Jak rozpoznać raka - Objawy, Diagnoza i Profilaktyka

Najczęstsze symptomy choroby nowotworowej – lista

  • Zmiany na skórze lub błonach śluzowych wargi, jamy ustnej, narządów płciowych. Mogą one budzić podejrzenie raka, szczególnie gdy utrzymują się ponad dwa tygodnie. W takim przypadku konieczna jest biopsja czyli pobranie małego wycinka do weryfikacji histopatologicznej,
  • Niekontrolowane i nadmierne osłabienie i chudnięcie są częstymi objawami nowotworu. Mogą towarzyszyć hiperkalcemii lub być wyrazem anemizacji spowodowanej rozwojem raka trzustki. Trudna do wyjaśnienia utrata wagi większa niż 10% w ciągu kilku tygodni jest wskazaniem do wizyty u lekarza gdyż może stanowić objaw raka.
  • Niewyjaśniony ból w jamie brzusznej, okolicy lędźwiowej, klatce piersiowej może być objawem raka, którego nie wolno lekceważyć. Ból w dole biodrowym wymaga badań w kierunku raka jelita grubego (krew utajona, morfologia, kolonoskopia, badanie dwukontrastowe rentgenowskie). Ból okolicy lędźwiowej może być objawem guza nowotworowego nerki (zalecana ultrasonografia). Bóle klatki piersiowej mogą być objawami nowotworu płuca (wymaga zrobienia zdjęcia rentgenowskiego). Bóle kości to sygnał, że być może mamy do czynienia z przerzutami raka lub guzem pierwotnym szpiczaka,
  • Długotrwała gorączka o niewyjaśnionym pochodzeniu może być pierwszym objawem nowotworów hematologicznych lub towarzyszyć rozsianemu rakowi piersi,
  • Powiększone węzły chłonne – ewidentnie zmienione i niezwiązane z zakażeniem należy koniecznie zbadać cytologicznie (BAC) lub histologicznie. Należy koniecznie badać i weryfikować wszystkie powiększone węzły chłonne utrzymujące się ponad trzy tygodnie,
  • Owrzodzenie brodawki sutkowej może być objawem nowotworu Pageta,
  • Zmiany wyglądu jąder. Jakakolwiek zmiana kształtu, wielkości lub konsystencji jąder musi być koniecznie zbadana przez lekarza, ponieważ może być objawem raka. Jeśli dodatkowo występuje powiększenie gruczołów piersiowych i węzłów chłonnych, należy wykonać badania pod kątem nowotworu jądra,
  • Wyczuwalny guz nowotworowy w piersi należy jak najszybciej konsultować i diagnozować w specjalistycznej poradni. Ważne jest, aby badanie przeprowadził doświadczony lekarz onkolog, gdyż badania obrazowe (mammografia piersi i USG) oraz morfologiczne (biopsja aspiracyjna cienkoigłowa) nie wykrywają wszystkich raków,
  • Uporczywy, chroniczny kaszel, który utrzymuje się nienaturalnie długo i zmienia swój charakter to sygnał, iż istnieje potrzeba wykonania zdjęcia rentgenowskiego. To mogą być symptomy i objawy raka płuc.
  • Objawem nowotworu, którego nie wolno lekceważyć jest krwioplucie. Dzięki szybkiej reakcji i wykonaniu zdjęć rentgenowskich i bronchoskopii istnieje szansa na wykrycie operacyjnego raka płuca,
  • Świeża krew w stolcu lub stolec ciemnobrunatny, naprzemienne zaparcia i biegunki, wzdęcia, śluz w stolcu, to objawy raka, które wymagają specjalistycznych badań – rektoskopii, badania rektosigmoidoskopem lub kolonoskopem. Warto wykonać wielokrotne badania na krew utajoną w kale. To może być guz nowotworowy zlokalizowany w układzie pokarmowym,
  • Nowotwór gardła, krtani, przełyku lub żołądka może objawiać się trudnościami w przełykaniu,
  • Uporczywe i nawracające bóle głowy z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, narastająca senność, zmiany w charakterze i problemy z koncentracją powinny być sygnałem do wizyty u neurologa. Mogą być objawami guza mózgu.

Jak wykryć raka we wczesnym stadium?

Celem diagnostyki onkologicznej jest odpowiedź na pytanie, czy w ogóle mamy do czynienia z chorobą nowotworową, a jeśli tak, to jaki jest punkt wyjścia nowotworu, jego typ histologiczny i stopień zaawansowania.

Współczesna diagnostyka nowotworów związana jest z zastosowaniem coraz dokładniejszych metod i aparatury. Pomimo ogromnego postępu podstawą rozpoznania jednak nadal prawidłowe myślenie doświadczonego specjalisty. Tylko dobra znajomość objawów chorobowych pozwala na właściwe zdiagnozowanie chorego w możliwie najkrótszym czasie i wykrycie raka.

Niezadowalające wyniki leczenia nowotworów w Polsce to z jednej strony niska świadomość onkologiczna społeczeństwa i późna zgłaszalność do lekarza. Nie są to jednak jedyne powody, gdyż przypadki wielomiesięcznej obserwacji chorych z „podejrzanymi” objawami bez wdrażania jakiejkolwiek diagnostyki nie należą do rzadkości.

