U nas zapłacisz kartą
Pryszcz po ugryzieniu kleszcza - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia
Co zrobić po ugryzieniu kleszcza?
Ugryzienie kleszcza – jak postępować?
Jeżeli kleszcz wbije się już w ciało, koniecznie się go pozbądź! Pamiętaj, że ryzyko zakażenia się jedną z chorób odkleszczowych zwiększa się wraz z wydłużaniem czasu przebywania pasożyta w naszym ciele! Usuń pajęczaka za pomocą specjalnego sprzętu z apteki albo pęsety. Nie stosuj środków typu masło, olej czy lakier do paznokci – kleszcz wówczas może zwymiotować i uwolnić do naszej krwi… więcej patogenów!
Kleszcza należy chwycić blisko skóry uważając, żeby nie złapać go przypadkiem za brzuch wypełniony krwią. Musisz też uważać, by nie wcisnąć do organizmu zainfekowanej zawartości jego brzucha. Wyciągaj go stanowczo, wzdłuż linii wbicia w skórę, poprzez lekkie obracanie nim w trakcie wyjmowania. Nie okręcaj jednak nim zbyt mocno, aby pajęczak nie został w ciele! Zawsze starannie zdezynfekuj ręce i je następnie umyj.
Im krócej kleszcz będzie uczepiony naszego ciała, tym mniejsze ryzyko zarażenia się groźną chorobą. Ugryzienie kleszcza nie może być potraktowane również wazeliną – może i ułatwia ona usunięcie pasożyta, ale przez nią kleszcz również może uwolnić chorobotwórcze patogeny! Pamiętaj również, że jeżeli nie potrafisz sam usunąć kleszcza lub zostawisz jego część w skórze, udaj się do lekarza lub na pogotowie, gdzie pomogą się z nim uporać.
Ugryzienie kleszcza – jak wygląda, objawy
Wypełnij formularz medyczny, aby
rozpocząć e-konsultację lekarską
bez wychodzenia z domu.
Ugryzienie kleszcza
Choroby odkleszczowe
Co robić po ugryzieniu kleszcza
Borelioza
Najważniejsze informacje:
- Każda postać kleszcza może przenosić groźne choroby odkleszczowe, zatem każde ugryzienie jest potencjalnie niebezpieczne.
- Samo ugryzienie kleszcza wiąże się z pojawieniem się czerwonej zmiany, która może boleć lub swędzieć. Jej zagojenie się może trwać nawet kilka tygodni.
- Jeśli pojawią się jakiekolwiek niepokojące objawy po ugryzieniu kleszcza, należy niezwłocznie udać się do lekarza i rozpocząć diagnostykę i leczenie w kierunku chorób odkleszczowych.
Najczęściej spotykanym gatunkiem kleszcza w Polsce i w Europie jest Ixodes ricinus (kleszcz pospolity), w naszym kraju można spotkać kleszcze około 20 różnych gatunków. Ukąszenie kleszcza jest łatwe do rozpoznania ze względu na przyczepiony widoczny odwłok pasożyta. Po ugryzieniu kleszcza pozostaje ślad, który może przez pewien czas być widoczny na skórze w postaci czerwonej wypukłej plamki. Każde miejsce po ugryzieniu kleszcza należy obserwować ze względy na potencjalne ryzyko przeniesienia wielu groźnych chorób odkleszczowych. Jak rozpoznać ukąszenie kleszcza? Jak wygląda każda postać kleszcza? Jakie pierwsze objawy sugerują potrzebę zwrócenia się do lekarza?
Ślad po kleszczu nie znika – jak długo może się utrzymywać?
Ślad po ugryzieniu kleszcza może utrzymywać się na skórze od kilku dni do kilku tygodni. Zwykle zaczerwienienie i inne objawy miejscowe znikają po pewnym czasie. Jednak w niektórych przypadkach ślad po ukąszeniu kleszcza może utrzymywać się znacznie dłużej.
Może to być spowodowane indywidualną reakcją organizmu na ugryzienie kleszcza, taką jak nadwrażliwość na ślinę tego pajęczaka. W takiej sytuacji ślad może się utrzymywać przez miesiące, powodując długotrwałe zaczerwienienie, świąd i inne objawy skórne.
W niektórych przypadkach przedłużający się ślad po kleszczu może być związany z infekcją bakteryjną, taką jak borelioza. Czasem długo utrzymujący się ślad może nie być bezpośrednio związany z infekcją, ale może wynikać z reakcji alergicznej lub procesu gojenia skóry. W niektórych przypadkach ślad po ugryzieniu kleszcza może prowadzić do powstania blizny, która może pozostać na skórze na stałe.
Co robić po ugryzieniu kleszcza?
Co zrobić w pierwszej kolejności, jak ugryzie kleszcz? Wkłutego owada należy jak najszybciej wyjąć. Aby zrobić to skutecznie i bezpiecznie, warto postępować wg instrukcji wyciągania insekta, pamiętając o dwukrotnej dezynfekcji miejsca ukąszenia.
Czy kleszcz może ugryźć i odpaść samoistnie? Nie jest możliwe, by kleszcz ugryzł, ale się nie wbił, ponieważ jego ukąszenie polega na wbiciu aparatu gębowego w skórę żywiciela. Może być jednak tak, że insekt po wypiciu krwi samoistnie odpada, nie musi być zatem wbity wiele dni.
Co należy zrobić tuż po ugryzieniu kleszcza i jego prawidłowym wyciągnięciu? Kiedy udać się do lekarza? Zaraz po ukąszeniu należy wyłącznie obserwować, czy nie pojawiają się żadne niepokojące objawy i zmiany na skórze (niekoniecznie w miejscu ukłucia).
