowa może przyczynić się do zmniejszenia objawów klinicznych łuszczycy. Badania na temat skuteczności takiego postępowania nie są jednak potwierdzone (brak jest jednoznacznych wyników). Przed wyeliminowaniem z jadłospisu produktów zawierających gluten (pszenica, jęczmień, owies, żyto) konieczne jest wykonanie testów, które potwierdzą lub wykluczą alergię, nietolerancję bądź nadwrażliwość na gluten u osoby chorującej na łuszczycę.
Co jeść przy łuszczycy?
Bilansując jadłospis osoby chorej na łuszczycę należy wziąć pod uwagę inne towarzyszące jednostki chorobowe, a także możliwe alergie pokarmowe. Ze względu na fakt, że łuszczyca ma podłoże autoimmunologiczne to często współwystępować może z RZS (reumotoidalne zapalenie stawów), wrzodziejącym zapaleniem jelit czy chorobą Leśniowskiego Cronha.
Baza diety niezależnie od innych zaburzeń powinna być zawsze taka sama, modyfikacja w przypadku chorób jelit powinna dotyczyć jedynie strawności produktów i ograniczenia tych nasilających objawy.
Ze względu na ryzyko rozwoju cukrzycy czy hipercholesterolemii, dieta optymalna powinna zakładać 4-5 posiłków dziennie w odstępach 3-4 godzin, a także eliminację podjadania. W celu zadbania o prawidłowe stężenie glukozy we krwi warto zadbać o indeks i ładunek glikemiczny produktów i potraw.
Do zalecanych składników zaliczamy:
- warzywa - zielone warzywa liściaste, kapustne, kalafior, brokuły, warzywa korzeniowe, pomidory, ogórki, papryka, rzodkiewka, rzepa, cukinia, bakłażan,
- owoce - szczególnie owoce jagodowe o wysokim potencjale antyoksydacyjnym,
- ryby - szczególną uwagę należy zwrócić na tłuste ryby morskie, które dostarczają kwasów Omega-3 o silnym działaniu przeciwzapalnym,
- mięso - chude mięso drobiowe, bez skóry, drobiowe wędliny,
- nabiał - o zawartości tłuszczu poniżej 2%,
- pestki, nasiona, orzechy,
- tłuszcze - oliwa z oliwek, olej lniany (na zimno).
Dieta przy łuszczycy – zalecane produkty spożywcze
W diecie nie może zabraknąć źródeł wielonienasyconych kwasów tłuszczowych z rodzimy omega-3, które oddziałują na zmniejszenie stanu zapalnego organizmu. Do ich cennych źródeł należą m.in.: orzechy, siemię lniane, oleje roślinne, nasiona dyni, tłuste ryby morskie (sardynki, makrele, śledzie, łosoś).
Nie zapominajmy również o witaminie D3 – pacjenci z łuszczycą szczególnie narażeni są na niedobory tej witaminy i powinni ją suplementować przez cały rok, zwłaszcza w okresie jesienno-zimowym. Pochodne witaminy D3 wykorzystywane są w leczeniu tej dermatozy, dlatego też do jadłospisu warto włączyć jej naturalne źródła. Witaminę D znajdziemy m.in. w: rybach (halibut, węgorz, pstrąg, łosoś, karp, śledź, tuńczyk, dorsz, szczupak, sandacz), przetworach mlecznych, żółtkach jajek, w pieczarkach, wątróbce, mięsie z indyka, cielęcinie.
Beta-karoten, czyli prowitamina A, pozytywnie oddziałuje na skórę od środka oraz pomaga w budowaniu jej odporności. Do źródeł beta-karotenu należą: marchew, szpinak, brokuły, dynia, kabaczek, szparagi, wiśnie, brzoskwinie, morele.
Dieta przy łuszczycy powinna dostarczać nam: kwasów tłuszczowych z rodziny omega-3, witaminy D3, witaminy A, kwasu foliowego, cynku, selenu, antyoksydantów.
Kwas foliowy, należący do witamin z grupy B, wpływa na rozwój komórek naszego organizmu. Znajdziemy go w: bananach, awokado, kalafiorze, kapuście, sałacie, brokułach, natce pietruszki, rzepie, jajach, nasionach słonecznika.
Z kolei cynk przyspiesza procesy gojenia się ran, a selen wykazuje działanie przeciwzapalne. Źródła cynku to między innymi: mięso z indyka, jaja, nasiona słonecznika, pestki dyni, ryby, kasza gryczana, ryż. Selen zawierają: orzechy, ziarna zbóż, nasiona słonecznika, ryby morskie, czosnek, mięso drobiowe, grzyby.
Sięgajmy również po źródła antyoksydantów, które chronią nasz organizm przed szkodliwym działaniem tak zwanych wolnych rodników, czyli przeciwutleniaczy wywołujących stres oksydacyjny i odpowiadających za procesy starzenia się organizmu. Do źródeł antyoksydantów należą przede wszystkim warzywa i owoce, takie jak: marchew, szpinak, natka pietruszki, borówki amerykańskie, czarna porzeczka, żurawina, truskawki, maliny. Przeciwutleniaczy dostarczą nam również: orzechy, oleje roślinne, pełnoziarniste produkty zbożowe, ryby morskie.