Diagnostyka nowotworów

Nowotwory złośliwe są chorobami o długim czasie trwania i rozwijają się latami. Rozwój nowotworu w formie dostępnej do wykrycia może trwać nawet dziesięć lat. Na przykładzie raka żołądka wykazano, że może się on rozwijać przez 10, a nawet 20 lat. Objawy kliniczne sugerujące obecność pojawiają się późno, najczęściej gdy leczenie radykalne nie jest już możliwe.

Niezależnie od dyskusji na temat możliwości wykrycia raka bezobjawowego na bardzo wczesnym etapie, każdy potencjalny symptom choroby nie może być lekceważony i wymaga podjęcia konkretnych działań.

Wykrycie fazy przedklinicznej raka, to przedmiot badań wielu ośrodków na świecie, jak dotąd bez ewidentnych sukcesów. Na dzień dzisiejszy bardzo wczesne wykrycie raka może być możliwe w dwóch sytuacjach: dzięki obserwacji stanów przedrakowych oraz obserwacji narządów, w obrębie których w wyniku wywiadów rodzinnych czy badań genetycznych na raka można się spodziewać rozwoju nowotworu.

Pierwsze objawy raka płuc - ból barku i klatki piersiowej

Pierwszym objawem raka płuc może być również silny ból w okolicy barku i ból w klatce piersiowej. Ból ten, w zależności od stopnia zaawansowania choroby może pojawić się u 25-50 proc. chorych. Ból klatki piersiowej jest efektem naciekania komórek nowotworowych na ściany klatki piersiowej, niekiedy również na żebra lub kręgosłup. Dolegliwości w okolicy barku mogą być z kolei wywołane przez guz rozwijający się w szczycie płuca - guz Pancoasta.

Zespół Hornera, czyli opadająca powieka, której towarzyszy zwężenie źrenicy, a często również zanik potliwości po jednej stronie twarzy, to także objaw raka płuc. Może świadczyć o rozwoju guza Pancoasta, którego rozrost uszkadza nerwy unerwiające twarz, zlokalizowane w okolicy szyi.

10 najczęstszych objawów raka

  1. Zmiany skórne (na wardze, w jamie ustnej, narządach płciowych) w postaci owrzodzeń, zmiana wyglądu znamienia, krwawienie z brodawki
  2. Asymetria piersi lub innej części ciała, powiększone węzły chłonne
  3. Zaburzenia ze strony układu pokarmowego (trudności w połykaniu, uczucie pełności w nadbrzuszu, zaparcia, biegunki, krew w stolcu)
  4. Utrata wagi i niekontrolowane chudnięcie
  5. Osłabienie, zmęczenie, apatia, problemy ze snem
  6. Krwioplucie, długotrwała chrypka, zmiana charakteru kaszlu
  7. Krwawienia i nieprawidłowe wydzieliny z dróg rodnych
  8. Krwiomocz, parcie na mocz, trudności w oddawaniu moczu
  9. Ból, duszność, przewlekła gorączka, nocne poty
  10. Poranne wymioty, zaburzenia świadomości, napady padaczkowe

ZOBACZ WIĘCEJ: OBJAWY POSZCZEGÓLNYCH NOWOTWORÓW

Pierwsze objawy raka nie są charakterystyczne

Pierwsze objawy raka mogą być typowe dla rodzaju choroby, podczas gdy w innych przypadkach są bardziej ogólne. To sprawia, że można błędnie przypisać je innym przyczynom, jak np. stres czy przepracowanie. Czujność powinna wzbudzić sytuacja, gdy występują jednocześnie.

Nowotwory powodują 1 na 4 zgony w Polsce i są drugą ich najczęstszą przyczyną zaraz po schorzeniach układu krążenia. Z chorobą nowotworową żyje 440 tysięcy osób, ale umiera 1,17 miliona osób rocznie.

Znajomość wczesnych objawów nowotworu pomaga rozpoznać chorobę, gdy są największe szanse na wyleczenie. W jej przypadku liczy się czas, czyli wczesne rozpoznanie.

Mięsak Kaposiego - jako nowotwór pochodzenia naczyniowego szerzący się w obrębie skóry objawia się obecnością niebolesnych, rosnących guzków lub zlewnych plam lub nacieczeń najczęściej w okolicach podudzia lub na stopach stanowią one tak zwaną postać zapalną charakterystyczną dla początku choroby skóry.

Czytaj dalej...

Specjaliści alarmują, że zachorowalność na czerniaka systematycznie wzrasta na całym świecie - obserwuje się coroczny wzrost zapadalności na ten nowotwór o 3-7 procent w Polsce 2,6 procenta dla mężczyzn i 4,4 procenta dla kobiet.

Czytaj dalej...

Dziecko, którego oboje rodziców cierpi na alergie oddechowe lub skórne zwłaszcza na koty ma 60 ryzyka rozwoju tej alergii u siebie w porównaniu z 30 ryzykiem, jeśli alergia dotyczy tylko jednego z rodziców i 15 ryzykiem, jeśli żaden z rodziców nie jest nią dotknięty.

Czytaj dalej...

radioterapię obecnie rzadko stosowaną ; jest to najlepsza metoda leczenia u osób, które nie mogą być poddane zabiegowi chirurgicznemu lub kriochirurgicznemu ze względu na stan ogólny bądź warunki miejscowe, oraz u osób niewyrażających zgody na leczenie tymi metodami.

Czytaj dalej...