U nas zapłacisz kartą
Objawy i Leczenie Uczulenia na Środki Czystości
Uwaga na chusteczki nawilżone
Metyloizotiazolinon (MI) to konserwant, na który od lat obserwuje się gwałtowny wzrost uczuleń. Jest to środek, który był powszechnie stosowany w kosmetykach, w tym także tych "hipoalergicznych", czyli dla cery wrażliwej. Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry związane z MI występuje zarówno u dorosłych, jak i dzieci, charakteryzuje się często ciężkim przebiegiem. Do najistotniejszych źródeł uczulenia na MI należą kosmetyki i farby budowlane. Od 12 lutego 2017 roku metyloizotiazolinon został zakazany przez Unie Europejską w produktach niespłukiwanych, czyli takich, które zostają na skórze np. kremy, mleczka do twarzy i ciała.
- Odsetek uczulonych na metyloizotiazolinon przekroczył w niektórych krajach 10 proc. Testowanej populacji – mówi prof. Kręcisz. - Ten gwałtowny wzrost tłumaczy się tym, że ta substancja była w składzie wielu produktów, z którymi pacjenci mieli częsty kontakt.
Metyloizotiazolinon wchodzi także w skład nawilżanych chusteczki do higieny i pielęgnacji (także tych przeznaczonych dla dzieci) oraz środków czystości.
- Do pielęgnacji dzieci nie powinno się używać chusteczek nawilżonych zawierających metyloizotiazolinon, ponieważ ma on silne działanie alergizujące - podkreśla prof. Kręcisz.
Silnie uczulająca jest także parafenylenodiamina (PPD) używana do farbowania włosów, futer i skór. Zawarta również w hennie do tatuaży czasowych (zmywalnych).
Alergia kontaktowa - co nas uczula?
Kobieta użyła farby do włosów. Po jej nałożeniu pojawiło się swędzenie głowy. Na głowie, twarzy, szyi, uszach pojawiły się grudki i obrzęk oczu. Była to alergia kontaktowa na substancję użytą w farbie. Sprawdź, co jeszcze może nas uczulać?
Rys. Krzysztof "Rosa" Rosiecki
Alergia kontaktowa (wyprysk kontaktowy, ACD) to nadwrażliwość organizmu na substancje chemiczne o małej masie cząsteczkowej mogące wywoływać uczulenie, czyli tzw. hapteny. Bezpośredni kontakt z nimi powoduje zmiany skórne.
Alergia kontaktowa występuje u ok. 10-20 proc. dorosłych oraz u 20-30 proc. dzieci i młodzieży. W Polsce dodatnie odczyny w testach płatkowych (podstawowa metoda diagnozowania tej choroby) stwierdzono u blisko 22 proc. uczniów szkół podstawowych oraz u 28 proc. uczniów szkół zawodowych.
- Częstość alergicznego wyprysku kontaktowego u dzieci wyraźnie narasta. Alergia kontaktowa może się rozpocząć już w okresie niemowlęcym – mówi prof. Beata Kręcisz, kierownik Kliniki Dermatologii Szpitala Zespolonego w Kielcach.
Przyczyny doprowadzające do powstania wyprysku kontaktowego są różne. U jednych osób jest to związane z uczuleniem na alergeny kontaktowe, u innych – zmiany skórne powstają, kiedy posmarowana powierzchnia zostanie naświetlona światłem słonecznym. U części osób rozpoznaje się tzw. wyprysk zawodowy – związany z uczuleniem na szkodliwe substancje występujące w pracy. W inny sposób działają substancje drażniące - bezpośrednio uszkadzają skórę. Ten typ wyprysku nazywamy wypryskiem kontaktowym z podrażnienia (nie jest to prawdziwe uczulenie i takie zmiany mogą się pojawić u wszystkich ludzi, którzy mają kontakt np. z silnymi substancjami używanymi w środkach czystości, farbami, lakierami, smarami, cementem).
