U nas zapłacisz kartą
Dieta w łuszczycy - Czego unikać?
Skąd bierze się łuszczyca?
Zanim przejdziemy do tego, na czym polega dieta łuszczycowa, warto bliżej przyjrzeć się samemu problemowi. Łuszczyca to choroba zapalna skóry o podłożu autoimmunologicznym, którą wyróżnia przebieg obejmujący naprzemienne okresy wyciszenia i zaostrzenia. Co istotne, łuszczycą nie można się zarazić, o czym warto pamiętać, jako że wciąż można napotkać taki mit – powoduje to, że chorzy czują się często odizolowani od społeczeństwa.
Dokładne przyczyny łuszczycy nie zostały do końca poznane, choć bardzo często wskazywane jest podłoże genetyczne. Jeżeli oboje rodziców choruje na łuszczycę, to prawdopodobieństwo jej wystąpienia u dziecka wzrasta aż o 50%. Dodatkowo w grę wchodzą zaburzenia immunologiczne. Łuszczyca pojawia się na skutek nadmiernego podziału komórek naskórka w połączeniu z jego niewłaściwym złuszczaniem.
Oprócz tego do czynników zaostrzających chorobę lub mogących bezpośrednio wpłynąć na jej istnienie zaliczamy:
- stres,
- zakażenia gronkowcem lub paciorkowcem,
- ciążę, połóg,
- zaburzenia hormonalne, jak np. te, które wynikają z menopauzy,
- częste sięganie po używki,
- zażywanie niektórych leków, jak chociażby litu i progesteronu,
- stosowanie nieumiejętnej pielęgnacji i nieprzestrzeganie zasad higieny.
Zdiagnozowanie łuszczycy następuje zazwyczaj po 10. roku życia.
Dieta a łuszczyca
Jeżeli chcemy ograniczyć objawy, jakie daje łuszczyca, dieta powinna być jednym z czynników, który wspomaga odnowę naskórka, zamiast pogłębiać już istniejące zmiany. Mimo że jak do tej pory brakuje nam szczegółowych badań naukowych dotyczących tego, jak dokładnie powinna wyglądać dieta na łuszczycę, to jednak warto zaznaczyć, że w przypadku wielu chorób zdrowe nawyki żywieniowe są bardzo ważnym elementem uzupełniającym leczenie. Zmiana stylu życia, w tym ułożenie lepiej zbilansowanego jadłospisu, może nam przykładowo pomóc zrzucić zbędne kilogramy oraz wzmocnić organizm, w tym układ immunologiczny, co pozwoli na szybsze zwalczenie infekcji lub zapobieganie im (a te mogą zaostrzać objawy łuszczycy).
Jak zatem powinna wyglądać dieta? Łuszczyca, podobnie jak cukrzyca czy insulinooporność, może ulec pogorszeniu w sytuacji, kiedy mamy nadwagę lub cierpimy na otyłość. Nadmierna masa ciała najczęściej pociąga za sobą przewlekły stan zapalny w całym organizmie, co z pewnością nie pomoże nam w pozbyciu się zmian skórnych i zredukowaniu innych uporczywych symptomów. Jeżeli chcemy to zmienić, warto skorzystać z pomocy doświadczonego dietetyka, który ułoży nam jadłospis redukujący kilogramy, a jednocześnie dostarczający nam wszystkich niezbędnych składników odżywczych.
Dieta przy łuszczycy powinna z pewnością obfitować w wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3, które zmniejszają stan zapalny. Bardzo ważne jest też sięganie po produkty zawierające witaminę D, która może bardzo pozytywnie wpływać na regenerację skóry. Oprócz tego dieta dla łuszczyków powinna zwalczać wolne rodniki, wobec tego konieczne jest wykorzystywanie składników o działaniu antyoksydacyjnym. W razie potrzeby konieczna może się okazać suplementacja, niemniej większość dobroczynnych substancji możemy sobie zapewnić właśnie poprzez odpowiedzialne żywienie.
Łuszczyca a dieta. Co jeść przy łuszczycy?
Oprócz wcześniej wymienionych składników, wprowadzając dietę dla łuszczyków warto także zadbać o to, by nie brakowało w niej:
Jaka dieta przy łuszczycy jest wskazana? Zasady i najważniejsze czynniki determinujące wystąpienie lub nasilenie zmian skórnych
Warto wiedzieć, że łuszczyca to nie tylko choroba skóry. Obecnie uznaje się ją za chorobę ogólnoustrojową. Osoby chorujące na łuszczycę mają większe ryzyko rozwoju chorób metabolicznych jak miażdżyca, cukrzyca czy otyłość, a także choroba Leśniowskiego-Crohna lub celiakia. Związane jest to utrzymującym się w organizmie przewlekłym stanem zapalnym.
