U nas zapłacisz kartą
Dlaczego pojawiają się pryszcze na czole - Przyczyny i sposoby walki z nimi
O czym świadczą pryszcze wokół ust?
Pryszcze na waszej twarzy pojawiają jedynie w konkretnych miejscach: wokół ust, na czole, na brodzie albo na linii żuchwy? Według ajurwedy może to świadczyć o zaburzeniach konkretnych narządów. Tradycyjna medycyna jest nieco bardziej powściągliwa w diagnozie. Czy na podstawie miejsc, w których pojawiają się wypryski, można określić, co dzieje się z organizmem? To pytanie postanowiłyśmy zadać specjaliście – dermatolożka Oldze Warszawik.
I tak i nie – brzmi odpowiedź. Ogólnie na skórze mogą pojawiać się zmiany, które świadczą o konkretnej chorobie narządów wewnętrznych. Cześć zmian skórnych ma na przykład wyraźny związek z występowaniem nowotworu narządów wewnętrznych i kiedy widzimy takie zmiany to koniecznie musimy zrobić badania diagnostyczne w kierunku choroby. Natomiast jest chodzi o zmiany trądzikowe – krostki, grudki na twarzy – to nie da się powiązać lokalizacji zmian z uszkodzeniem konkretnego narządu – wyjaśnia dermatolożka. Jest jednak wyjątek.
Kiedy krostki, grudki czy guzki pojawiają się na linii żuchwy i na brodzie, często jest to związane z zaburzeniami hormonalnymi. Kiedy kobieta ma trądzik na brodzie i na linii żuchwy, powinna sprawdzić poziom androgenów, czyli męskich hormonów – dodaje.
O czym świadczą zatem pryszcze wokół ust?, zapytacie. Na to pytanie też znamy odpowiedź.
Pryszcze na brodzie po 30 roku życia - przyczyny powstawania
Pryszcze na brodzie po 30, a nawet 40.roku życia wskazywać mogą na trądzik późny, zwany też hormonalnym. Jest to schorzenie o podobnej etiopatogenezie, jak trądzik młodzieńczy – kluczowym czynnikiem sprawczym są zaburzenia hormonalne. W wielu przypadkach choroba ta stanowi swoiste przedłużenie dolegliwości występujących w okresie dojrzewania (postać przetrwała), choć zdarza się też, że występuje po raz pierwszy dopiero po 25 urodzinach (postać z późnym początkiem).
Cechą charakterystyczną trądziku późnego jest występowanie pryszczy na brodzie, linii żuchwy i szyi, zdecydowanie zaś rzadziej w innych strefach, w tym na czole czy nosie. Objawy zazwyczaj są zbliżone do grudkowo-krostkowej postaci Acne juvenilis.
Pryszcze wypełnione są ropą i mają wyraźnie żółtawy odcień, pomiędzy nimi dostrzec też można czerwone podskórne grudki. Obecny jest stan zapalny, nie występuje jednak silny łojotok. Wyjątkiem jest odmiana retencyjna – w tym przypadku łój wydzielany jest w dużych ilościach, jednak zamiast ropnych pryszczy, na brodzie pojawiają się głównie zaskórniki.
Przyczyny powstania wyprysków na czole
Jedną z podstawowych przyczyn powstawania wyprysków – nie tylko na czole, ale również w innych obszarach twarzy, jest trądzik pospolity. Dotyka on przede wszystkim, choć nie tylko, nastolatków i wiąże się ze zmianami hormonalnymi i nagłą aktywnością hormonów płciowych. Jednak wypryski mogą powstawać także z innych powodów:
- uwarunkowania genetyczne
- nieodpowiednia dieta
- działanie bakterii propionibacterium acnes
- zbyt wysoki poziom kortyzolu spowodowany nadmiernym stresem
- niewłaściwa lub niewystarczająca pielęgnacja
- niezdrowy tryb życia, palenie papierosów
Krostki na czole mogą mieć też związek z… grzywką. To niecodzienny powód, jednak często okazuje się, ze po zapuszczeniu czy spinaniu grzywki problem z wypryskami znika. Wszystko dlatego, że na skórze przykrytej włosami warunki do powstawania krostek lub potówek są bardziej sprzyjające.
