U nas zapłacisz kartą
Jak rozpoznać raka - Objawy, Diagnoza i Profilaktyka
Pierwsze objawy raka
Wczesna wykrywalność nowotworów ma kluczowe znaczenie dla skuteczności terapii onkologicznej. Chorzy z nowotworami rozpoznanymi we wcześniejszych stopniach zaawansowania mają znacznie większe szanse na wyleczenie. Potencjalne objawy raka powinny skłonić do szybkiej wizyty u specjalisty. Warunkiem sukcesu jest czujność onkologiczna, która powinna obowiązywać zarówno lekarzy, jak i społeczeństwo.
Jak podkreślają eksperci, kluczowe jest dążenie do rozpoznawania nowotworów złośliwych we wczesnych stadiach klinicznego zaawansowania. Należy pamiętać, że szansa wyleczenia chorych z tej grupy jest znacząco większa niż chorych z uogólnionym, przerzutowym procesem nowotworowym.
Początkowe fazy rozwoju nowotworów złośliwych często są bezobjawowe lub skąpo objawowe. Wczesne objawy raka bywają niecharakterystyczne i uznawane za związane z banalnymi schorzeniami, takimi jak przeziębienie lub niestrawność.
Zdarza się, że symptomy choroby nowotworowej są składane na karb podeszłego wieku lub przemęczenia. Objawy raka mogą być związane z konkretnym umiejscowieniem nowotworu, mogą także stanowić jego ogólnoustrojową manifestację.
Społeczeństwo, jak i lekarzy powinna obowiązywać tzw. czujność onkologiczna, wyrażająca się m.in. edukowaniem, znajomością i aktywnym poszukiwaniem potencjalnych symptomów i objawów raka, a w przypadku ich stwierdzenia – szybkim rozpoczęciem podstawowej diagnostyki.
Warto pamiętać, że nie wystarczy sama znajomość objawów raka. Wystąpienie niepokojących symptomów powinno być rozumiane jako sygnał konieczności szukania pomocy medycznej.
Po czym poznać, że ma się raka?
Jeżeli zauważysz u siebie zmiany i objawy, których wcześniej nie było, powinny zwrócić twoją uwagę. Gdy nie możesz powiązać je z konkretnymi czynnikami czy zdarzeniami, mogą być skutkiem choroby wewnętrznej. Na raka wskazuje zwłaszcza kilka symptomów.
- Nocne poty lub dreszcze – uporczywe pocenie się w nocy, które może wynikać też z gorączkowania, jest objawem infekcji czy kobiecej menopauzy, a także skutkiem ubocznym przyjmowania niektórych leków. Jednak nadmierne pocenie się lub podwyższona temperatura występujące bez określonej przyczyny wymaga konsultacji z lekarzem.
- Nadmierne zmęczenie – poczucie braku energii to powszechne zjawisko, zwłaszcza w przypadku nadmiaru stresów i problemów ze snem. Utrzymujące się zmęczenie i spadek wydolności fizycznej, których nie da się w żaden sposób wyjaśnić, mogą być znakami ostrzegawczymi o rozwoju raka w organizmie. Często wynikają przy tym z anemii, której przyczyną są przewlekłe krwawienia wewnętrzne.
- Tajemnicze siniaki i krwawienia – tego typu objawy nigdy nie powinny być ignorowane, bo nawet jeśli to nie rak, może stać za nimi inna wymagająca leczenia choroba. Podejrzane są siniaki, które pojawiają się częściej niż zwykle i nie wiadomo, czego są skutkiem. Twoją czujność powinny obudzić krwawienie z pochwy poza regularnym cyklem, kasłanie czy wymiotowanie krwią, a także ślady krwi w stolcu lub moczu. Zwłaszcza w ostatnim przypadku może być ona niewidoczna, dlatego wykonuje się badanie na krew utajoną w kale.
- Nietypowe dolegliwości bólowe – ból jest sygnałem o nieprawidłowościach zachodzących w organizmie. Z wiekiem odczuwamy go coraz częściej, ale nagłe pojawienie się dolegliwości, które nie ma logicznego uzasadnienia, to problem wymagający pomocy lekarza.
- Niewytłumaczona utrata wagi – na pewno wiesz, jak szybko zmienia się twoja waga, gdy jesz więcej albo mniej. Gdy jednak nie umiesz wyjaśnić, dlaczego nagle ubywa pięć albo więcej kilogramów, możesz podejrzewać rozwijający się nowotwór. Bywają też jednak przypadki, w których choroba nowotworowa powoduje niewyjaśniony przyrost masy ciała.
- Guzki i obrzęki na ciele – jakiekolwiek zgrubienie czy opuchlizna w rejonach takich, jak szyja, brzuch,, pacha, pachwina, klatka piersiowa, pierś czy jądro, to podejrzana zmiana. Jej pojawienie się trzeba potraktować poważnie i zgłosić się do fachowca.
