U nas zapłacisz kartą
Przyczyny pryszczy za uszami - Objawy, Diagnoza i Skuteczne Metody Leczenia
Krosty na szyi a hormony
Wszystkie opisane wyżej odmiany trądziku mają podobną etiologię. W literaturze medycznej najczęściej wskazuje się na zależność pomiędzy hormonami a trądzikiem.
Trądzik młodzieńczy rozwija się przecież w okresie dojrzewania, w czasie którego w organizmach młodych ludzi dochodzi do gwałtownego wzrostu poziomu androgenów (hormonów płciowych o działaniu maskulinizującym).
Podobnie jest z trądzikiem dorosłych. Z badań epidemiologicznych wynika, że rozwija się on najczęściej u kobiet zmagających się z nadmiarem androgenów (Szczurek, Kamińska-Winciorek, Śpiewak).
Co więcej, kobiety chorują niekiedy na trądzik skupiony, co zwykle ma związek z zespołem policystycznych jajników.
Pryszcze pojawiają się również w ciąży. Krosty mogą być zlokalizowane nie tylko na twarzy, ale również na szyi czy nawet plecach. Jest to związane ze wzmożonym wydzielaniem sebum. Wywołuje je podwyższony poziom progesteronu i androgenów.
Czym jest trądzik hormonalny?
Przyjęło się, że trądzik to choroba wieku dojrzewania. Niestety trądzik hormonalny, znany także jako trądzik androgenny, może wystąpić w każdym wieku, niezależnie od płci, choć u osób dorosłych częściej pojawia się u kobiet niż mężczyzn. Co więcej, w ciągu ostatnich 10 lat zauważa się znaczny wzrost zachorowań u kobiet między 25. a 30. rokiem życia. Oprócz tego z trądzikiem hormonalnym coraz częściej zmagają się kobiety dojrzałe, wchodzące w okres menopauzy, a więc między 40. a 50. rokiem życia.
Dlaczego trądzik po 25. roku życia to tak powszechna choroba w XXI wieku? W dużej mierze winne są hormony. Trądzik u osób dorosłych związany jest z zaburzeniami gospodarki hormonalnej oraz zmianami w stężeniu określonych hormonów płciowych, które mogą pojawiać się w różnych okresach życia:
- produkcja testosteronu (męskiego hormonu płciowego) wzrasta w okresie dojrzewania zarówno u chłopców, jak i u dziewczyn,
- testosteron zaburza równowagę hormonalną i zwiększa produkcję sebum skórnego, które powoduje zatykanie porów, rozrost flory bakteryjnej, a w konsekwencji – trądzik,
- zmiany hormonalne na twarzy mogą pojawiać się także u kobiet tuż przed okresem, w trakcie ciąży, po odstawieniu tabletek antykoncepcyjnych, a także w okresie menopauzy.
Etiopatogeneza trądziku
Aby jak najlepiej zrozumieć istotę trądziku hormonalnego, należy zacząć od podstaw, a więc tego, dlaczego na naszej twarzy w pewnym momencie mogą pojawić się zmiany skórne świadczące o tej chorobie. Skąd bierze się trądzik? Odpowiedź na to pytanie w dużej mierze leży w naszych genach. Skłonności do tej choroby są warunkowane genetycznie. Dlatego też, jeśli jedno lub oboje rodziców posiadało trądzik w młodości, prawdopodobieństwo posiadania go przez dziecko znacznie wzrasta.
Oprócz tego wpływ na pojawienie się trądziku mają 3 istotne czynniki:
- zwiększona aktywność gruczołów łojowych – decydujące są hormony androgenne, które mają wpływ na powiększenie gruczołów łojowych i dodatkowo wzmagają wydzielanie przez nie sebum,
- zaburzony proces rogowacenia przewodów wyprowadzających mieszków włosowych – dochodzi do nadmiernego złuszczania komórek skóry, które znacznie szybciej obumierają, a następnie, zamiast ulec złuszczeniu, zaczynają zapychać ujścia gruczołów łojowych. W tym samym czasie kanały łojowe ulegają zwężeniu, przez co sebum nie może w prawidłowy sposób przedostać się na powierzchnię skóry. To z kolei prowadzi do powstawania zaskórników otwartych i zamkniętych, które z kolei mogą przekształcać się w grudki lub krosty,
- kolonizacja mieszków włosowych przez bakterie Propionibacterium acnes – stanowią one naturalny element mikrobiomu naszej skóry. Jeśli jednak dochodzi do jego zaburzenia, np. poprzez zaczopowanie ujść mieszków włosowych, dochodzi do ich zwiększonego namnażania, przez co dochodzi do zainfekowania skóry i powstawania na niej niedoskonałości.
