U nas zapłacisz kartą
Ostra reakcja alergiczna - Objawy, Przyczyny i Sposoby Leczenia
Wstrząs anafilaktyczny (anafilaksja) – postępowanie, przyczyny, objawy, leczenie. Jak groźny jest wstrząs anafilaktyczny?
Wstrząs anafilaktyczny to nagła i zagrażająca życiu reakcja organizmu na obcą substancję, wymagająca szybkiego i zdecydowanego działania. Co wywołuje wstrząs anafilaktyczny i jak go rozpoznać? W jaki sposób leczy się anafilaksję i jak jej zapobiec?
- Co to jest anafilaksja?
- Umów się do lekarza rodzinnego
- Przyczyny anafilaksji
- Objawy wstrząsu anafilaktycznego
- Co zrobić w razie wstrząsu anafilaktycznego?
- Leczenie anafilaksji
- Czy jest możliwe wyleczenie anafilaksji?
Twoja prywatność jest dla nas ważna
Nasz serwis wykorzystuje mechanizmy między innymi takie jak cookies (ciasteczka), Web Storage i inne, które służą m.in. do zapewnienia optymalnej obsługi podczas wizyty w naszym serwisie. Powyższe mechanizmy mogą być wykorzystywane przez nas jak i przez naszych partnerów. Część z nich jest niezbędna do prawidłowego działania serwisu, w tym zapewnienia niezbędnego poziomu bezpieczeństwa, pozostałe (które możesz kontrolować) są wykorzystywane do:
- obsługi dodatkowych funkcjonalności usprawniających działanie naszego serwisu,
- analizy tego, w jaki sposób korzystasz z naszej strony,
- marketingu bezpośredniego i wyświetlania reklam, w tym reklam spersonalizowanych,
- udostępniania funkcji mediów społecznościowych.
Kliknij „Akceptuję i przechodzę do serwisu”, aby wyrazić zgodę na przetwarzanie przez nas i naszych partnerów Twoich danych w powyższych celach.
Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne, a wyrażoną zgodę możesz w każdej chwili cofnąć, możesz też wycofać zgodę na przetwarzanie Twoich danych tylko w niektórych celach. Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej lub chcesz przeprowadzić konfigurację szczegółową, to możesz tego dokonać za pomocą „Ustawień zaawansowanych”.
Więcej informacji na temat wykorzystywania narzędzi zewnętrznych w naszym serwisie znajdziesz w Regulaminie Serwisu.
Co robić w razie wystąpienia objawów?
Każdy chory (a także jego bliscy czy przyjaciele) powinni być przeszkoleni w zakresie podawania adrenaliny (a nawet zasad pierwszej pomocy). Wykazano, że najważniejszą przyczyną śmierci z powodu wstrząsu anafilaktycznego jest opóźnienie podania adrenaliny do czasu przybycia karetki pogotowia ratunkowego. Jest to bardzo ważne, ponieważ tylko około 10% reakcji anafilaktycznych ma miejsce w placówkach medycznych.
Adrenalina, która naturalnie wydziela się w naszym organizmie w sytuacji zagrożenia czy stresu, silnie go mobilizuje. Kurczy naczynia krwionośnie, dzięki czemu wzrasta ciśnienie tętnicze, zmniejsza obrzęk tkanek i zmniejsza wydzielanie substancji zapalnych z komórek tucznych, a zatem odwraca skutki wstrząsu anafilaktycznego.
- Na początku należy szybko przerwać narażenie na czynnik, który wywołał wstrząs, np. usunąć żądło owada.
- Następnie pacjent musi sobie podać sam adrenalinę domięśniowo w udo (lub podaje ją inna przeszkolona osoba).
Objawy wstrząsu anafilaktycznego
Anafilaksja to nagła, ostra reakcja ogólnoustrojowa. Oznacza to, że obejmuje większość układów, m.in. krwionośny, oddechowy, pokarmowy czy skórę.
Spadek ciśnienia
Objawy anafilaksji ze strony układu krwionośnego to głównie spadek ciśnienia krwi, połączony z przyspieszonym tętnem. Jest to spowodowane rozkurczeniem naczyń krwionośnych, a także zwiększeniem ich przepuszczalności. Spadek ciśnienia może prowadzić do zaburzeń świadomości i omdlenia.
Zaczerwienienie skóry i obrzęk
Wraz ze spadkiem ciśnienia i zwiększeniem przepuszczalności naczyń, pojawiają się obrzęki. Objawiają się opuchlizną w okolicy twarzy, np. warg. Dodatkowo, obserwuje się zaczerwienienie i wysypkę. Skóra może być mokra oraz przybrać blado-siną barwę, co jest oznaką niedotlenienia.
Problemy z oddychaniem
W wyniku reakcji anafilaktycznej dochodzi do skurczu mięśni oddechowych oraz do obrzęku w górnych drogach oddechowych. W rezultacie oddech staje się krótszy, pojawiają się świsty oraz chrypka lub kaszel. Obrzęk rozwijający się w okolicach gardła może doprowadzić do całkowitego zablokowania przepływu powietrza, prowadząc do uduszenia i śmierci.
Układ pokarmowy
Innymi objawami anafilaksji mogą być nudności, wymioty oraz biegunka, często występuje także ból brzucha. Dolegliwości te grożą odwodnieniem, co jest szczególnie niebezpieczne w przypadku dzieci.
Wymienione objawy nie występują jednocześnie i rozwijają się z różnym opóźnieniem.
Co to jest anafilaksja?
Anafilaksja to ostra, ogólnoustrojowa reakcja alergiczna lub niealergiczna w odpowiedzi na obcy czynnik. Może być nim użądlenie owadów, pokarm, leki oraz czynnik fizyczny, np. zimno. Wstrząs zazwyczaj rozwija się od kilku minut do kilku godzin od kontaktu z obcą substancją.
Charakterystycznymi objawami anafilaksji są:
Wstrząs anafilaktyczny można podzielić ze względu na czynnik wywołujący i mechanizm zachodzącej reakcji. Wyróżniamy:
- reakcję alergiczną (właściwą reakcję anafilaktyczną),
- reakcję niealergiczną (reakcję anafilaktoidalną),
- reakcję idiopatyczną (bez znanej przyczyny).
Reakcja anafilaktyczna, czyli reakcja alergiczna typu I, powstaje w wyniku połączenia obcej cząsteczki (antygenu) z przeciwciałem klasy IgE, co zapoczątkowuje całą kaskadę różnych procesów oraz uwolnienie do krwiobiegu substancji, takich jak histamina. Wśród czynników, które mogą wywołać reakcję anafilaktyczną wyróżniamy:
- jad owadów błonoskrzydłych (np. osy),
- pokarmy – orzeszki, mleko, owoce morza, cytrusy i jajka,
- leki – antybiotyki,
- alergeny wziewne – sierść zwierząt,
- lateks.
Reakcja anafilaktoidalna, to inaczej anafilaksja niealergiczna. Jej przyczyną również są obce substancje. Przebieg reakcji jest podobny, jednak zachodzi bez udziału przeciwciał IgE. Czynnikiem wywołującym mogą być leki, alergeny pokarmowe oraz ich połączenia z naszymi własnymi białkami. Czasami do wystąpienia reakcji anafilaktoidalnej oprócz alergenu potrzebny jest drugi czynnik, którym może być wysiłek fizyczny, trwająca infekcja lub alkohol.
