U nas zapłacisz kartą
Wszystko, co Musisz Wiedzieć o Wyprysku Łojotokowym u Niemowląt
Przyczyny zmian łojotokowych u dzieci
Skąd biorą się zmiany łojotokowe u dzieci? Niestety mechanizm ich powstawania nie jest nam do końca znany. Eksperci sądzą, że jedną z przyczyn może być nadmierne gromadzenie się łoju wytwarzanego zgodnie z funkcjonowaniem gospodarki hormonalnej. W przypadku niemowląt na pracę gospodarki hormonalnej, a więc i na pracę gruczołów łojowych, mocno wpływają hormony matki w postaci androgenów (przechodzą one do organizmu dziecka drogą łożyskową w okresie ciąży, a po narodzinach poprzez karmienie piersią). Z tego powodu w późniejszych okresach życia łojotokowe zapalenie skóry występuje rzadko i ponowne objawy mogą wystąpić np. dopiero w okresie pokwitania, gdy dochodzi do zmian stężeń hormonów w dojrzewającym organizmie.
Innym z prawdopodobnych czynników rozwoju łojotokowego zapalenia skóry u dzieci jest drożdżak Pityrosporum ovale (Malassezia furfur) lub Candida – przy czym w przypadku niemowląt dane nie są jednoznaczne. Z dostępnych badań wynika natomiast, że grzyby te przyczyniają się często do rozwoju choroby u osób dorosłych.
Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt i małych dzieci wiąże się ponadto z niedojrzałością skóry. Dopiero ok. 3. roku życia skóra dziecka nabiera pełnej odporności, sprawności czynnościowej oraz sprawności strukturalnej. Do tego momentu jest cienka, bariera naskórka jest wysoko przepuszczalna i podatna na działanie niekorzystnych czynników zewnętrznych, takich jak drobnoustroje, zanieczyszczenia, hormony.
Jak choroba rozwija się w praktyce? Nieprawidłowa praca gruczołów łojowych powoduje produkcję zbyt dużych ilości łoju. Sebum zaczyna się zatem gromadzić w organizmie, przez co dochodzi do rozwoju czerwonych, swędzących plam na skórze (na twarzy, w okolicy pieluszkowej, na brzuszku, główce, rączkach), a kolejnym etapem może być tworzenie się żółtawych i białawych łusek.
Co to jest niacynamid?
W ostatnich latach na rynku kosmetycznym zaczęło pojawiać się coraz więcej produktów, w których substancją aktywną jest niacynamid. Co to takiego? Niacynamid to pochodna witaminy B3 i funkcjonuje również pod taką nazwą, a dodatkowo jest znana jako witamina PP i niacyna. Czy niacynamid to kwas? Niacyna to połączenie dwóch substancji: kwasu nikotynowego oraz amidu. Niacynamid odgrywa ważną rolę w m.in. w produkcji aminokwasów i kwasów nukleinowych. Niacyna jest produkowana przez nasz organizm, a dokładniej przez aminokwas znany jako tryptofan. Niestety witamina B3 produkowana jest w bardzo małych ilościach, przez co niezbędne jest dostarczanie jej naszemu organizmowi poprzez odpowiednią dietę i suplementację. Niacynamid znajdziesz w takich produktach jak:
- mięso
- ryby
- nabiał
- drożdże
- produkty z pełnego ziarna
- orzechy
Oprócz tego niacynamid odgrywa istotną rolę w ludzkim organizmie. Odpowiada za syntezę węglowodanów, aminokwasów czy hormonów płciowych, a ponadto stymuluje produkcję erytrocytów.
Łojotokowe zapalenie skóry: objawy i leczenie
Początkowym objawem łojotokowego zapalenia skóry jest zwłaszcza rumień (zaczerwienienie skóry) na obszarach objętych zapaleniem. Z czasem może pojawiać się rogowacenie oraz umiarkowane lub znaczne łuszczenie się skóry. Objawom towarzyszy zazwyczaj świąd i pieczenie.
W miejscach, w których dochodzi do złuszczeń, mogą powstawać strupy, a nawet drobne ranki.
Stan zapalny z reguły najpierw pojawia się na skórze owłosionej. Łojotokowe zapalenie skóry głowy charakteryzuje się często splątaniem i przerzedzeniem włosów. Dolegliwości, o ile nie są bardzo nasilone, mogą przypominać zwykły łupież.
Leczenie łojotokowego zapalenia skóry nie jest proste, głównie ze względu na przewlekłą postać dolegliwości i ciągłe nawracanie choroby.
W niektórych wypadkach dolegliwości mogą utrzymywać się nawet do kilku lat, okresowo słabnąć lub nasilać się. Diagnoza łojotokowego zapalenia skóry również nie należy do oczywistych, ponieważ objawy dolegliwości są na ogół łudząco podobne do innych chorób dermatologicznych, np. łuszczycy, grzybicy czy łupieżu różowego. W celu postawienia diagnozy dermatolog zleca specjalne testy.
