U nas zapłacisz kartą
Pryszcz na podniebieniu twardym - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia
Afta na podniebieniu – jakie są domowe i specjalistyczne sposoby jej leczenia?
Afta na podniebieniu stanowi źródło dużego dyskomfortu. Towarzyszący jej ból nasila się zwłaszcza podczas jedzenia, picia i mycia zębów. Zmiana może także powodować utrudnienia w mowie. W leczeniu aft wykorzystywane są zwłaszcza preparaty o właściwościach ściągających i wysuszających.
Afta jest jedną z najczęściej występujących chorób błony śluzowej jamy ustnej. Najczęstszą lokalizacją zmiany jest policzek, warga lub dziąsło. Afta na podniebieniu występuje znacznie rzadziej. Zazwyczaj znika samoistnie w ciągu 1–3 tygodni. W leczeniu choroby, która pojawia się na podniebieniu lub innej części jamy ustnej, sprawdzić się mogą domowe rozwiązania, takie jak płukanki z rumianku, szałwii czy łopianu lekarskiego. Duże znaczenie ma odpowiednia dieta i dokładna higiena jamy ustnej.
Stany zapalne w ustach – leczenie
U większości pacjentów, którzy zgłaszają się do lekarza z symptomami takimi jak czerwone plamy, krostki i otarcia na błonie śluzowej jamy ustnej, często wystarczająca okazuje się terapia objawowa – leczenie polega na zastosowaniu różnego rodzaju preparatów, w tym m.in.:
- miejscowo działające leki przeciwbólowe i przeciwzapalne,
- ziołowe wyciągi o działaniu antyseptycznym i ściągającym,
- leki o działaniu przeciwgrzybiczym.
Leczenie dobierane jest do przyczyny problemu. Aby uniknąć nawrotów nieprzyjemnych dolegliwości, konieczne jest dbanie o higienę jamy ustnej, które uwzględnia nie tylko systematyczne szczotkowanie zębów, ale także korzystanie z nici dentystycznych i odpowiednio dobranych płynów do płukania ust. W celu ochrony śluzówki jamy ustnej konieczna jest rezygnacja z palenia papierosów i picia alkoholu, a także spożywania napojów i pokarmów, które podrażniają błonę śluzową oraz zwiększają ryzyko rozwoju stanu zapalnego.
Leczenie afty na podniebieniu – dieta
Żeby zapobiec rozwojowi zmian i złagodzić towarzyszące im dolegliwości, należy unikać spożywania produktów drażniących jamę ustną, a zwłaszcza mocno przyprawionych i kwaśnych, m.in. owoców cytrusowych, jabłek, ananasów, fig, pomidorów i truskawek. W tym czasie z jadłospisu powinny zniknąć gorące napoje i pokarmy, czekolada oraz alkohol. Warto też ograniczyć żucie gumy oraz spożywanie produktów o twardych i ostrych brzegach, takich jak grzanki, bagietki czy chipsy.
Osoby zmagające się z aftami na podniebieniu powinny wzbogacić dietę o produkty zawierające duże ilości witamin z grupy B oraz witaminę A, C, E i cynk. Można też wprowadzić suplementację witamin i mikroelementów. Koniecznie należy spożywać jogurty naturalne, które nie zawierają cukru i owocowych dodatków. Pomocne okażą się także inne produkty mleczne, takie jak mleko czy kefir. Osobom z aftami zaleca się lekką dietę bogatą w produkty półpłynne i rozdrobnione o letniej temperaturze.
Skąd się biorą zmiany na podniebieniu?
Czerwone plamy na podniebieniu miękkim i podniebieniu twardym, po wewnętrznej stronie policzków, a także na języku to często pierwszy objaw m.in. podrażnienia śluzówki, które może być spowodowane działaniem różnych czynników. Zaliczamy do nich m.in. substancje chemiczne, które obecne są w dymie papierosowym, alergeny z żywności, a także drobnoustroje, które naturalnie bytują w obrębie jamy ustnej. Gdy dojdzie do zachwiania równowagi mikrobiologicznej śluzówki jamy ustnej np. na skutek braku odpowiedniej higieny, to szkodliwe drobnoustroje mogą zacząć się namnażać, co powoduje rozwój stanu zapalnego. Zdarza się, że czerwone kropki (plamy) w obrębie jamy ustnej są związane z uszkodzeniami mechanicznymi śluzówki. Za mechaniczne uszkodzenia śluzówki jamy ustnej najczęściej odpowiadają twarde pokarmy, niewłaściwie dopasowane protezy zębowe i aparaty ortodontyczne.