Sposoby postępowania przy alergii na środki chemiczne
Chemia jest częścią naszego życia. Zachowanie ostrożności pozwala na uniknięcie nieprzyjemnych objawów. Czasami zdarza się, że przez przypadek wylaliśmy na siebie żrącą ciecz bądź uczulił nas nowy płyn do naczyń lub zachlapaliśmy skórę farbą podczas malowania. W takich sytuacjach musimy szybko i odpowiednio zareagować. Ważne jest źródło alergii. Dzięki takiej wiedzy, dobierzemy odpowiednie środki. Przy objawach skórnych, najlepiej zażyć wapno i udać się po fachową pomoc medyczną lub farmaceutyczną. Przypadki takich reakcji bardzo często mają miejsce w zakładach pracy, gdzie używa się silnych środków czyszczących i odkażających. Ich wdychanie czy kontakt ze skórą może spowodować pokrzywkę, problemy z krtanią i konieczność otrzymania zastrzyku, więc nie warto czekać aż same znikną. Uczulające kremy, płyny czy proszki należy odstawić, jeśli zaobserwowaliśmy niepokojące sygnały. Wymieńmy mydło na inne, jeśli nowy kosmetyk wywołał u nas wysypkę. W aptekach dostępne są specjalne maści na alergiczne stany zapalne skóry, które złagodzą swędzenie, pieczenie oraz zniwelują jej zaczerwienienie. Przy domowych pracach najlepiej zakładać rękawiczki, unikniemy w ten sposób bezpośredniego kontaktu ze środkami chemicznymi. Takie substancje są szczególnie groźne dla układu pokarmowego i oddechowego. Ich przypadkowe wypicie może skutkować poważnymi obrażeniami i wizytą w szpitalu. W sytuacjach takich reakcji, należy natychmiast wezwać pomoc. Alergicy powinni wybierać w miarę możliwości substancje hipoalergiczne, które zawierają jak najmniej szkodliwych alergenów i są zdecydowanie bezpieczniejsze w stosowaniu niż te tradycyjne.
Składniki chemiczne znajdują się praktycznie we wszystkich produktach, więc unikanie ich jest bardzo trudne. Alergia na środki chemiczne może nieść za sobą poważne skutki zdrowotne, dlatego zachowajmy szczególną ostrożność, stosując różne substancje.
Co nas uczula?
Uczulają nas, zarówno w Polsce, jak w całej Europie:
Nikiel, uczulenie na ten pierwiastek stwierdza się u 13-17 proc. dorosłych, 10 proc. młodzieży i 7-9 proc. dzieci. Kobiety na nikiel uczulają się bez mała 4 razy częściej niż mężczyźni. Może to wynikać z odrębności fizjologicznych oraz większego narażenia na kontakt z tą substancją np. w pracy lub noszenie biżuterii (nikiel jest powszechnie stosowaną domieszką biżuterii, także złotej). Nikiel wchodzi w skład monet, wykończeń odzieży (np. haftek, zamków w spodniach), a nawet pokarmów, zwłaszcza puszkowanych.
Chrom, zwykle uczula mężczyzn zawodowo mających kontakt z zawierającym go cementem. Alergia na chrom utrzymuje się nawet pomimo zmiany zawodu. Innym źródłem tego alergenu jest garbowana skóra (tzw. wyprysk obuwiowy).
Substancje zapachowe, zawartość środków zapachowych w perfumach sięga 20 proc., w wodach kolońskich 8 proc. Zapachów używa się w mydłach, pastach do zębów, płynach do płukania ust. Wykazano ich obecność także w środkach do pielęgnacji dzieci. Wchodzą w skład produktów domowych takich jak: detergenty, środki czyszczące, zmiękczacze czy aerozole odświeżające.