Co wpływa na rozwój choroby?
- Otyłość, czyli wskaźnik BMI (Body Mass Index)powyżej 30 kg/m2 – nadmierna masa ciała może zadziałać jako czynnik wyzwalający chorobę, a więc pojawienie się lub nasilenie już występujących zmian skórnych zwłaszcza u osób, które mają predyspozycje genetyczne do występowania łuszczycy.
- Wysokie spożycie alkoholu i palenie wyrobów tytoniowych – używki te mogą wpłynąć na powstanie lub zaostrzenie procesów zapalnych w organizmie, a w konsekwencji na pogłębienie zmian skórnych u osób już chorujących.
- Nieodpowiednia codzienna dieta – uboga w wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 o działaniu przeciwzapalnym (szczególnie kwas eikozapentaenowy EPA i dokozaheksaenowy DHA). Niskie spożycie lub brak w diecie tłustych ryb, orzechów, nasion czy olejów roślinnych może prowadzić do nasilenia procesów zapalnych w organizmie.
- Nadmierna podaż cukrów prostych – codzienne spożywanie cukrów prostych w ilości przekraczającej dzienne zapotrzebowanie (czyli 10% energii z diety), w tym szczególnie cukru dodanego, może wpływać na wywołanie bądź wzmożenie procesów zapalnych u chorego.
- Podaż glutenu przy współwystępującej celiakii lub nieceliakalnej nadwrażliwości na gluten – nasila występowanie lub może zapoczątkować zmiany skórne łuszczycowe. Warto nadmienić, że nie ma dowodów, aby dieta bezglutenowa przynosiła korzyści w łagodzeniu zmian łuszczycowych u osób bez zdiagnozowanej jakiejkolwiek formy nietolerancji glutenu. Przy czym ryzyko zachorowania na celiakię może być nawet dwukrotnie większe w porównaniu z osobą zdrową.
Dieta śródziemnomorska w leczeniu łuszczycy
Celem diety śródziemnomorskiej jest zachowanie dobrego zdrowia, obniżenie ryzyka zachorowania na choroby sercowo-naczyniowe, nowotworów, cukrzycy typu 2, depresji. Tradycyjna dieta śródziemnomorska opiera się głównie na roślinach oraz na pewnej ilości jaj, drobiu. Dozwolone są wszelkiego rodzaju warzywa, owoce, zboża (głównie nieoczyszczone produkty z pełnego przemiału), strączki, orzechy, dobrej jakości oliwa. Najlepiej, aby w każdym posiłku były zawarte produkty z tej grupy. Dieta śródziemnomorska bogata jest w przeciwutleniacze, flawonoidy oraz wielonienasycone kwasy tłuszczowe..
Dieta wegetariańska polega na wykluczeniu z codziennego jadłospisu produktów pochodzenia zwierzęcego. Mięso bogate jest w kwas arachidowy, który posiada działanie prozapalne i przyczynia się do rozwoju łuszczycy. Dieta wegetariańska opiera się na spożywaniu większej ilości roślin strączkowych, różnego rodzaju kasz, zbóż, warzyw, owoców, jaj, orzechów i grzybów. Eliminując z jadłospisu mięso, przyczyniamy się do zmniejszonej ilości spożywania złego cholesterolu oraz nasyconych kwasów tłuszczowych. Zamiennikiem produktów pochodzenia zwierzęcego u osób będących na diecie wegetariańskiej są ryby, które dostarczą odpowiednią ilość kwasów omega-3 (kwaseikozapentaenowy) i DHA (kwas dokozaheksaenowy), które łagodzą i zmniejszają objawy łuszczycy.
Dieta w łuszczycy. Co jeść a czego unikać? Przykładowy jadłospis
Łuszczyca to zapalna i przewlekła choroba skóry, której etiopatogeneza ciągle nie jest w pełni rozpoznana. Wśród przyczyn tej choroby ważną rolę przypisuje się czynnikom genetycznym oraz czynnikom o podłożu immunologicznym. Wpływ na rozwój łuszczycy mogą mieć też czynniki środowiskowe takie jak styl życia, codzienna dieta, używki, przebyte choroby i zażywane leki, a także czynniki o podłożu psychologicznym. Na podstawie wielu badań klinicznych, epidemiologicznych i genetycznych łuszczycę zalicza się do chorób z grupy przewlekłych schorzeń układowych o podłożu zapalnym. Może ona wystąpić u chorych w każdym wieku. Przebiega z okresami zaostrzeń i remisji. Szacuje się, że dotyczy od 0,6% do 4,8% populacji obu płci na całym świecie. W Polsce choruje na nią blisko 3% kobiet i mężczyzn.
