Atopowe Zapalenie Skóry (AZS) a Egzema - Różnice, Podobieństwa i Sposoby Leczenia
Egzema – dieta eliminacyjna. Jakich produktów należy się wystrzegać?
Zmiany skórne w egzemie mogą być wywołane spożyciem pokarmów alergizujących. Dlatego pierwszym krokiem w leczeniu egzemy jest wykonanie testów alergicznych. Dzięki nim dowiemy się, które produkty powinniśmy wykreślić z naszej diety, aby poprawić wygląd skóry.
Do produktów, które najczęściej zaostrzają objawy schorzenia, zaliczane są:
- mleko krowie,
- białka jaja kurzego,
- kakao,
- konserwanty,
- orzeszki ziemne,
- owoce cytrusowe,
- owoce morza,
- pszenica,
- ryby,
- soja.
Przy wprowadzaniu diety eliminacyjnej należy zadbać o zamienniki alergizujących produktów – po to, aby uniknąć potencjalnych niedoborów. Dietę przy egzemie warto skonsultować z dietetykiem klinicznym.
Egzema – przyczyny
Przyczyny pojawienia się egzemy zależą od tego, z jaką dokładnie chorobą skóry mamy do czynienia. Sprawę dodatkowo komplikuje fakt, że niektóre schorzenia (np. wyprysk kontaktowy) również mają zróżnicowane podłoże. Ogólnie jednak powody pojawienia się egzemy możemy podzielić na te, które pochodzą z zewnątrz organizmu oraz takie, które są związane z jego stanem. Z tym wiąże się podział egzemy na egzemę endogenną i egzogenną.
Podział ten może pomóc w zrozumieniu mechanizmu pojawiania się egzemy. Warto jednak pamiętać, że w przypadku wielu chorób skóry, przyczyną rozwoju tej dolegliwości są zarówno czynniki zewnętrzne, jak i wewnętrzne. Tak dzieje się na przykład w przypadku atopowego zapalenia skóry (AZS), które jest jedną z najczęstszych przyczyn pojawiania się egzem.
Egzema a atopowe zapalenie skóry
Atopowe zapalenie skóry (AZS, wyprysk atopowy) to jedna z najczęściej spotykanych przyczyn pojawiania się egzemy. Zdarza się, że określeń tych używa się zamiennie. AZS to jednak coś więcej niż egzema, czyli stan zapalny skóry. Schorzenie to należy do tzw. chorób atopowych, czyli takich, które są efektem uwarunkowanej genetycznie skłonności do alergii. Uważa się, że choroba ta jest efektem współistnienia czynników genetycznych, immunologicznych i środowiskowych, którym towarzyszy defekt w budowie naskórka.
W praktyce oznacza to, że w przypadku AZS ustalenie przyczyn pojawiania się egzemy może być dosyć trudne. Czynniki, które mogą ją uaktywniać lub zaostrzać przebieg są bowiem mocno różnicowane. Dla przykładu, wśród nich są zarówno alergeny (i to nie tylko kontaktowe, ale także wziewne i pokarmowe), jak i zakażenia bakteryjne organizmu (i związana z nim osłabiona odporność), a także stres.
Leczenie egzemy
Jak już wspomnieliśmy, kluczowe znaczenie dla leczenia egzemy ma ustalenie przyczyn jej występowania. Dzięki temu można wykonać pierwszy krok w terapii. Jest nim wyeliminowane kontaktu z czynnikiem drażniącym skórę lub z alergenem. Niezwykle ważnym punktem (zwłaszcza kiedy mamy do czynienia z początkami egzemy oraz przy lekkich jej postaciach) jest podniesienie poziomu nawilżenia skóry. Ta zasada dotyczy zwłaszcza tzw. skóry atopowej towarzyszącej występowaniu AZS.
W tym przypadku stosuje się preparaty emolientowe (np. kremy czy balsamy), które w składzie mają substancje nawilżające oraz natłuszczające skórę. Tworzą na niej warstwę okluzyjną, która zapobiega utracie wilgoci. Dobrej jakości preparaty emolientowe dla skóry suchej i atopowej zawierają też substancje uszczelniające barierę ochronną naskórka. Kolejnym elementem, na jaki należy zwrócić uwagę przy wyborze, jest możliwie niska zawartość takich dodatków jak konserwanty czy substancje zapachowe. Substancje te same w sobie mają bowiem duży potencjał drażniący i mogą spowodować wypryski.
W leczeniu bardziej zaawansowanych egzem wykorzystuje się preparaty zawierające glikokortykosteroidy (nazywane potocznie sterydami). Stosuje się je miejscowo przez kilka, kilkanaście dni. Najczęściej mają formę kremu lub maści. Zdarza się jednak, że miejscowe leki na egzemę nie wystarczają. Jeśli stan zapalny ma ostry przebieg lub zajął dużą powierzchnię skóry, lekarz może przepisać leki przyjmowane doustnie. Bardzo często są to również glikokortykosteroidy.
Kolejną grupą leków stosowanych przy egzemie są doustne leki przeciwhistaminowe. Wykorzystuje się je w przypadku egzem spowodowanych przez alergeny. Łagodzą one uczucie świądu oraz hamują reakcję alergiczną organizmu. Działanie przeciwświądowe mają też niesterydowe żele, kremy i maści przeznaczone do skóry suchej, atopowej itp. W przeciwieństwie do preparatów zawierających glikokortykosteroidy, można je stosować przez dłuższy czas.
U nas zapłacisz kartą