U nas zapłacisz kartą
Skuteczne Zarządzanie Silną Reakcją Alergiczną - Przyczyny, Objawy i Sposoby Leczenia
Silna reakcja alergiczna – czym się objawia i co robić?
Wstrząs anafilaktyczny to silna reakcja alergiczna, do której dochodzi na skutek użądlenia przez owada, spożycia pokarmu lub zażycia leków. Objawia się świądem, pokrzywką, spuchniętymi wargami i nabrzmiałym językiem. Często dochodzi do wystąpienia duszności, suchego kaszlu, świszczącego oddechu, kataru siennego, nudności, biegunki, bólu brzucha, pocenia się, a nawet wymiotów. Charakterystyczny jest również spadek ciśnienia tętniczego krwi, przyspieszona akcja serca oraz (w niektórych przypadkach) arytmia. Mogą pojawić się problemy z widzeniem, ból głowy. U niektórych osób dochodzi do utraty przytomności. Kluczowe jest przerwanie kontaktu z alergenem i wezwanie pogotowia ratunkowego. Wiele osób zmagających się z alergią ma przy sobie zawsze lek z adrenaliną do wstrzyknięcia w mięsień uda na wypadek wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego, który należy podać. Przy braku wymiotów wystarczy ułożenie chorego na plecach z uniesionymi kończynami dolnymi.
Reakcja alergiczna – czynniki wywołujące
Czynniki wywołujące reakcję alergiczną nazywane są alergenami. Substancje wywołujące reakcję alergiczną mogą dostawać się do organizmu różnymi drogami. Na tej podstawie wyróżnia się:
- alergeny wziewne,
- pokarmowe,
- a także kontaktowe.
Alergeny wziewne
Alergeny wziewne mogą wywoływać reakcje alergiczne sezonowe lub całoroczne. Do alergenów sezonowych należą przede wszystkim:
- pyłki roślin (traw, drzew),
- a także zarodniki grzybów.
Alergeny wziewne całoroczne to m.in.:
- występujące w środowisku domowym roztocza,
- pleśnie
- oraz alergeny zwierzęce (m.in. sierść kota).
Alergeny pokarmowe
Alergeny pokarmowe to ogromna grupa substancji, wywołujących niepożądane reakcje alergiczne po ich spożyciu. Najczęściej uczulające alergeny pokarmowe to:
- białko mleka krowiego,
- jaja,
- orzeszki ziemne,
- skorupiaki i owoce morza,
- cytrusy,
- soja
- oraz białka zbóż.
Alergeny kontaktowe
Alergeny kontaktowe to grupa substancji odpowiedzialnych m.in. za alergiczne kontaktowe zapalenie skóry. Zmiany skórne powstają w miejscach bezpośredniego kontaktu tych substancji ze skórą. Najpowszechniejsze alergeny kontaktowe to:
- lateks (obecny m.in. w rękawiczkach ochronnych),
- chrom i nikiel (występują w biżuterii oraz częściach odzieży – paskach, guzikach),
- a także liczne substancje wchodzące w skład kosmetyków.
Osoby ze skłonnością do reakcji alergicznych kontaktowych powinny zawsze zwracać uwagę na skład produktów używanych do pielęgnacji skóry.
Leki
Osobną grupę substancji wywołujących reakcje alergiczne stanowią leki. Niepożądane reakcje alergiczne po zastosowaniu leków mogą mieć zarówno charakter lokalny (wysypka, duszność, biegunka), jak i uogólniony (anafilaksja).
Reakcja alergiczna – rodzaje
Reakcja alergiczna jest bardzo złożonym zjawiskiem, stąd duża różnorodność jej objawów. U podłoża reakcji alergicznej mogą leżeć 4 różne mechanizmy powstawania alergii. Wyjaśnienie tych mechanizmów zostało opracowane w latach 60-tych XX wieku w tzw. klasyfikacji Gella-Coombsa. Klasyfikacja ta jest do dzisiaj używana w opisywaniu reakcji alergicznych.
Reakcja alergiczna typu I
Najpowszechniej znany typ reakcji alergicznej to tzw. reakcja natychmiastowa, nazywana również alergią typu I. Reakcja alergiczna typu I jest odpowiedzialna za powstawanie najczęstszych schorzeń alergicznych:
- alergiczny nieżyt nosa,
- anafilaksja,
- astma oskrzelowa.
U jej podłoża leżą przeciwciała klasy IgE, skierowane przeciwko rozmaitym alergenom. Pozostałe typy reakcji alergicznych są nieco mniej znane.
Reakcja alergiczna typu II
W reakcji typu II biorą udział przeciwciała klas IgM i IgG, a jej skutkiem jest uszkodzenie komórek rozpoznanych przez układ odpornościowy jako obce. Przykładem reakcji alergicznej typu II jest konflikt serologiczny u płodu, w którym dochodzi do zniszczenia jego krwinek przez przeciwciała wytworzone w organizmie matki.
