Obrazy rogowiaka kolczystokomórkowego
Rak kolczystokomórkowy – objawy i diagnostyka
Rak kolczystokomórkowy skóry rozwija się dość szybko jako płaskie owrzodzenie otoczone szerokim, wałowatym naciekiem. Owrzodzenie pokryte może być grubym strupem, pokrywającym czerwone ziarninujące dno. Objawem raka kolczystokomórkowego może być także wybujała, grzybiasta brodawkowata zmiana bez owrzodzenia.
Rozpoznanie kliniczne nowotworu skóry powinno zostać potwierdzone szczegółowym badaniem histopatologicznym wycinka tkanki nowotworowej.
Rak kolczystokomórkowy i rak podstawnokomórkowy to niebarwnikowe raki skóry – różnią się od czerniaka, który pochodzi z innego rodzaju komórek, melanocytów.
Rak kolczystokomórkowy skóry ma większy od raka podstawnokomórkowego potencjał do tworzenia przerzutów do regionalnych węzłów chłonnych oraz przerzutów odległych. Wskazane jest przeprowadzenie diagnostyki obrazowej: USG regionalnych węzłów chłonnych, USG jamy brzusznej, RTG klatki piersiowej.
Rak kolczystokomórkowy jest guzem złośliwym głównie miejscowo, ale w przypadku tzw. lokalizacji nietypowych, takich jak kąt oka, wargi, prącie, wargi sromowe, potrafi dawać przerzuty do okolicznych węzłów chłonnych.
Diagnostyka raka kolczystokomórkowego
Rozpoznanie tego typu raka musi być potwierdzone badaniem histopatologicznym, dlatego z podejrzanej zmiany pobiera się wycinek lub, jeżeli zmiana jest odpowiednio mała, wycina się ją w całości. Diagnoza stawiana jest po uzyskaniu oceny mikroskopowej wycinka.
Zawsze powinien być oceniony stan regionalnych węzłów chłonnych. Jeżeli istnieje podejrzenie przerzutów do węzłów chłonnych znajdujących się najbliżej zmiany nowotworowej, wykonuje się USG tych węzłów i biopsję.
U chorych z zaawansowanymi zmianami konieczne jest przeprowadzenie diagnostyki w celu wykluczenia rozsiewu choroby. Wykonuje się wówczas RTG klatki piersiowej, USG jamy brzusznej i USG regionalnych węzłów chłonnych oraz w przypadku wątpliwości, inne, bardziej szczegółowe badania.
Leczenie raka kolczystokomórkowego skóry
Wybór metody leczenia raka kolczystokomórkowego zależy od umiejscowienia zmiany pierwotnej. Leczenie radykalne polega na usunięciu podczas zabiegu chirurgicznego zmiany z marginesem zdrowych tkanek.
Rak kolczystokomórkowy skóry poddaje się dobrze leczeniu promieniami jonizującymi (radioterapia). W przypadku niskiego ryzyka nawrotu choroby dopuszcza się metody leczenia miejscowego: laseroterapię, krioterapię, ekektrokoagulację lub zastosowanie 5-fluorouracylu.
U niektórych pacjentów z przerzutowym lub miejscowo zaawansowanym rakiem kolczystokomórkowym skóry można stosować terapię celowaną przeciwciałami monoklonalnymi lub immunoterapię.
– Zaawansowany rak skóry wymaga już postępowania wielospecjalistycznego, może potrzebować radioterapii czy leczenia systemowego. Obecnie mamy mało skuteczne leki starszej generacji oraz te nowsze, znacznie bardziej skuteczne wskazane w leczeniu raka kolczystokomórkowego. W tym wskazaniu zarejestrowany jest nowy skuteczny lek – cemiplimab. Jest to lek bezpieczny, a immunoterapia bardzo dobrze działa u pacjentów w wieku
podeszłym – tłumaczy prof. Piotr Rutkowski, kierownik Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków w Narodowym Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej Curie – Państwowym Instytucie Badawczym w Warszawie.
