U nas zapłacisz kartą
Pryszcze za uszami - Przyczyny, leczenie i sposoby zapobiegania
Ile trwa półpasiec i kiedy zaraża?
Nieaktywny wirus ospy wietrznej i półpaśca pozostaje w organizmie przez wiele lat. Nie wywołuje przy tym żadnych objawów i nie jest groźny dla innych osób. Okres wylęgania choroby trwa ok. 1-2 tygodni. W tym czasie półpasiec wywołuje objawy początkowo bólowe, a następnie wysypki obejmującej jeden dermatom. Kiedy wirus zaraża? W okresie świeżych zmian skórnych, tzn. gdy z pęcherzy wydostaje się płyn. W momencie gdy krostki zasychają i tworzą się strupy, ryzyko zarażenia maleje.
To, ile trwa półpasiec uszny, zależy przede wszystkim od stanu układu odpornościowego. Choroba zwykle mija po ok. 2-4 tygodniach, ale u osób z upośledzeniem odporności objawy mogą przyjmować ciężką postać i utrzymywać się nawet przez kilka miesięcy, a w skrajnych przypadkach przez wiele lat. Deficyt odporności może wywoływać także nawroty półpaśca, które jednak zdarzają się rzadko.
Półpasiec uszny jest zaraźliwy. Do zainfekowania może jednak dojść tylko przy kontakcie ze zmianami skórnymi. Z tego powodu chora osoba powinna pamiętać, jak ważna jest higiena uszu. W trakcie choroby należy szczególnie dbać o czystość, a także w miarę możliwości unikać kontaktu z innymi. Należy pamiętać, że u osób, które wcześniej nie chorowały na ospę wietrzną, po kontakcie z osobą chorującą na półpasiec może się ona rozwinąć.
Komplikacje i konsekwencje
W przypadku naruszenia integralności skóry na małżowinach usznych możliwe konsekwencje i powikłania związane są z dodaniem infekcji skórnych - bakteryjnych lub wirusowych, a także zaostrzeniem przebiegu zapalenia skóry, które stało się przyczyną uszkodzeń. [18], [19]
Na przykład w atopowym zapaleniu skóry następuje zmiana mikrobiomu skóry i zmniejszenie odporności na patogeny lipofobowe, w szczególności bakterie Streptococcus pyogenes i Staphylococcus aureus, które często występują na zdrowej skórze. [20]
Wnikając w pęknięcie skóry, bakterie indukują produkcję immunoglobulin (Ig), co prowadzi do proliferacji limfocytów T i zaostrzenia zapalenia skóry.
Wtórnie zakażone pęknięcia za uszami u niemowlęcia lub małego dziecka mogą powodować długotrwałą miejscową streptodermię wymagającą leczenia antybiotykami. [21]
W przypadku łojotoku i łojotoku z silnym swędzeniem prowadzącym do drapania skóry może rozwinąć się erytrodermia. [22], [23]
Co to jest półpasiec uszny?
Półpasiec uszny to specyficzna odmiana półpaśca, obejmująca małżowinę uszną, okolice wokół ucha oraz jego wnętrze. Jest zakaźną chorobą wirusową, która wywołuje objawy ogólnoustrojowe oraz dermatologiczne. W przebiegu półpaśca pojawiają się pęcherze wypełnione płynem, a ich lokalizacja zależy od tego, który nerw został zajęty przez komórki wirusa. Cechą charakterystyczną półpaśca jest występowanie zmian skórnych po jednej stronie ciała.
Jeśli infekcja dotyczy nerwów twarzowych, wówczas wysypka zwykle pojawia się za uszami i na twarzy – po jednej stronie. Krosty mogą tworzyć się także w uszach i na szyi. Taki typ choroby określa się właśnie jako półpasiec uszny. Schorzenia nie należy lekceważyć, ponieważ nieleczony półpasiec ucha może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak np. zespół Ramsaya Hunta i trwałe porażenie nerwów twarzowych.
Półpasiec uszny – na czym polega leczenie?