Nadmierna produkcja sebum
Główną przyczyną powstawania wyprysków jest nadmierna produkcja sebum. Zmiany hormonalne wpływają na pracę gruczołów łojowych. Jeśli produkowane jest za dużo sebum, łój, w połączeniu z niezłuszczonym, martwym naskórkiem może zapychać ujścia mieszków włosowych – w ten sposób powstają zaskórniki. Skóra wokół nich jest podatna na działanie bakterii, a stąd już o krok od powstania trądziku.
Trądzikowa mapa twarzy
Przyczyny powstawania wyprysków na czole mogą leżeć dużo głębiej – zwłaszcza, jeśli nie chorujemy na trądzik, a czasy dojrzewania już dawno za nami. Wówczas może się okazać, że wypryski są sygnałem od naszego organizmu.
Z tego powodu powstała mapa trądzikowa, która łączy przyczyny powstawania wyprysków z miejscem ich występowania. O czym mogą świadczyć pryszcze na czole?
- nadmierne spożywanie nabiału,
- zaburzona praca jelit,
- niedobór żelaza lub witamin z grupy B, A,
- nieodpowiednia dieta.
Tak powstaje pryszcz
Bakterie uwalniają enzymy (lipazy) rozkładające obojętne tłuszcze łoju na mniejsze cząstki (wolne kwasy tłuszczowe). Właśnie te kwasy tłuszczowe powodują powstawanie stanów zapalnych. Wzrasta liczba zakażonych komórek i wydzieliny wypełnającej woreczek. Jest tam coraz mniej miejsca, przez co nasila się nacisk na ścianki mieszka włosowego zablokowanego czopem rogowym. W pewnym momencie ścianki nie wytrzymują nacisku, pękają, a zawartość rozlewa się na otaczającą tkankę. Powstaje ostry stan zapalny, tworzą się krosty.
Trądzik pospolity może mieć różne etapy. Pierwsza odmiana trądziku charakteryzuje się zaskórnikami utrzymującymi się przez miesiące, a nawet lata, w okresie dojrzewania. Rozróżnia się zaskórniki otwarte i zamknięte. W zaskórnikach zamkniętych ujście mieszka jest zatkane, spod skóry prześwituje biaława grudka, czop łojowo-rogowy. Często dochodzi do zakażeń i nagromadzenia się ropy, ponieważ zawartość mieszka nie może się wydostać na zewnątrz. W zaskórnikach otwartych ujście się nie domyka, widoczny jest czarny punkt. Nie ma on nic wspólnego z brudem, jak się powszechnie uważa. Czarny kolor spowodowany jest utlenianiem się czopu rogowo-tłuszczowego. Kolejnym etapem trądziku jest jest acne papulopustolosa. W zaskórniku powstały już zmiany zapalne, grudki i krosty. Ten etap może ciągnąć się latami. Prawie każda krosta pozostawia wklęsłą (rzadziej także wypukłą) bliznę. Jeśli trądzik się pogarsza, rozwija się raczej rzaska forma acne conglobata. W wyniku stanu zapalnego wokół mieszka tworzą się guzkowate nacieki i ropne, a po ich ustąpieniu pozostają blizny wklęsłe i wypukłe.
Od czego są pryszcze na brodzie po 40-50 roku życia?
Od czego są pryszcze na brodzie u osób w starszym wieku? Po 40-50 urodzinach przypadłość ta dotyka przede wszystkim kobiety i ma to związek z zaburzeniami hormonalnymi charakterystycznymi dla okresu menopauzalnego. Jest to jeden z podstawowych objawów zjawiska znanego jako hipoandrogenizm. Bezpośrednią jego przyczyną jest gwałtowne obniżenie produkcji estrogenów w jajnikach, przy jednoczesnym niewielkim tylko spadku ilości syntezowanych androgenów. Prowadzi to do zaburzenia równowagi na rzecz hormonów męskich.
Efektem tego jest:
- trądzik – wykwit krost w różnych częściach twarzy, ale przede wszystkim na brodzie. W wyniku działania androgenów dochodzi donasilenia lipogenezy, wzrostu komórek łojowych oraz zwiększonego wydzielania łoju,
- hirsutyzm– pojawienie się męskiego owłosienia na twarzy, ramionach, brzuchu, a nawet na plechach,
- Wirylizacja – zwiększenie masy mięśniowej, obniżenie tonu głosu, powiększenie łechtaczki, pomniejszenie piersi.
- łysienie typu męskiego.