Reakcja alergiczna typu III
W reakcji typu III biorą udział tzw. kompleksy immunologiczne. Są to połączenia antygenów z przeciwciałami, które odkładają się w różnych narządach (nerki, skóra, naczynia krwionośne). Typ III reakcji alergicznej leży u podłoża wielu schorzeń zapalnych, m.in. reumatoidalnego zapalenia stawów oraz tocznia rumieniowatego układowego.
Reakcja alergiczna typu IV
Reakcja alergiczna typu IV to tzw. nadwrażliwość typu opóźnionego. W przeciwieństwie do pozostałych typów alergii, reakcja typu IV pojawia się po pewnym czasie od kontaktu z alergenem (zwykle minimum 72 godziny).
Główne komórki biorące udział w tym typie reakcji alergicznej to limfocyty T. Przykładem schorzenia przebiegającego w mechanizmie alergii typu IV jest alergiczne kontaktowe zapalenie skóry.
Reakcja alergiczna – leczenie
W leczeniu reakcji alergicznych dużą rolę odgrywa profilaktyka. W przypadku niektórych czynników odpowiedzialnych za wywołanie reakcji alergicznych, istnieje możliwość ich unikania (m.in. większość alergii pokarmowych, kontaktowych, a także alergii na leki).
W leczeniu przyczynowym niektórych reakcji alergicznych stosuje się tzw. odczulanie, nazywane fachowo swoistą immunoterapią alergenową. Jest to rodzaj terapii, polegającej na podawaniu wzrastających dawek uczulającej substancji w kontrolowanych warunkach.
Dzięki immunoterapii alergenowej dochodzi do „przestawienia” układu immunologicznego pacjenta i rozwoju tolerancji na określony alergen. Metoda ta jest skuteczna jedynie w przypadku niektórych alergenów.
Immunoterapia alergenowa jest procesem długotrwałym, wymagającym regularnych wizyt lekarskich w celu podawania kolejnych dawek alergenu. Gdy dochodzi do rozwoju reakcji alergicznej, stosuje się leki łagodzące jej przebieg.
Jedną z istotnych substancji, odpowiedzialnych za objawy reakcji alergicznej, jest histamina. Leki przeciwhistaminowe stanowią główną grupę środków wykorzystywanych w leczeniu rozmaitych reakcji alergicznych. Obecnie dostępne są nowe generacje tych leków, pozbawione uciążliwych skutków ubocznych (m.in. nadmiernej senności).
Kolejną grupą leków, zarezerwowanych do leczenia cięższych reakcji alergicznych, są glikokortykosteroidy. Mechanizm działania tych leków umożliwia wyhamowanie nadmiernej odpowiedzi immunologicznej.
Glikokortykosteroidy podawane ogólnoustrojowo powodują wiele objawów niepożądanych, dlatego w leczeniu reakcji alergicznych używa się ich przede wszystkim w postaci miejscowej (donosowo, wziewnie, a także w postaci maści na skórę).
Ciężkie schorzenia alergiczne, nieodpowiadające na standardowe leczenie, mogą być wskazaniem do stosowania tzw. terapii biologicznej. Jest to najnowszy rodzaj terapii, skierowany przeciw konkretnym składowym układu odpornościowego, które powodują powstawanie reakcji alergicznych.
Reakcja uczuleniowa – jakie produkty są najbardziej problematyczne?
Kluczową kwestią w przypadku każdej alergii jest to, aby wykluczyć z diety i swojego otoczenia produkty uczulające. Najbardziej problematyczne okazują się jajka, łubin, mięczaki, mleko, musztarda, orzechy ziemne, ryby, seler, skorupiaki, soja, zboża zawierające gluten, ziarna sezamu.
Natura zadbała też o produkty przeciwalergiczne, które warto regularnie spożywać, aby przeciwdziałać nieprzyjemnym objawom. Wspaniale sprawdzą się jabłka zawierające sporo kwercetyny, która wzmacnia naczynia krwionośne i błony komórkowe, wykazuje też działanie antyhistaminowe. Nieoceniona jest kurkuma, która redukuje stany zapalne w organizmie, działa antyoksydacyjnie, zmniejsza ryzyko alergii. Czosnek również przeciwdziała stanom zapalnym, działa antybakteryjnie i przeciwwirusowo. Alergiom zapobiega również cytryna i limonka oraz inne źródła naturalnej witaminy C, która uszczelnia naczynia krwionośne.
Pomocne będą dobrej jakości ryby, obfitujące w kwasy oemga-3. Znajdujące się w nich DHA EPA mają korzystny wpływ na pracę układu oddechowego, niwelują symptomy astmy. Godna polecenia będzie zielona herbata o działaniu antyoksydacyjnym, przeciwzapalnym i przeciwhistaminowym. Imbir ma właściwości przeciwalergiczne i przeciwhistaminowe, udrażnia przewód oddechowy. Warto włączyć swojej diety jarmuż, nasiona lnu, bataty. Naturalnymi środkami antyhistaminowymi są teżananasy, cebula i ocet jabłkowy.
Skuteczne i pomocne preparaty, które pomogą w niwelowaniu skutków alergii dostępne na stronie aptekadlapacjenta.pl
