Wyprysk kontaktowy dłoni - Przyczyny, Objawy i Skuteczne Metody Leczenia

Czym jest wyprysk kontaktowy?

Wyprysk kontaktowy, czyli inaczej kontaktowe zapalenie skóry, to stan zapalny, który jest wynikiem bezpośredniego kontaktu skóry z drażniącym lub uczulającym czynnikiem. Mogą to być na przykład kosmetyki, detergenty, rośliny, metale, lateks, środki chemiczne, leki lub produkty spożywcze. Objawia się na skórze jako zaczerwienienie, obrzęk, swędzenie, łuszczenie, nadżerkilub pęcherze.

W klasyfikacji ICD-10 kontaktowe zapalenie skóry jest kodowane jako alergiczne kontaktowe zapalenie skóry (L23) lub kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia (L24). Z kolei w klasyfikacji ICD-11 tę dolegliwość można znaleźć pod numerem EK00.

Biorąc pod uwagę podłoże tego zjawiska możemy wśród nich wyróżnić:

• alergiczny wyprysk kontaktowy - spowodowany reakcją układu odpornościowego na alergeny,
• kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia - tego rodzaju zmiany pojawiają się u osób mających kontakt, np. z agresywnymi substancjami jak detergenty, silne kosmetyki, barwniki, lakiery, smary itp.,
• zawodowe - spowodowane przez szkodliwe czynniki w miejscu pracy wywołujące zwykle kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, a także alergiczny wyprysk kontaktowy,
• fotoalergiczny lub fototoksyczny wyprysk kontaktowy - zapalenie skóry indukowane przez światło słoneczne po ekspozycji na daną substancję.

Wiele osób zastanawia się, czym różni się wyprysk kontaktowy od atopowego zapalenie skóry. Wyprysk kontaktowy może przypominać AZS bądź mu towarzyszyć. Różnice w tym przypadku dotyczą głównie przyczyny wystąpienia schorzenia oraz lokalizacji objawów na skórze. Jak podkreśla dr med. Elżbieta Grubska-Suchanek -specjalista dermatologii, wenerologii i alergologii:

Bywa, że wyprysk kontaktowy jest następstwem tego schorzenia. Ze względu na uszkodzenie bariery naskórkowej u pacjentów z atopowym zapaleniem skóry (AZS) częściej niż w populacji ogólnej może pojawić się uczulenie kontaktowe na różne alergeny środowiskowe.

Przyczyny wyprysku kontaktowego alergicznego

Wyprysk kontaktowy alergiczny rozwija się w efekcie powtarzającego się kontaktu skóry z alergenami. Alergeny te mają zdolność pobudzania układu immunologicznego, który odpowiada syntezą przeciwciał w reakcji nadwrażliwości typu późnego. Oznacza to, że objawy alergii skórnej pojawiają się po kilkudziesięciu godzinach. Pierwszym etapem rozwoju reakcji alergicznej jest faza indukcji, czyli prezentowanie alergenu układowi odpornościowemu. Nasilenie odpowiedzi immunologicznej organizmu zależna jest od rodzaju alergenu, stanu skóry w miejscu kontaktu z alergenem, stężenia alergenu i czasu ekspozycji. W kolejnym etapie, określanym jako okres wylęgania dochodzi do pojawienia się objawów wyprysku kontaktowego. Każdy kolejny kontakt nawet z minimalnymi ilościami alergenu prowadzi do wystąpienia reakcji nadwrażliwości opóźnionej.

Alergenami kontaktowymi prowadzącymi do wystąpienia alergicznego wyprysku kontaktowego jest bardzo dużo, a te najczęściej występujące to:

• metale przejściowe, cechujące się wysoką reaktywnością, zazwyczaj są to takie metale jak nikiel, chrom, kobalt, pallad, metale te mogą występować w biżuterii, ponadto na kontakt z nimi narażone są osoby zatrudnione w rozmaitych gałęziach przemysłu,
• konserwanty stosowane w kosmetykach czy wyrobach przemysłowych,
• kosmetyki zawierające olejki eteryczne czy konserwanty,
• żywice epoksydowe,
• stosowane zewnętrznie leki, takie jak gentamycyna, neomycyna, chloramfenikol, balsam peruwiański.

Miejscowe objawy alergii. Pokrzywka, swędząca wysypka na rękach

Symptomy reakcji alergicznej mogą pojawić się od razu lub po kilku godzinach od kontaktu z alergenem. Pokrzywka lub bąble pokrzywkowe to najczęściej oznaka natychmiastowej reakcji alergicznej – uczulenie na dłoniach ma postać obrzękowych, czerwonych plam na skórze. Czasami pęcherzyki są przezroczyste i wypełnione treścią surowiczą. Zarówno pokrzywka, jak i grudki wysiękowe, powstają na skutek działania histaminy. Często towarzyszą im świąd i pieczenie. Swędząca wysypka na rękach pojawia się m.in. przez:

• alergeny kontaktowe,
• alergeny pokarmowe,
• reakcje fotoalergiczne,
• po ukąszeniu owada.

Wyprysk kontaktowy na rękach jest charakterystyczny dla opóźnionych reakcji alergicznych, może przybierać postać przewlekłą lub ostrą. W pierwszym przypadku wszystkie objawy utrzymują się długo po zakończeniu kontaktu z alergenem. Ostry, alergiczny wyprysk kontaktowy ustępuje wkrótce po wyeliminowaniu czynnika wywołującego odpowiedź immunologiczną. Uczulenie na dłoniach przebiega etapami:

• rumień z obrzękiem,
• pęcherze,
• pękanie pęcherzyków,
• nadżerki, strupy,
• gojenie, odbudowa naskórka i skóry.

---

wyprysk kontaktowy