U nas zapłacisz kartą
Pryszcze za uszami - Przyczyny, leczenie i sposoby zapobiegania
Krosty na szyi - przyczyny i leczenie. Co oznaczają i jak się ich pozbyć?
Krosty na szyi oraz karku stanowią częsty objaw trądziku. Wbrew powszechnemu przekonaniu, nie musi on być zlokalizowany wyłącznie na twarzy. Co jeszcze mogą oznaczać takie wypryski? Sprawdź, jakie są inne przyczyny zmian na szyi, a także jak można je wyleczyć.
- Krosty na szyi spowodowane mogą być trądzikiem, który jest jedną z najczęściej występujących chorób skóry. Kogo dotyczy?
- Krosty na szyi mogą mieć różne przyczyny, np. zmiany hormonalne. Co jeszcze?
- Ze względu na rodzaj wyprysków oraz ich lokalizację stosuje się zróżnicowane leczenie. Na czym ono polega?
Półpasiec uszny – przyczyny
Za półpasiec uszny odpowiada wirus VZV (Herpes varicella-zoster) – ten sam, który wywołuje ospę wietrzną. Pierwszy kontakt z tym wirusem zwykle następuje w dzieciństwie, a w jego następstwie dochodzi do rozwoju ospy, w której przebiegu wysypka najczęściej pojawia się na różnych częściach ciała. Zdarza się, chociaż rzadko, że osoba chora przechodzi ospę wietrzną bezobjawowo, nie wiedząc, że również jest narażona na wystąpienie półpaśca w przyszłości.
Niestety pomimo ustąpienia ospy wietrznej cząsteczki wirusa mogą pozostawać w fazie latentnej (uśpionej) w komórkach zwojów nerwowych. Do ich reaktywacji dochodzi w stanach obniżonej odporności, zarówno w przebiegu innej choroby, jak i ogólnego osłabienia organizmu.
Pośrednie przyczyny półpaśca usznego, które mogą doprowadzić do obniżenia odporności, a tym samym do reaktywacji wirusa, to:
- wiek – osoby starsze często mają osłabioną odporność, a także cierpią na inne schorzenia, które wpływają na pogorszenie ogólnego stanu zdrowia,
- cukrzyca,
- HIV,
- choroby nowotworowe,
- schorzenia upośledzające układ immunologiczny,
- przyjmowanie leków immunosupresyjnych, np. po przeszczepieniu narządu lub w przypadku chorób autoimmunologicznych,
- przewlekły lub silny stres,
- niedostateczna ilość snu,
- nieodpowiednie żywienie.
Hormony a trądzik
Jak już wspomniano, różnego rodzaju zaburzenia gospodarki hormonalnej wpływają na wzrost lub nagły spadek stężenia hormonów płciowych. To z kolei przekłada się na zwiększoną aktywność gruczołów łojowych i w efekcie nadprodukcję sebum, czego wynikiem są wykwity na skórze. Hormony płciowe, które w większym lub mniejszym stopniu mogą mieć wpływ na pojawianie się zmian na skórze, to:
- androgeny – to męskie hormony płciowe, które w mniejszych ilościach występują również u kobiet. Zalicza się do nich testosteron, dihydrotestosteron, androstendion oraz dehydroepiandrostendion (DHEA),
- testosteron – jeden z androgenów, męskich hormonów płciowych, który u mężczyzn ma wpływ na płodność i seksualność. W przypadku kobiet wpływa na libido i jest produkowany w jajnikach i nadnerczach,
- progesteron – żeński hormon płciowy, reguluje cykl menstruacyjny, a także odgrywa ważną rolę w okresie ciąży,
- estrogen – żeński hormon produkowany przez jajniki (u mężczyzn w bardzo nikłych ilościach powstaje w jądrach). U kobiet wpływa na nawilżenie i kondycję skóry, a także m.in. pracę układu sercowo-naczyniowego.
Największy wpływ na pojawienie się trądziku hormonalnego mają androgeny oraz testosteron. W przypadku żeńskich hormonów płciowych na wystąpienie zmian skórnych (np. pryszczy na brodzie) wpływ mają estrogeny. Jest to szczególnie zauważalne tuż przed nadejściem miesiączki lub w okresie menopauzalnym.
Zmiany hormonalne na twarzy – co na nie wpływa?