Pierwsze objawy raka płuc - chrypka
Chrypka świadczy o zaburzeniu pracy fałdów głosowych krtani. Objaw ten towarzyszy wielu infekcjom w obrębie klatki piersiowej, jest również charakterystyczny m.in. dla przeziębienia, refluksu czy niektórych alergii. Często narzekają na nią również osoby pracujące głosem - np. nauczyciele. Powodem do niepokoju powinna być chrypka, która nie mija po dwóch, trzech tygodniach, ale nie towarzyszą jej inne objawy chorobowe, np. gorączka. Przyczyny takiej chrypki zawsze powinny zostać wyjaśnione przez lekarza rodzinnego. To ważne przede wszystkim w przypadku palaczy, gdyż dym papierosowy niszczy nabłonek dróg oddechowych. Może być ona również jednym z pierwszych objawów raka płuc.
Najczęstszym objawem raka płuca jest kaszel - ze statystyk wynika, że występuje on nawet u 75 proc. chorych, przy czym u 1/3 pacjentów kaszlowi towarzyszy odkrztuszanie wydzieliny. Kaszel pojawia się częściej - i wcześniej - w raku płuc rozwijającym się w drzewie oskrzelowym. Powodem do niepokoju powinien być przewlekły kaszel, który utrzymuje się dłużej niż dwa, trzy tygodnie lub kaszel, który zmieni swój charakter: stanie się uporczywy, męczący, nie sposób go łagodzić przy pomocy ogólnie dostępnych leków.
Najczęstsze symptomy choroby nowotworowej – lista
- Zmiany na skórze lub błonach śluzowych wargi, jamy ustnej, narządów płciowych. Mogą one budzić podejrzenie raka, szczególnie gdy utrzymują się ponad dwa tygodnie. W takim przypadku konieczna jest biopsja czyli pobranie małego wycinka do weryfikacji histopatologicznej,
- Niekontrolowane i nadmierne osłabienie i chudnięcie są częstymi objawami nowotworu. Mogą towarzyszyć hiperkalcemii lub być wyrazem anemizacji spowodowanej rozwojem raka trzustki. Trudna do wyjaśnienia utrata wagi większa niż 10% w ciągu kilku tygodni jest wskazaniem do wizyty u lekarza gdyż może stanowić objaw raka.
- Niewyjaśniony ból w jamie brzusznej, okolicy lędźwiowej, klatce piersiowej może być objawem raka, którego nie wolno lekceważyć. Ból w dole biodrowym wymaga badań w kierunku raka jelita grubego (krew utajona, morfologia, kolonoskopia, badanie dwukontrastowe rentgenowskie). Ból okolicy lędźwiowej może być objawem guza nowotworowego nerki (zalecana ultrasonografia). Bóle klatki piersiowej mogą być objawami nowotworu płuca (wymaga zrobienia zdjęcia rentgenowskiego). Bóle kości to sygnał, że być może mamy do czynienia z przerzutami raka lub guzem pierwotnym szpiczaka,
- Długotrwała gorączka o niewyjaśnionym pochodzeniu może być pierwszym objawem nowotworów hematologicznych lub towarzyszyć rozsianemu rakowi piersi,
- Powiększone węzły chłonne – ewidentnie zmienione i niezwiązane z zakażeniem należy koniecznie zbadać cytologicznie (BAC) lub histologicznie. Należy koniecznie badać i weryfikować wszystkie powiększone węzły chłonne utrzymujące się ponad trzy tygodnie,
- Owrzodzenie brodawki sutkowej może być objawem nowotworu Pageta,
- Zmiany wyglądu jąder. Jakakolwiek zmiana kształtu, wielkości lub konsystencji jąder musi być koniecznie zbadana przez lekarza, ponieważ może być objawem raka. Jeśli dodatkowo występuje powiększenie gruczołów piersiowych i węzłów chłonnych, należy wykonać badania pod kątem nowotworu jądra,
- Wyczuwalny guz nowotworowy w piersi należy jak najszybciej konsultować i diagnozować w specjalistycznej poradni. Ważne jest, aby badanie przeprowadził doświadczony lekarz onkolog, gdyż badania obrazowe (mammografia piersi i USG) oraz morfologiczne (biopsja aspiracyjna cienkoigłowa) nie wykrywają wszystkich raków,
- Uporczywy, chroniczny kaszel, który utrzymuje się nienaturalnie długo i zmienia swój charakter to sygnał, iż istnieje potrzeba wykonania zdjęcia rentgenowskiego. To mogą być symptomy i objawy raka płuc.
- Objawem nowotworu, którego nie wolno lekceważyć jest krwioplucie. Dzięki szybkiej reakcji i wykonaniu zdjęć rentgenowskich i bronchoskopii istnieje szansa na wykrycie operacyjnego raka płuca,
- Świeża krew w stolcu lub stolec ciemnobrunatny, naprzemienne zaparcia i biegunki, wzdęcia, śluz w stolcu, to objawy raka, które wymagają specjalistycznych badań – rektoskopii, badania rektosigmoidoskopem lub kolonoskopem. Warto wykonać wielokrotne badania na krew utajoną w kale. To może być guz nowotworowy zlokalizowany w układzie pokarmowym,
- Nowotwór gardła, krtani, przełyku lub żołądka może objawiać się trudnościami w przełykaniu,
- Uporczywe i nawracające bóle głowy z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, narastająca senność, zmiany w charakterze i problemy z koncentracją powinny być sygnałem do wizyty u neurologa. Mogą być objawami guza mózgu.
