U nas zapłacisz kartą
Przyczyny zimowego wyprysku - Poznaj, co wpływa na występowanie tej dolegliwości
Co to jest egzema?
Egzema jest uciążliwą i często nawracającą chorobą zapalną skóry. Może mieć podłoże alergiczne lub niealergiczne. Czasami nie udaje się ustalić przyczyny egzemy, co znacząco komplikuje leczenie i zmniejsza jego skuteczność.
Co dzieje się w trakcie choroby? Wyprysk dotyczy powierzchniowych warstw skóry. Stan zapalny pojawia się w różnych miejscach na ciele np. na udach, podudziach, przedramionach, nadgarstkach, w zgięciach kolanowych i łokciowych oraz na wierzchniej części dłoni. Odczyn zapalny obejmuje naskórek i warstwę brodawkowatą skóry właściwej, wywołując świąd, pieczenie, nadmierną suchość naskórka, a także wpływając na pojawienie się niewielkich krostek. Krostki wypełniają się treścią surowiczą lub ropną, pękają i tworzą strupki. W miejscu wyleczonej egzemy mogą powstawać przebarwienia.
Egzema jest nadal nie do końca poznaną chorobą dermatologiczną. Wiadomo wprawdzie, jakie czynniki wywołują stan zapalny powierzchniowej warstwy skóry, jednak postać choroby może znacząco różnić się u poszczególnych jednostek.
Kontaktowe zapalenie skóry (wyprysk kontaktowy) - leczenie
Zasadnicze znaczenie ma wyeliminowanie kontaktu z alergenem lub czynnikiem drażniącym.
Podstawę leczenia przeciwzapalnego kontaktowego zapalenia skóry alergicznego i z podrażnienia stanowią glikokortykosteroidy stosowane miejscowo (np. w maści, kremie) zazwyczaj od kilku do kilkunastu dni. Bardzo suche zmiany na dłoniach lub stopach w ostrym okresie zapalenia mogą wymagać stosowania glikokortykosteroidów pod opatrunkiem. Czasem lekarz może zalecić także stosowanie glikokortykosteroidów doustnie w ciężkich przypadkach ostrego zapalenia lub w przypadku zajęcia dużej powierzchni skóry.
W ostrym zapaleniu z pęcherzykami i wysiękiem (zbieraniem się płynu) oprócz glikokortykosteroidów stosuje się okłady ściągające – z samej wody, z 0,9-procentowym roztworem NaCl lub z octanowinianem glinu. Okłady wysuszają skórę i łagodzą świąd. Stosuje się je kilka razy dziennie – wilgotną bawełnianą tkaninę nakłada się na skórę i zmienia 1–4 razy co 15–30 min.
W przypadku przewlekłego zapalenia i pogrubienia i szorstkości skóry w następstwie zapalenia, szczególnie w kontaktowym zapaleniu skory z podrażnienia, skuteczne są środki nawilżające z dużą zawartością tłuszczów, środki keratolityczne, czyli rozpuszczające zrogowaciałą warstwę naskórka (kremy zawierające polidokanol i mocznik) oraz wazelina.
Świąd można opanować, stosując doustnie leki przeciwhistaminowe lub leki przeciwświądowe (mentol 0,1–2%, kamfora 0,1–3%) miejscowo.
Fototerapię UVA lub UVB, czyli naświetlanie zmian, lekarz może zalecić u chorych, u których inne sposoby leczenia okazały się nieskuteczne albo są przeciwwskazane. Chorzy narażeni na alergeny zawodowe, którzy nie mogą stosować rękawic lub kremów ochronnych, mogą odnieść korzyść z przewlekłego stosowania fototerapii.
W fotoalergicznym i fototoksycznym kontaktowym zapaleniu skóry stosuje się preparaty zawierające filtry promieniowania UVB i UVA.
Co to jest wyprysk zimowy?