Półpasiec uszny to choroba wirusowa, dlatego leczenie opiera się na przyjmowaniu preparatów o działaniu przeciwwirusowym. Wsparciem są natomiast leki przeciwbólowe, a także antyalergiczne. U osób z ciężkim przebiegiem półpaśca usznego konieczne może okazać się przyjmowanie dodatkowo kortykosteroidów. Skrajne przypadki wymagają podawania leków dożylnie w trakcie hospitalizacji. W niektórych przypadkach zaleca się także stosowanie środków przeciwdepresyjnych.
Leczenie półpaśca usznego należy rozpocząć możliwie najszybciej. Leki przeciwwirusowe powinny być wprowadzone w pierwszych 72 godzinach od wystąpienia objawów.
Ulgę w bólu może przynieść także domowe leczenie półpaśca. Można stosować zimne okłady w okolicy zajętego nerwu. Należy jednak pamiętać, że półpasiec uszny to poważne schorzenie, dlatego wszelkie stosowane metody należy konsultować z lekarzem.
- Baran A., Chodynicka B.: Półpasiec uszny i jego powikłania. Zespół Ramsaya Hunta. Opis trzech przypadków. Przegl Dermatol 2011, 98, 416–421, https://search.proquest.com/openview/1283b61ba95628b0a1105e6cb02dae05/1?pq-origsite=gscholar&cbl=1286336 (dostęp: 26.10.2023).
- Grabowska J., Ankudowicz A., Ankudowicz G.K.: Półpasiec uszny u dziecka w postaci zespołu Ramsaya Hunta – opis przypadku. Przegl Dermatol 2016, 103, 469–474. https://core.ac.uk/download/pdf/193206601.pdf (dostęp: 26.10.2023).
- Kuchar E.: Półpasiec. https://choroby-zakazne.mp.pl/choroby/158210,polpasiec (dostęp: 26.10.2023).
Patogeneza
Wzrost suchości skóry związany jest z dużą ilością mydła, które nie tylko zmywa brud, ale także usuwa ochronne sebum (sebum), bez którego wilgoć nie zatrzymuje się w przestrzeni międzykomórkowej naskórka, co prowadzi do jego Pękanie.
Dodatkowo zniszczeniu ulega kwaśny płaszcz na powierzchni skóry – naturalna bariera dla bakterii i wirusów. Jak wiadomo, sebum jest wydzielane przez specjalne gruczoły i po zmieszaniu z wydzieliną gruczołów potowych tworzy kwaśny mikrofilm (Ph skóry od 4,5 do 6,2), zwany płaszczem. Jednocześnie normalne pH krwi wynosi 7,4 (lekko zasadowe), a takie naturalne połączenie różnej kwasowości środowiska zewnętrznego i wewnętrznego jest niespecyficznym czynnikiem obrony organizmu przed infekcjami.
Patogeneza schorzeń przewlekłych, takich jak atopowe zapalenie skóry lub wyprysk, które rozpoczynają się w młodym wieku, jest dość złożona i nie do końca poznana, prawdopodobnie wiąże się to z synergistycznym oddziaływaniem czynników genetycznych, naruszeniem funkcji barierowej naskórka i zmianami w jego mikrobiomie (kolonizacja bakteryjna), a także zwiększoną odpowiedzią immunologiczną.
Na przykład genetyka objawia się nieprawidłowym spadkiem poziomu wtórnego mediatora wewnątrzkomórkowego cAMP (cyklicznego monofosforanu adenozyny), który kontroluje aktywność komórek, co prowadzi do zwiększonego uwalniania histaminy i leukotrienu, które biorą udział w odpowiedzi immunologicznej, które są syntetyzowane przez komórki tuczne i bazofile.
Uszkodzenie bariery skórnej u osób z atopowym zapaleniem skóry może być spowodowane mutacjami lub delecjami w genie kodującym białko skóry – filagrynę, odpowiedzialne za tworzenie się warstwy rogowej naskórka.
W odpowiedzi na zniszczenie bariery skórnej rozwija się miejscowy stan zapalny poprzez stymulację cytokin Th2 (komórek pomocniczych T typu 2), które wytwarzają interleukiny.
Łojotok jest związany z infekcją grzybiczą skóry głowy przez Malassezia furfur i często dotyka skóry głowy wzdłuż linii włosów i grzbietu małżowiny usznej, co może być zdiagnozowane jako wyprysk łojotokowy .