W przemyśle perfumeryjnym używa się ok. 3000 aromatów. Pojedyncze produkty mogą zawierać od 10 do 300 związków. Niepożądane reakcje na kosmetyki, oceniane na ok. 10 proc. populacji, zwykle związane są z ich drażniącym działaniem, reakcje alergiczne są rzadsze.
Dezodoranty - są najczęstszymi źródłami alergii. W 71 dezodorantach zidentyfikowano 226 różnych związków chemicznych, w tym syntetyczne środki zapachowe.
- Gdy już wiemy, co nas uczula, trzeba zrobić „śledztwo” i przejrzeć skład wszystkich produktów, z którymi się stykamy począwszy od kosmetyków, pastylek do ssania, skończywszy na chusteczkach higienicznych – mówi prof. Kręcisz. - Wszystkie te preparaty mogą wywoływać niepożądane reakcje. Gdy ktoś uczulony kupuje nowy kosmetyk, powinien za każdym razem z lupą prześledzić jego skład.
Popularny blog o sprzątaniu – lista środków czystości w domu
Sprzątanie mieszkania to czynności, które regularnie każda Pani Domu powinna wykonywać, aby utrzymać porządek w mieszkaniu. O tym, w jaki sposób zapanować nad sprzątaniem mieszkania przy wielu innych obowiązkach napiszę wkrótce. Teraz zdradzę Ci jedynie, o czym w czasie sprzątania domu nie możesz zapomnieć. Regularnie raz w tygodniu odkurzamy i myjemy podłogi. Wcześniej warto przetrzeć kurze, ja w tym celu usuwam puszystej szczotki na długim kiju – w ten sposób omiatam każdy kąt i żyrandol oraz preparat przeciw kurzowi w sprayu i ręcznik papierowy. Zamiatamy na bieżąco – zawsze, kiedy coś się rozsypie czy jest potrzeba pozamiatania.
Systematycznie należy także dbać o czystość w łazience. Umyć toaletę, umywalkę i prysznic. Co dwa miesiące myję okna w całym mieszkaniu i zmieniam firanki (wieszam świeżo wyprane, pachnące firanki i zasłony) – wtedy przez jakiś czas pięknie pachnie w domu.
Jeśli chodzi o zachowanie czystości w łazience, to przydaje się preparat do czyszczenia luster, płyn do mycia powierzchni w łazienkach, płyn do mycia kabin prysznicowych i preparat do fug. Toaletę warto potraktować żelem do mycia toalety i dokładnie wyszorować przy pomocy szczotki do WC. Z zewnątrz o higienę i czystość toalety pomogą nam zadbać chusteczki do sprzątania toalety nasączone preparatem myjącym, bądź płyn i ręcznik papierowy.
Aby zachować czystość na podłodze warto mieć w domu miotłę do zamiatania. Uniwersalny płyn do mycia podłóg oraz wiadro z mopem.
Jeśli chodzi o sprzątanie salonu, to ponadto co już wcześniej wymieniłam, przyda się pianka do czyszczenia ekranów wraz z odpowiednią szmatka, spray do czyszczenia mebli, który zapewni także ochronę przed kurzem. A w sytuacjach kryzysowych, gdy pojawi się nagła plama na kanapie bądź dywanie, niezbędny może się okazać szampon do mycia dywanów i tapicerek.
Sprzątanie kuchni to również szalenie istotna sprawa, bo czyste powierzchnie kuchenne pozwalają na przygotowywanie posiłków w warunkach higienicznych. Dlatego na obowiązkowej liście zakupów środków czystości do kuchni warto, by znalazło się: mleczko do czyszczenia powierzchni kuchennych, spray do czyszczenia silnie zabrudzonych powierzchni, płyn do czyszczenia mikrofalówek, płyn do czyszczenia lodówki, mleczko do czyszczenia piekarnika. W kuchni niezbędny będzie także odkamieniacz, gumowe rękawice, płyn do mycia naczyń, gąbki do zmywania, rękawice gumowe i soda kaustyczna.
