U nas zapłacisz kartą
Domowe sposoby na leczenie wyprysku kontaktowego
Co robić w razie wystąpienia objawów?
Natychmiast przerwij kontakt z substancją, którą podejrzewasz o wywołanie zmian – np. przemyj ręce po kontakcie z substancjami, które powodują objawy. W razie nasilonego świądu skóry możesz zażyć tabletkę leku przeciwhistaminowego (niektóre dostępne są bez recepty).
Wyprysk kontaktowy rozpoznaje się na podstawie charakterystycznego obrazu zmian skórnych oraz ustalenia związku pomiędzy ich pojawianiem się a np. pracą zawodową.
Wyprysk kontaktowy może przypominać wyprysk atopowy (atopowe zapalenie skóry) i inne mylone z nim choroby skóry. Najważniejszym badaniem w rozpoznaniu wyprysku kontaktowego są tzw. testy płatkowe. Polegają one na nałożeniu na skórę pleców małych krążków bibułek nasączonych różnymi substancjami wywołujących wyprysk kontaktowy (zawartymi w np. kosmetykach, gumie, metalach, lekach, tworzywach sztucznych). Pojawienie się pod ich wpływem zaczerwienienia, grudek czy pęcherzyków może oznaczać uczulenia na którą z tych substancji.
Kontaktowe zapalenie skóry – leczenie
Leczenie kontaktowego zapalenia skóry opiera się przede wszystkim na eliminacji czynnika drażniącego. W łagodzeniu objawów zastosowanie ma farmakoterapia. Choremu zaleca się kortykosteroidy – prednizon, hydrokortyzon. Zmniejszenie świądu i pieczenia przyniosą środki przeciwhistaminowe. W niektórych przypadkach niezbędne jest podanie leków immunosupresyjnych obniżających aktywność układu odpornościowego. Przy zakażeniach wtórnych konieczna jest antybiotykoterapia. Do leczenia wyprysku alergicznego stosuje się odczulanie. Sięgnąć można po środki o działaniu przeciwobrzękowym i odkażającym, jak okłady z 3% kwasu bornego czy kąpiele w słabym roztworze nadmanganianu potasu. Niekiedy konieczne jest wykorzystanie działania złuszczającego, które wykazuje 5–10% kwas salicylowy na podłożu parafinowym i mocznik w stężeniu 5–10% na podłożu lipofilnego kremu czy maści. Zobacz także: Testy alergiczne z krwi ogólne i specyficzne: potwierdzanie alergii i wykrywanie alergenów
Kontaktowe zapalenie skóry leczy się też domowo. Warto chronić zmiany skórne specjalistyczną odzieżą. Zastosowanie ma tutaj dermasilk, czyli bielizna i odzież lecznicza z modyfikowanej przędzy jedwabnej. Podczas pracy ze środkami chemicznymi stosować należy odzież ochronną. Do pielęgnacji ciała zaleca się używanie łagodnych kosmetyków dla alergików. Dodatkowo należy stosować emolienty celem nawilżenia skóry i wzmocnienia naturalnej bariery ochronnej – sebum. Na zmiany pęcherzykowe z wysiękiem stosuje się okłady ściągające wody z 0,9% roztworem soli fizjologicznej, które wysuszają skórę i łagodzą świąd. Niwelują go też miejscowo stosowane okłady z mentolu kamfory czy tartych ziemniaków. Zabiegi na bazie miodu manuka działają przeciwbakteryjnie, przeciwzapalnie i oczyszczająco. Okłady z naparu z nagietka lub gwiazdnicy pospolitej łagodzą zapalenie skóry i dokuczliwe swędzenie. Przemywanie zmian skórnych wywarem po gotowaniu marchwi przyspieszy gojenie i regenerację skóry.
Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry a kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia
Kontaktowe zapalenie skóry jest jedną z najczęstszych dermatoz. Obejmuje wszystkie niepożądane reakcje skórne wywołane bezpośrednim kontaktem czynników zewnątrzpochodnych z powierzchnią skóry i błon śluzowych. Wyprysk kontaktowy alergiczny wywołują związki chemiczne o małej masie cząsteczkowej posiadające potencjał alergizujący. Najczęstszymi czynnikami odpowiadającymi za kontaktowe zapalenie skóry na tle alergicznym są: chrom (cement, beton, barwniki), nikiel, kobalt, formaldehyd, terpentyna. Pierwszy kontakt z czynnikiem drażniącym nie wywołuje objawów skórnych. Najpierw musi wytworzyć się stan nadwrażliwości na daną substancję. Przy ponownym zetknięciu z alergenem uruchamia się reakcja uczulonego układu odpornościowego i dochodzi do wyprysku alergicznego. Odrębne schorzenie stanowi kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, w którym odpowiedź skóry na bodźce zewnętrzne występuje bez pośrednictwa układu immunologicznego. Nie ma nic wspólnego z nadwrażliwością na dany antygen. Niska temperatura i wilgotność powietrza sprzyjają rozwojowi schorzenia. Kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia to miejscowa reakcja zapalna i uszkodzenie skóry, za które odpowiada jednorazowa albo powtarzająca ekspozycja na bodźce fizyczne (ciśnienie, tarcie, wibracja), substancje chemiczne zawarte w głównie kosmetykach i detergentach lub czynniki powietrznopochodne (pyły, gazy, pary). Z powodu dużego podobieństwa obrazu klinicznego obie jednostki chorobowe są często ze sobą mylone. Dlatego do prawidłowego postawienia rozpoznania niezbędne jest przeprowadzenie szczegółowej diagnostyki. Wykonywane są próby ekspozycji i eliminacji z podejrzanymi czynnikami przyczynowymi, posiewy bakteryjne, biopsja skóry, testy skórne, badania krwi i oznaczenie poziomu przeciwciał IgE. Podstawową metodą służącą do rozpoznawania wyprysku kontaktowego są próby płatkowe, na temat których szeroko pisze dr hab. n. med. Radosław Śpiewak.