U nas zapłacisz kartą
Jak Usunąć Torbiel Włosowatą - Przewodnik po Depilacji
Torbiel włosowa
Torbiel włosowa lub pilonidalna (łac. cystis pilonidalis) [1] – choroba zapalna tkanki podskórnej szpary międzypośladkowej, powstający pęcherz znajduje się w okolicach kości ogonowej. W jego wnętrzu znajdują się włosy, które wyrosły podczas infekcji oraz płyn (ropa) zawierająca obumarłe komórki i płyn tkankowy. Występuje u około 0,7% populacji [2] . Dotyczy głównie osób młodych w przedziale wiekowym od 20 do 40 lat, częściej mężczyzn (stosunek mężczyzn do kobiet wynosi 3-4:1) [3] .
Istnieją doniesienia o nietypowych miejscach występowania torbieli pilonidalnych poza szparą pośladkową np. palce rąk u fryzjerów [4] .
Pierwsze publikacje naukowe o tej chorobie pochodzą z początku XIX wieku. Pierwszym chirurgiem, który opisał tę chorobę w 1833 roku był brytyjski lekarz Herbert Mayo. Termin torbiel pilonidalna („pilonidal”) pochodzi od słów „pilus” (czyli włos) oraz „nidus” (czyli gniazdo) Nazwy tej użył po raz pierwszy amerykański chirurg Richard Hodges w swojej pracy z 1880 roku [3] .
Torbiel włosowa – leczenie
Zatoka włosowa bezpośrednio nie zagraża życiu, ale jest chorobą bardzo uciążliwą. Co więcej, torbiel włosowa nieleczona może doprowadzić do powikłań. Jej następstwem może być np. bakteryjne zakażenie innych tkanek.
Dlatego choroba wymaga interwencji lekarza. Tym bardziej, że domowe sposoby (np. ziołowe okłady czy kąpiele nasiadowe) są praktycznie nieskuteczne.
Niestety, torbiel pilonidalna tylko pozornie jest łatwa do leczenia. Objawy – szczególnie w pierwszych stadiach choroby – mogą przypominać inne schorzenia. To m.in. przetoka odbytu, choroba Leśniowskiego-Crohna, zmiany skórne wywołane przez gruźlicę. Dlatego lekarz (najczęściej chirurg lub proktolog – specjalista od chorób odbytu i jelita grubego) musi je najpierw wykluczyć. Do postawienia diagnozy wykorzysta m.in. badanie USG.
Dalsze postępowanie zależy od stopnia zaawansowania torbieli pilonidalnej oraz dolegliwości. Gdy objawy torbieli włosowej stają się bardziej uciążliwe, lekarz proponuje leczenie operacyjne. Bezwzględnie działania chirurga wymaga ropień, który trzeba naciąć i opróżnić.
Przyczyny powstawania [ edytuj | edytuj kod ]
Torbiel włosowa powstaje głównie u mężczyzn o ciemnej karnacji, którzy prowadzą siedzący tryb życia. Powstawaniu choroby sprzyja także nadmierna potliwość, zaniedbania higieniczne oraz powtarzające się urazy okolic kości ogonowej. Do czynników sprzyjających zalicza się także głęboką szparę pośladkową związaną z otyłością. Zdarza się również, że torbiel towarzyszy pewnym chorobom metabolicznym, chorobom przewlekłym czy cukrzycy. Pojawia się także u osób z obniżoną odpornością organizmu, wywołaną przez długotrwałe przyjmowanie leków immunosupresyjnych. Istnieją trzy teorie opisujące przyczyny powstawania torbieli pilonidalnej: [5]
- Teoria mówiąca o zdwajaniu się komórek w linii pośrodkowej ciała w trakcie życia płodowego w czasie tworzenia się listków, które formują dwie symetryczne połowy ciała. W wyniku tego dochodzi do sytuacji w której włosy rosną pod skórą w szparze pośladkowej. Jednak teoria ta nie tłumaczy przyczyn występowania torbieli pilonidalnych w innych okolicach ciała.
- Zakażenie i nieprawidłowy rozwój gruczołów zapachowych rozmieszczonych w skórze w okolicy krocza. Ich występowanie związane jest z funkcjami seksualnymi głównie u zwierząt.
- Najbardziej prawdopodobną i uznawaną w świecie medycznym teorią jest teoria, którą przedstawił Dr George E. Karydakis. Patomechanizm powstawania torbieli związany jest z wnikaniem włosów w głąb skóry i tworzeniem kanału. Sprzyjają temu ruchy pośladków do których dochodzi w czasie siadania i wstawania.
Co to jest torbiel włosowa?