Najczęstsze przyczyny pojawienia się zaczerwienienia, pieczenia oraz krostek na śluzówce jamy ustnej to m.in.:
- urazy mechaniczne (przygryzienie policzka lub języka, otarcia spowodowane twardymi pokarmami oraz protezami i aparatami ortodontycznymi),
- zakażenia wirusowe i bakteryjne,
- zakażenia grzybicze,
- afty,
- palenie papierosów,
- nadmierne spożywanie alkoholu,
- stosowanie płynów do płukania ust z alkoholem,
- spożywanie pokarmów, które zawierają uczulające nas alergeny.
O uszkodzenie śluzówki jamy ustnej oraz zakażenie drobnoustrojami nietrudno, zwłaszcza jeżeli mamy skłonność np. do obgryzania paznokci oraz wkładania do ust przedmiotów, które niekoniecznie powinny się w nich znaleźć. Dotyczy to zarówno dzieci, jak i osób dorosłych. Na dłoniach i przedmiotach znajdują się różne drobnoustroje np. wirusy, którymi możemy także zarazić się drogą kropelkową. Z powodu podrażnień i stanów zapalnych w obrębie błony śluzowej jamy ustnej często cierpią osoby noszące protezy zębowe i aparaty ortodontyczne oraz osoby, u których rozwinęły się różne choroby stomatologiczne. W przypadku uszkodzeń śluzówki może pojawić się także ból języka, który podrażniany jest np. przez krawędź protezy zębowej. Jeżeli zaczerwienienie oraz ból pojawiły się po spożyciu gorących napojów lub pokarmów, to mogło dojść do poparzenia delikatnej błony śluzowej jamy ustnej.
Leczenie afty na podniebieniu – higiena jamy ustnej
W leczeniu aft na podniebieniu bezwzględnie konieczna jest staranna higiena jamy ustnej. Do mycia zębów powinno się używać miękkiej szczoteczki i pasty niezawierającej SLS, czyli laurylosiarczanu sodu. Panuje pogląd, że substancja ta może odpowiadać za nawroty afty. Czystość przestrzeni międzyzębowych osiągnie się dzięki używaniu nici dentystycznej.
W leczeniu aft na podniebieniu bardzo dobrze sprawdzają się domowe rozwiązania. Jednym z częściej stosowanych jest płukanie jamy ustnej naparem z rumianku. W tym celu należy łyżkę suszonych kwiatów rumianku zalać szklanką wrzącej wody i odstawić pod przykryciem na 10 minut do zaparzenia. Przed spożyciem napar należy przecedzić. Płukankę można przeprowadzić też z użyciem naparu z szałwii, który przygotowuje się następująco: 1–2 g suszonych ziół zalewa się szklanką wrzątku, zaparza się pod przykryciem przez 15 minut, po czym odcedza się je. Do sporządzenia tych naparów można wykorzystać również gotowe torebki z ziołami.
Do płukania jamy ustnej można zastosować również odwar z czerwonej koniczyny. Do 0,5 l wrzącej wody wsypuje się 1,5 łyżki rozdrobnionego ziela koniczyny i gotuje pod przykryciem przez 15 minut. Miksturę należy pozostawić do wystudzenia. Pomocna w leczeniu aft okazać się może płukanka z łopianu lekarskiego. W tym celu należy 2 łyżki rozdrobnionego korzenia łopianu zalać 0,5 l wrzącej wody, przykryć do zaparzenia na 10 minut, wystudzić i przecedzić. Wymienione zioła znane są z właściwości przeciwbólowych, przeciwzapalnych i przeciwbakteryjnych.
Dobrym rozwiązaniem na afty jest też przykładanie świeżo zaparzonej i przestudzonej torebki herbaty, gdyż zawarta w niej tanina działa wysuszająco i przeciwbólowo. Zastosowanie znajduje też łagodny roztwór soli rozpuszczonej w wodzie (1/2 łyżeczki soli na 1 szklankę ciepłej wody) lub roztwór wody z wodą utlenioną. Zaleca się również płukanie jamy ustnej odwarem z wody różanej, sporządzonym z gotowanych na wolnym ogniu płatków.