Wahania hormonalne mają znaczący wpływ na pojawienie się trądziku u osób dorosłych, jednak nie powinniśmy zapominać o tym, że nie jest to jedyny czynnik, który warunkuje obecność tej dermatozy. Istnieje bowiem szereg innych czynników, do których zalicza się:
- uwarunkowania genetyczne,
- skłonności osobnicze,
- choroby tarczycy,
- niewłaściwy styl życia,
- promieniowanie uv,
- przemęczenie,
- przewlekły stres,
- brak odpowiedniej ilości snu,
- zanieczyszczenie środowiska,
- używki (palenie tytoniu, spożywanie alkoholu),
- nieodpowiednio dobrana pielęgnacja (np. produkty silnie złuszczające i wysuszające),
- niewłaściwa dieta (produkty tłuste, przetworzone, o wysokim indeksie glikemicznym).
Objawy półpaśca usznego
Wirus Herpes varicella-zoster reaktywuje się stopniowo, w czasie ok. 1-2 tygodni. Początek półpaśca może więc nie wywoływać charakterystycznych symptomów. W zaawansowanej fazie choroby występują objawy w obrębie ucha, jak również ogólnoustrojowe:
- świąd ucha,
- ostry ból ucha,
- wysypka,
- zaburzenia lub utrata słuchu,
- szumy uszne,
- osłabienie,
- gorączka,
- bóle i zawroty głowy,
- zaburzenia smaku,
- wymioty,
- wrażliwość na światło,
- niekiedy może wystąpić oczopląs.
W pierwszej kolejności chory zwykle odczuwa świąd i pulsujący ból ucha, zwłaszcza przy dotyku. Następnie, po ok. 3-4 dniach, zwykle pojawia się wysypka, najczęściej bardzo bolesna. Krostki występują na zaczerwienionej skórze i mogą dotyczyć zarówno małżowiny usznej, okolic ucha, jak i jego wnętrza, w tym błony bębenkowej.
Jak wygląda półpasiec? W odróżnieniu od wysypki przy ospie wietrznej, krostki w przebiegu półpaśca gromadzą się w skupiskach i są wypełnione białym płynem, często przypominają pryszcze w uchu i jego okolicach. Przy półpaścu usznym krosty występują tylko po jednej stronie twarzy. Często małżowina uszna jest spuchnięta.
W miarę rozwoju choroby pęcherzyki stają się coraz bardziej widoczne i rozległe. Po ok. 7-14 dniach wykwity stopniowo zanikają, jednak mogą po nich pozostać blizny i przebarwienia. Ostry ból w okolicy zajętego nerwu twarzowego może jednak utrzymywać się nawet przez kilka tygodni po ustąpieniu objawów skórnych.
Zespół Ramsaya Hunta i inne powikłania po półpaścu usznym
Możliwe powikłania po półpaścu usznym to m.in. zespół Ramsaya Hunta (ang. Ramsay Hunt syndrome – RHS). Jego bezpośrednią przyczyną jest zapalenie zwoju kolanka nerwu twarzowego. W przebiegu choroby pęcherzom, bólowi ucha i zaburzeniom słuchu towarzyszy:
- niedowład nerwu twarzowego (VII nerwu czaszkowego) lub jego porażenie,
- niedowład lub porażenie nerwu przedsionkowo-ślimakowego (VIII nerwu czaszkowego),
- rzadziej zajęte są również inne nerwy czaszkowe.
W konsekwencji osoba chora ma zaburzenia ruchów twarzy, np.:
- trudności w zmarszczeniu czoła,
- zaburzenia czucia w obrębie twarzy,
- asymetria twarzy,
- opadanie kącika ust,
- niedomykanie szpary oka.
W przypadku zdiagnozowania zespołu Ramsaya Hunta bardzo ważne jest wdrożenie natychmiastowego leczenia przeciwwirusowego (stosuje się np. acyklowir). W przeciwnym razie uszkodzenie nerwu twarzowego może być nieodwracalne.
Bardzo rzadko zdarza się, że w przebiegu choroby nie występuje wysypka. Szczególnie w takich przypadkach konieczna jest diagnoza wykluczająca zespół Bell, który również cechuje porażenie nerwu twarzowego.
Ponadto rzadkie powikłania po półpaścu to:
- nadkażenie bakteryjne,
- zapalenie siatkówki,
- aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
- ostre lub przewlekłe zapalenie mózgu,
- zapalenie rdzenia kręgowego,
- udar mózgu.