Hormony a trądzik
Jak już wspomniano, różnego rodzaju zaburzenia gospodarki hormonalnej wpływają na wzrost lub nagły spadek stężenia hormonów płciowych. To z kolei przekłada się na zwiększoną aktywność gruczołów łojowych i w efekcie nadprodukcję sebum, czego wynikiem są wykwity na skórze. Hormony płciowe, które w większym lub mniejszym stopniu mogą mieć wpływ na pojawianie się zmian na skórze, to:
- androgeny – to męskie hormony płciowe, które w mniejszych ilościach występują również u kobiet. Zalicza się do nich testosteron, dihydrotestosteron, androstendion oraz dehydroepiandrostendion (DHEA),
- testosteron – jeden z androgenów, męskich hormonów płciowych, który u mężczyzn ma wpływ na płodność i seksualność. W przypadku kobiet wpływa na libido i jest produkowany w jajnikach i nadnerczach,
- progesteron – żeński hormon płciowy, reguluje cykl menstruacyjny, a także odgrywa ważną rolę w okresie ciąży,
- estrogen – żeński hormon produkowany przez jajniki (u mężczyzn w bardzo nikłych ilościach powstaje w jądrach). U kobiet wpływa na nawilżenie i kondycję skóry, a także m.in. pracę układu sercowo-naczyniowego.
Największy wpływ na pojawienie się trądziku hormonalnego mają androgeny oraz testosteron. W przypadku żeńskich hormonów płciowych na wystąpienie zmian skórnych (np. pryszczy na brodzie) wpływ mają estrogeny. Jest to szczególnie zauważalne tuż przed nadejściem miesiączki lub w okresie menopauzalnym.
Zmiany hormonalne na twarzy – co na nie wpływa?
Wahania hormonalne mają znaczący wpływ na pojawienie się trądziku u osób dorosłych, jednak nie powinniśmy zapominać o tym, że nie jest to jedyny czynnik, który warunkuje obecność tej dermatozy. Istnieje bowiem szereg innych czynników, do których zalicza się:
- uwarunkowania genetyczne,
- skłonności osobnicze,
- choroby tarczycy,
- niewłaściwy styl życia,
- promieniowanie uv,
- przemęczenie,
- przewlekły stres,
- brak odpowiedniej ilości snu,
- zanieczyszczenie środowiska,
- używki (palenie tytoniu, spożywanie alkoholu),
- nieodpowiednio dobrana pielęgnacja (np. produkty silnie złuszczające i wysuszające),
- niewłaściwa dieta (produkty tłuste, przetworzone, o wysokim indeksie glikemicznym).
Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie
Nasza skóra już w młodym wieku musi mierzyć się z różnymi problemami. Jednym z nich jest trądzik, który przez lekarzy dermatologów uznawany jest za jedną z najczęściej występujących dermatoz. To choroba, która w równym stopniu dotyka kobiet, jak i mężczyzn. Tłusta skóra, zaskórniki, grudki i krosty to objawy tego schorzenia, które przede wszystkim kojarzą nam się z okresem dojrzewania, co związane jest z tzw. „burzą hormonów”. Tymczasem trądzik hormonalny to choroba skóry, która może pojawić się w każdym wieku. Głównie z tego względu dermatolodzy zwracają coraz większą uwagę na to, że w ostatnich latach zauważa się znaczny wzrost zachorowań po 25., a nawet 30. roku życia. Trądzik dorosłych może w bardzo dużym stopniu wpłynąć na nasze samopoczucie, a nawet być przyczyną problemów z samoakceptacją. Dowiedz się, jak wyleczyć trądzik hormonalny i cieszyć się skórą bez niedoskonałości.
Co oznaczają krosty na szyi z tyłu?
Trądzik pospolity atakuje głównie twarz, plecy i ramiona, rzadziej natomiast szyję i dekolt. Jednakże u niektórych pacjentów zmiany skórne występują tylko na plecach, karku czy za uszami.
Pryszcze na karku i plecach przybierające postać guzów i ropnych torbieli są typową oznaką tzw. trądziku ropowiczego, więc rzadkiej odmiany trądziku pospolitego.
Co więcej, krosty na szyi z tyłu z czasem mogą zacząć się zlewać w większe wykwity, a nawet tworzyć owrzodzenia z głębokimi naciekami zapalnymi. Wówczas diagnozuje się u chorego tzw. trądzik skupiony - jest to rzadka odmiana dermatozy, która atakuje głównie młodych mężczyzn.
W bardzo skrajnych przypadkach rozwija się tzw. trądzik piorunujący, który charakteryzuje się występowaniem na skórze rozpadających się guzów i krwotocznych owrzodzeń, które z czasem przekształcają się martwicze strupy.
Charakterystyczne dla tej najcięższej postaci trądziku jest to, że poza wykwitami skórnymi pojawiają się też objawy ogólnoustrojowe, takie jak:
- gorączka,
- osłabienie,
- utrata masy ciała,
- bóle mięśni i stawów,
- powiększenie wątroby i śledziony.
