U nas zapłacisz kartą
Obrazy rogowiaka kolczystokomórkowego
Rak kolczystokomórkowy skóry
Przyczyny rozwoju i geneza choroby związana jest z ekspozycją na promieniowanie UV, przewlekłym zakażeniem (m.in. HPV 16, 18) oraz immunosupresją. Rak kolczystokomórkowy skóry (SCC) może rozwinąć się samoistnie lub na podłożu nadmiernego rogowacenia naskórka lub też leukopatii.
Najczęściej występuje na skórze twarzy (nos, policzek, warga górna), na małżowinie usznej, skroniach, owłosionej skórze głowy, grzbietu ręki, sromu i prącia.
– Większość raków SCC rozwija się na podłożu rogowacenia słonecznego. Zmiany najczęściej lokalizują się w okolicach odsłoniętych, takich jak twarz, uszy, dekolt, dłonie. SCC jest guzem charakteryzującym się szybszym niż rak podstawnokomórkowy wzrostem, najczęściej występuje jako stwardniały, owrzodziały, lekko krwawiący, czasami egzofityczny guzek – tłumaczy prof. Irena Walecka, specjalista dermatolog, kierownik Kliniki Dermatologii CMKP Centralnego Szpitala MSWiA w Warszawie, pełniąca także funkcję konsultanta wojewódzkiego ds. dermatologii i wenerologii.
Rogowiak kolczystokomórkowy – leczenie
Rogowiak kolczystokomórkowy zazwyczaj nie wymaga leczenia. Aby mieć pewność diagnostyczno-terapeutyczną, konieczne jest wykonanie biopsji, czyli pobranie wycinka do oceny histologicznej. Z reguły po półrocznym wzroście zmiana samoistnie się cofa, pozostawiając niewielką bliznę. Samoistne ustępowanie może mieć związek z cyklem rozwojowym włosa lub z dojrzewaniem komórek w obrębie czopa rogowego. Jeśli jednak, czy to ze względów zdrowotnych, czy też estetycznych, podjęta zostaje decyzja o leczeniu rogowiaka kolczystokomórkowego, to zastosowanie znajdują różne metody zabiegowe. Możliwe jest m.in. chirurgiczne usunięcie zmiany, doogniskowe podawanie interferonu i 5-fluorouracylu, łyżeczkowanie lub wymrażanie ciekłym azotem, czyli krioterapia. W przypadku nasilonych zmian lekarz zaleca stosowanie doustnych retinoidów. W wyniku wycięcia zmiany na skórze pozostaje rana, a następnie blizna, którą można zminimalizować zabiegami laserowymi.
Rogowiak kolczystokomórkowy ma bardzo dobre rokowanie. Zmiana z reguły znika samoistnie – zaobserwowano, że od około 6 miesięcy do roku następuje wzrost guza, a następnie dochodzi do jego samoistnego ustępowania. Pozostałe przypadki można z powodzeniem usunąć. Rogowiak kolczystokomórkowy nie stanowi zagrożenia dla zdrowia. Należy jednak wspomnieć, że zmiana ta ma tendencję do nawrotów. W razie nawrotu choroby bezwzględnie należy zgłosić się do lekarza.
Leczenie raka kolczystokomórkowego skóry
Wybór metody leczenia raka kolczystokomórkowego zależy od umiejscowienia zmiany pierwotnej. Leczenie radykalne polega na usunięciu podczas zabiegu chirurgicznego zmiany z marginesem zdrowych tkanek.
Rak kolczystokomórkowy skóry poddaje się dobrze leczeniu promieniami jonizującymi (radioterapia). W przypadku niskiego ryzyka nawrotu choroby dopuszcza się metody leczenia miejscowego: laseroterapię, krioterapię, ekektrokoagulację lub zastosowanie 5-fluorouracylu.
U niektórych pacjentów z przerzutowym lub miejscowo zaawansowanym rakiem kolczystokomórkowym skóry można stosować terapię celowaną przeciwciałami monoklonalnymi lub immunoterapię.
– Zaawansowany rak skóry wymaga już postępowania wielospecjalistycznego, może potrzebować radioterapii czy leczenia systemowego. Obecnie mamy mało skuteczne leki starszej generacji oraz te nowsze, znacznie bardziej skuteczne wskazane w leczeniu raka kolczystokomórkowego. W tym wskazaniu zarejestrowany jest nowy skuteczny lek – cemiplimab. Jest to lek bezpieczny, a immunoterapia bardzo dobrze działa u pacjentów w wieku
podeszłym – tłumaczy prof. Piotr Rutkowski, kierownik Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków w Narodowym Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej Curie – Państwowym Instytucie Badawczym w Warszawie.
Rak SCC – rokowania
Rokowanie w przypadku raka kolczystokomórkowego skóry jest pomyślne w okresie bez przerzutów. Jak podkreślają eksperci w tej grupie chorych udaje się osiągnąć nawet 90% wyleczeń. Liczba wyleczeń zmniejsza się do 40-50% w przypadku przerzutów do okolicznych węzłów chłonnych.
Objawy rogowiaka kolczystokomórkowego
Typowe umiejscowienie guza na otwartych częściach ciała i kończynach, zwłaszcza na powierzchniach prostowników, głównie u osób starszych. Guz ma wygląd zaokrąglonego lub owalnego egzofitycznego węzła na szerokiej podstawie, czerwonawy, czasem z cyjanotycznym odcieniem koloru lub koloru normalnej skóry, średnicy 2-3 cm lub większej. Centralna część guza jest wypełniona masami napalonymi, strefą brzeżną w formie wysokiej rolki. Po fazie aktywnego wzrostu zwykle występuje faza stabilizacji, podczas której guz nie zmienia się, następnie po 6-9 miesiącach - faza spontanicznej regresji z zanikiem węzła guza i tworzeniem atroficznej blizny. W niektórych przypadkach faza stabilizacji nie występuje, a guz może osiągnąć gigantyczny rozmiar - do 10-20 cm średnicy - i przekształcić się w raka płaskokomórkowego. Opisano również rogowiaka kolczystokomórkowego o niezwykłej lokalizacji - subungual, na błonach śluzowych warg, policzkach, twardym podniebieniu, spojówce, nosie.
Z regresją rogowiaka kolczystokomórkowego, możliwe w stadiach I-II. Zrogowaciały korek zmniejsza się, struktura warstwy podstawowej jest znormalizowana, zanikają objawy hiperproliferacji naskórka, a duża liczba fibroblastów z końcowym tworzeniem blizn pojawia się w nacieku.
Wielokrotny rogowiak kolczystokomórkowy można zaobserwować zarówno w postaci kolejno pojawiających się guzków, jak i w widelcu jednocześnie występującym kilku ognisk. Dzięki opcji nerwu, elementy pojawiają się stopniowo w różnych obszarach skóry, ale szczególnie na twarzy i kończynach. Są one reprezentowane przez grudki i węzły z westernizacją w centrum. Wypełniony napalonymi masami, ustąpił przez kilka miesięcy z powstawaniem atroficznych blizn. W drugim wariancie jednocześnie pojawia się wiele dużych grudek grudkowych o średnicy 2-3 mm.