Leczenie zależy przede wszystkim od stopnia rozległości stanu zapalnego oraz tego, jak bardzo nasilone są jego objawy. Terapia ma przede wszystkim łagodzić objawy, przede wszystkim poprzez zmniejszanie liczby drożdżaków pasożytujących na skórze.
Głównie stosuje się farmakologiczne leczenie miejscowe (maści, kremy itp.). W rzadszych przypadkach, u osób dorosłych, u których objawy są bardzo nasilone, zleca się także farmakologiczne leczenie ogólne (zazwyczaj w postaci doustnego antybiotyku).
Co warto wiedzieć o ŁZS u niemowląt?
Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt to problem, który niestety może nawracać. Najczęściej występuje w tej grupie wiekowej jako ciemieniucha – wówczas zapalenie skóry pojawia się na owłosionej skórze głowy w okolicy ciemienia, a niekiedy także na brwiach. Przyczyny ŁZS u niemowląt mogą być różne, ale zwykle związane są z nieprawidłową pracą gruczołów łojowych. To przez na skórze Maluszka pojawiają się białawe lub żółtawe łuski oraz czerwone, swędzące „placki”.
Istotne jest, aby nie lekceważyć zmian, ponieważ bez odpowiedniej pielęgnacji i leczenia może dojść do zaostrzenia schorzenia, czemu będzie towarzyszyć stan zapalny i wysięk ze zmian skórnych. Niezbędne jest zastosowanie odpowiedniej pielęgnacji, a niekiedy nawet kuracji antybiotykowej. Ponadto łojotokowe zapalenie skóry ma charakter nawracający, dlatego warto dowiedzieć się nieco więcej na temat tego, jak postępować na poszczególnych etapach choroby – o czym piszę w dalszej części artykułu.
Jak wygląda łojotokowe zapalenie skóry u niemowlaka?
Najczęstszą postacią ŁZS u niemowląt jest ciemieniucha. To tłuste, żółte łuski, nawarstwiające się na owłosionej skórze głowy, tworząc tzw. czepiec kołyskowy. Powstają w wyniku nadmiernej produkcji sebum, które zasycha i łączy się ze złuszczonym naskórkiem. Dla wielu świeżo upieczonych rodziców żółte płatki na główce niemowlęcia wyglądają niepokojąco. Jednak ciemieniucha jest najłagodniejszym objawem łojotokowego zapalenia skóry u niemowlaka. Chociaż wygląda nieestetycznie i niezdrowo, dziecko jej nie odczuwa.
Brak uciążliwego świądu, pieczenia, nieprzyjemnego napięcia skóry jest charakterystyczny dla wykwitów łojotokowych i pozwala odróżnić je od atopowego zapalenia skóry (AZS) oraz innych dermatoz wieku niemowlęcego.
Dziecięce łojotokowe zapalenie skóry a atopowe zapalenie skóry
Wypryski łojotokowe łatwo pomylić z objawami innych chorób skóry u niemowląt, zwłaszcza z atopowym zapaleniem skóry. ŁZS i AZS są bardzo powszechne. Obie dermatozy dają o sobie znać w pierwszych miesiącach życia dziecka. W przebiegu obu występują łuszczące się plamy o charakterze rumieniowym i zapalnym. Jednak mimo wielu podobieństw, istnieje kilka symptomów, dzięki którym można je rozróżnić. To ważne, ponieważ prawidłowe rozpoznanie choroby przesądza o sposobie leczenia i przywróceniu skórze dobrej kondycji. Dlatego, jeśli rodzice nie mają pewności odnośnie do rodzaju zmian skórnych u dziecka, najlepiej, aby pokazali je lekarzowi. Tym bardziej, że w okresie niemowlęcym mogą wystąpić różne problemy dermatologiczne.
- Łojotokowe zapalenie skóry u niemowlaka ujawnia się w pierwszych 3. miesiącach życia w postaci ognisk rumieniowych, pokrytych grubymi łuskami. Wypryskom łojotokowym nie towarzyszy suchość skóry ani uczucie dyskomfortu. Choroba zanika samoistnie przed ukończeniem 1. roku życia, jednak możliwe są nawroty.
- Atopowe zapalenie skóry u niemowlaka najczęściej daje o sobie znać po 3. miesiącu życia. Objawy AZS to drobnopłatowe, białe łuski obecne na suchej skórze. Atopia wywołuje świąd, nasilający się zwłaszcza wieczorami. W przebiegu choroby dochodzi do remisji i zaostrzania się objawów. Atopowe zapalenie skóry ma charakter przewlekły, nawrotowy. Część dzieci z biegiem czasu wyrasta z AZS, ale nie wcześniej niż w 2.-3. roku życia.