Rak SCC – rokowania
Rokowanie w przypadku raka kolczystokomórkowego skóry jest pomyślne w okresie bez przerzutów. Jak podkreślają eksperci w tej grupie chorych udaje się osiągnąć nawet 90% wyleczeń. Liczba wyleczeń zmniejsza się do 40-50% w przypadku przerzutów do okolicznych węzłów chłonnych.
Objawy rogowiaka kolczystokomórkowego
Rogowiak kolczystokomórkowy ma postać kopulastego guzka. Zmiana może osiągnąć średnicę od 1 centymetra do nawet kilku centymetrów. W części środkowej guza znajduje się kraterowate zagłębienie, wypełnione masami rogowymi, które czasem zostają wydalone, co powoduje wytworzenie krwistego strupa. Stąd też wywodzi się nazwa tej zmiany. Z reguły rozwija się pojedynczy guzek, który najczęściej umiejscawia się na grzbietowej powierzchni rąk, na ramionach i w okolicy twarzy, zwłaszcza na nosie, wargach, małżowinach usznych. Wyjątkiem jest odmiana Grzybowskiego, która charakteryzuje się przewlekłym przebiegiem i występowaniem mnogich zmian. Rogowiak kolczystokomórkowy ma niekiedy perlisty kolor, jednak zazwyczaj nie różni się barwą od otaczającej, zdrowej skóry. Zmianie towarzyszą dolegliwości bólowe i dokuczliwy świąd. Z uwagi na zbliżony obraz kliniczny wskazana jest diagnostyka różnicowa rogowiaka kolczystokomórkowego w kierunku raka kolczystokomórkowego, mięczaka zakaźnego, raka podstawnokomórkowego.
W przypadku rogowiaka kolczystokomórkowego diagnoza rozpoczyna się od badania podmiotowego, czyli szczegółowego wywiadu z pacjentem, i badania przedmiotowego (obejrzenia pacjenta). Obraz kliniczny rogowiaka kolczystokomórkowego jest dość typowy, jednak zdarzają się przypadki bardzo zbliżonych objawów ze strony innych chorób. Stąd też podstawą rozpoznania jest analiza histopatologiczna zmiany, która rozwiewa wszelkie niejasności diagnostyczne.
Zapobieganie rakowi kolczystokomórkowemu
- ocenie u każdego pacjenta cech ryzyka i dopasowaniu postępowania profilaktycznego,
- objęciu osób z grup ryzyka bardziej szczegółową opieką,
- unikaniu nadmiernej ekspozycji na słońce, zwłaszcza krótkich epizodów intensywnego nasłonecznienia powodujących oparzenia skóry,
- dbaniu o odpowiednią ochronę przed słońcem.
- Obserwuj co miesiąc swoją skórę, a w sytuacji, kiedy coś cię zaniepokoi, skontaktuj się z dermatologiem.
- Raz w roku kontroluj swoją skórę na wizycie lekarskiej.
- Dbaj o odpowiednią ochronę przeciwsłoneczną – stosuj kremy z wysokim filtrem, unikaj wystawiania się na słońce między 10.00 a 16.00, noś okulary przeciwsłoneczne z filtrem.
- Kompleksowa ocena zmian skórnych: dermatoskopia, cyfrowa wideodermoskopia.
- wycięcie chirurgiczne zmian w trybie ambulatoryjnym,
- poszerzenie marginesu wycięcia,
- kwalifikacja do leczenia miejscowego – krioterapia,
- ocena zaawansowania procesu uogólnionego – USG węzłów chłonnych i jamy brzusznej, RTG klatki piersiowej.
Dowiedz się więcej:
Źródło:
Interna Szczeklika 2015, Andrzej Szczeklik, Piotr Gajewski, wyd. 7, MP, Kraków 2015.
Podstawy chirurgii, Jacek Szmidt, Jarosław Kużdżał, Zbigniew Gruca, Marek Krawczyk, Paweł Lampe, Jerzy Polański, wydawca: Medycyna Praktyczna.
Nowotwory skóry: klinika, patologia, leczenie, A. Bieniek, M. Cisło, A. Jankowska-Konsur.
Czerniaki skóry – zasady postępowania diagnostyczno-terapeutycznego, "Przegląd Dermatologiczny", 2009 r., vol. 96, str. 193-203.
U nas zapłacisz kartą