Badania od razu po ugryzieniu kleszcza, kiedy organizm nie wytworzy jeszcze odpowiedniej ilości przeciwciał, nie mają sensu, ponieważ ich wynik może być fałszywie ujemny.
Co robić i do jakiego lekarza się udać, kiedy wystąpi rumień lub jakiekolwiek inne symptomy zakażenia? Postępowanie można rozpocząć od natychmiastowej wizyty u lekarza rodzinnego. Zwykle kieruje on pacjenta prosto na badania. Jakie? Diagnostyka chorób odkleszczowych opiera się na badaniach krwi - teście przesiewowym ELISA i teście potwierdzenia Western Blot. Są one miarodajne, jeśli zostaną wykonane 2-3 tygodnie po ukąszeniu.
Potwierdzenie obecności choroby wymaga natychmiastowego rozpoczęcia antybiotykoterapii. Leki podawane są w formie tabletek lub zastrzyków, zgodnie z zaleceniami lekarza. Co stosować na ugryzienie kleszcza, gdy nie ma żadnych objawów rozwijającego się zakażenia? Miejsce po ukłuciu wystarczy zdezynfekować, a bąbel lub zaczerwienienie powinny zniknąć samoistnie po wyciągnięciu owada. Niestety do dziś nie ma skutecznej i bezpiecznej szczepionki, która po ugryzieniu kleszcza chroniłaby człowieka przed zachorowaniem.
Jak uniknąć ugryzienia przez kleszcza?
Właściwie nie ma metody, która w 100% chroniłaby przed ugryzieniem kleszcza. Insekty te czyhają na swoje ofiary w trawie, krzewach i koronach drzew. Mogą zatem zaatakować zarówno z dołu, jak i z góry, zeskakując na człowieka lub zwierzę.
Przed ukłuciem nie chroni w pełni nawet gruba odzież osłaniająca ręce i nogi. Kleszcz bez trudu przedostaje się na wierzch odzieży, a stamtąd przechodzi na skórę. Jego niewielkie rozmiary ułatwiają mu pozostanie niezauważonym aż do momentu ukąszenia.
Jak uniknąć - a raczej zmniejszyć ryzyko - ugryzienia kleszcza? Aby mu zapobiec, należałoby całkowicie zrezygnować z przebywania na łonie natury wiosną, latem i jesienią. Każdy spacer po lesie, parku czy łące, a nawet wyjście do własnego ogródka niesie ryzyko „przyniesienia” kleszcza na skórze.
Co na kleszcze? Przed przebywaniem w terenach zielonych warto użyć specjalnych repelentów. Są to preparaty - zazwyczaj w formie sprayu - o silnym zapachu, odstraszającym owady. Można psikać nimi zarówno gołą skórę, jak i odzież, zmniejszając ryzyko ataku przenoszących choroby pasożytów.
Bibliografia
- E. Kuchar, Kleszcze i borelioza: przyczyny, objawy i leczenie boreliozy z Lyme, źródło: Medycyna Praktyczna https://www.mp.pl/pacjent/choroby-zakazne/choroby/zakazenia-bakteryjne/158905,borelioza-zlyme#5 [17.04.2024].
- M. Wiercińska, Rumień wędrujący - jak wygląda, leczenie, źródło: Medycyna Praktyczna https://www.mp.pl/pacjent/choroby-zakazne/choroby/zakazenia-bakteryjne/322679,rumien-wedrujacy-jak-wyglada-zdjecia-leczenie [17.04.2024].
- J. Noworyta i inni, Metoda Western blot jako niezbędny etap diagnostyki serologicznej w kierunku boreliozy z Lyme, w: Reumatologia 2012, 50, 5: 397-402.
- A. Brochocka i inni, Działania mające na celu ochronę przed kleszczami i przenoszonymi przez nie patogenami, w: Hygeia Public Health 2018, 53(1).
- R. Flisiak, S. Pancewicz, Diagnostyka i leczenie Boreliozy z Lyme zalecenia Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych https://www.umb.edu.pl/photo/pliki/WL_jednostki/klinika-chorob-zakaznych-i-hepatologii/borelioza.pdf [17.04.2024].
- About Powassan Virus Disease, https://www.health.state.mn.us/diseases/powassan/basics.html, [data dostępu: 21.04.2022].
- Centers for Disease Control and Prevention https://www.cdc.gov/powassan/symptoms.html, [data dostępu: 21.04.2022].
- R. Flisiak, Jak usunąć (wyciągnąć) kleszcza, źródło: Medycyna Praktyczna https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/pierwszapomoc/66747,jak-usunac-wyciagnac-kleszcza [19.04.2024].
- European Centre for Disease Prevention and Control, Hyalomma marginatum - Factsheet for experts https://www.ecdc.europa.eu/en/disease-vectors/facts/tick-factsheets/hyalomma-marginatum [data dostępu: 22.06.23].
- Fryauff DJ, Shoukry MA, Schreck CE. Stimulation of attachment in a camel tick, Hyalomma dromedarii (Acari: Ixodidae): the unintended result of sublethal exposure to permethrin-impregnated fabric. J Med Entomol. 1994 Jan,31(1):23-9
- A. Jankowska-Zduńczyk, Postępowanie w przypadku wkłucia się kleszcza, NFZ Łódź, źródło: rpp.gov.pl https://www.nfz-lodz.pl/attachments/article/5712/Ulotka%20nt.%20Kleszczy%20-%20wersja%20na%20drukark%C4%99.pdf [19.04.2024].
- Gdy ukąsi cię kleszcz, Serwis Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/gdy-ukasi-cie-kleszcz [19.04.2024].