Torbiel włosowa to choroba zapalna skóry i tkanki podskórnej. Najczęściej rozwija się między pośladkami (w tzw. szparze międzypośladkowej) lub tuż nad nimi – na wysokości kości ogonowej (guzicznej) albo krzyżowej. Często używa się też pojęć: zatoka włosowa, przetoka włosowa, zatoka pilonidalna, choroba pilonidalna, przetoka pilonidalna, torbiel nadguziczna, torbiel krzyżowa czy torbiel kości ogonowej. Cechą charakterystyczną torbieli są włosy znajdujące się w jej wnętrzu – nie jest to jednak cecha stała.
Rozwojowi choroby – co może trwać wiele lat – sprzyja głęboka i ciasna szpara między pośladkami. Pot zbierający się na zaciśniętym i pozbawionym cyrkulacji powietrza dnie szpary międzypośladkowej, prowadzi do rozmiękczenia i uszkodzenia skóry. W głębokiej szparze międzypośladkowej możemy dodatkowo znaleźć złuszczony naskórek, bakterie i luźno leżące włosy, które obecnie uznawane są za najbardziej prawdopodobną przyczynę powstania torbieli włosowej. Wbrew popularnemu poglądowi torbiel pilonidalna nie jest chorobą włosów wrastających do skóry, ponieważ znajdujące się w jamie torbieli włosy są krótkimi, luźno leżącymi odcinkami pozbawionymi cebulek. Są to najczęściej włosy obcięte u fryzjera – sztywne i mające ostre końce – które podczas chodzenia wcierają się w pory skórne i przedostają do tkanki podskórnej. Podczas trwania choroby często dochodzi do wtórnej infekcji powierzchownych ran, a następnie penetracji bakterii do tkanki podskórnej i utworzenia się jamy ropnia połączonego z powierzchnia skóry przez przetoki.
W badaniu ultrasonograficznym typowym obrazem torbieli włosowej jest jama, w której znajdują się luźno leżące włosy otoczone surowiczym płynem i tkanką ziarninowatą. Włosy znajdujące się w torbieli pilonidalnej działają drażniąco na tkankę podskórną i uniemożliwiają zagojenie się jamie ropnia. Przewlekle drażniona tkanka otacza się bliznowatą torebką wyczuwalną przez skórę.
Leczenie [ edytuj | edytuj kod ]
Torbiel leczy się w zależności od stopnia zaawansowania choroby. We wczesnych stadiach leczenie obejmuje ciepłe okłady, usuwanie owłosienia z okolic kości ogonowej oraz terapię antybiotykową. Jeśli objawy są bardziej zaawansowane, zauważalne jest sączenie się ropy, opuchlizna torbieli oraz jej zaczerwienienie, należy zgłosić się do chirurga, który może zastosować jedną z dwóch metod mechanicznego usuwania pęcherza.
Pierwsza z nich polega na nacięciu przez chirurga torbieli i usunięciu z niej zalegającego płynu. Następnie wycina się ok. 0,5 cm zdrowej tkanki, a w następnej kolejności dokładnie oczyszcza skórę, aby uniknąć ponownego zakażenia. Zabieg wykonuje się w znieczuleniu miejscowym. Niestety, rany pooperacyjne goją się długo (ok. 2–3 miesiące), a u ponad 50% pacjentów występuje nawrót choroby.
Najskuteczniejszą metodą jest całkowite wycięcie zmienionej chorobą tkanki. Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu ogólnym lub podpajęczynówkowym, a po jego zakończeniu wymagany jest kilkudniowy pobyt w szpitalu (ok. 1–3 dni). Istnieje wiele metod operacji. Dawniej wycinano torbiel z pozostawieniem rany niezeszytej w celu jej samoistnego wygojenia. Skutkowało to długim okresem gojenia (kilka miesięcy). Współcześnie stosuje się metody całkowitego wycięcia torbieli z pierwotnym zeszyciem rany. Skraca to znacznie czas gojenia do kilku tygodni. Ponadto w celu usunięcia przyczyny powstawania torbieli stosuje się operacje mające na celu przemieszczenie szpary pośladkowej poza linię pośrodkową ciała np. wycięcie sposobem Bascoma II, Karadakisa lub z plastyką skóry metodą Limberga oraz sposobem „V-Y”, „Z” [7] . Rana nie pozostaje otwarta (zostaje zszyta dwoma rodzajami szwów: wchłanialnymi oraz niewchłanialnymi), jak w poprzednim przypadku, przez co goi się o wiele szybciej. Szwy usuwa się po ok. 10 dniach po operacji. Jeśli zachodzi potrzeba stosuje się terapię antybiotykową.