Wyprysk zimowy inaczej nazywany jest wypryskiem z braku natłuszczania. To powierzchowny stan zapalny skórny, który dotyczy jednakowo często kobiet, co mężczyzn. Wyprysk zimowy może się rozwinąć w każdym wieku, lecz najczęściej rozpoznaje się go u osób starszych, co związane jest w dużej mierze ze zmianami skórnymi zachodzącymi wraz z procesem starzenia się organizmu. W rzeczywistości wyprysk z braku natłuszczenia może pojawić się o każdej porze roku, ale jest szczególnie powszechny w miesiącach zimowych.
Główną przyczyną powstawania wyprysku zimowego jest brak odpowiedniego natłuszczania skóry. Schorzeniu sprzyja jej nadmierne wysuszenie, które może wynikać z właściwości osobniczych (u jednej osoby skóra może przesuszać się szybciej i bardziej niż u innej), ale i być spowodowane panującymi warunkami atmosferycznymi (silnym wiatrem, niskimi temperaturami, mrozem). Jesteśmy narażeni na wzmożone wysuszenie skóry zwłaszcza w okresie jesienno-zimowym w związku z ogrzewaniem pomieszczeń zamkniętych i towarzyszącą temu niską wilgotnością powietrza.
Nierzadko przyczyna powstania wyprysku zimowego jest złożona – złe nawyki higieniczne w postaci braku natłuszczania skóry po kąpieli, częsta kąpiel lub prysznic w gorącej wodzie z silnie wysuszającymi skórę detergentami w połączeniu ze spadkiem produkcji łoju. Fizjologiczne zmniejszenie aktywności gruczołów łojowych i potowych zachodzi wraz z wiekiem. Dlatego, jak już wspomniałam, osoby w podeszłym wieku są w grupie ryzyka nadmiernego przesuszenia i złuszczania naskórka.
Wyprysk zimowy najczęściej dotyczy osób, które dużo pracują rękami (codzienne czynności gospodarcze, częste mycie i dezynfekcja rąk). Z uwagi na niewielką liczbę gruczołów łojowych skóra na rękach jest dużo gorzej chroniona i wolniej się regeneruje. Specjaliści zwracają uwagę, że wzmożona suchość skóry może być skutkiem ubocznym innych schorzeń. Okazuje się, że na wyprysk zimowy bardziej narażone są osoby zmagające się ze schorzeniami nerek czy z niedoczynnością tarczycy. Wypryskowi zimowemu sprzyja niedobór cynku oraz stosowanie niektórych leków, w tym m.in. diuretyków (środków o działaniu moczopędnym), retinoidów.
Egzema – przyczyny
Egzema jest chorobą o wielu twarzach. Choć najczęściej bywa kojarzona z atopowym zapaleniem skóry, to terminem tym określamy także inne schorzenia dermatologiczne m.in. alergiczne i niealergiczne kontaktowe zapalenie skóry oraz pieluszkowe zapalenie skóry.
Egzema może być wywołana przez czynniki zewnętrzne oraz czynniki wewnętrzne. Choroba ta często występuje u członków bliskiej rodziny, co pozwala sądzić, że skłonność do egzemy może być przekazywana wraz z dziedziczonymi genami.
Co ważne, egzema nie ma podłoża infekcyjnego, czyli nie jest bezpośrednim skutkiem zakażeń skóry o podłożu wirusowym, grzybiczym lub bakteryjnym. Nie oznacza to jednak, że różne infekcje nie są czynnikiem wyzwalającym egzemę – choroba może pojawić się np. po wyleczeniu infekcji, która obejmowała powierzchniowe warstwy skóry.
Czynniki powodujące pojawienie się egzemy możemy podzielić na dwie grupy. Pierwszą z nich stanowią czynniki środowiskowe (zewnętrzne, egzogenne), do których zaliczamy m.in. alergeny, suche powietrze, zanieczyszczenia, niską temperaturę. Drugą grupę stanowią czynniki wewnętrzne, czyli czynniki endogenne, m.in. błędna odpowiedź immunologiczna.
Egzema może pojawić się już na wczesnym etapie życia, co ma związek z brakiem właściwej ochrony skóry w postaci prawidłowo wykształconego płaszcza lipidowego, a także brakiem odpowiedniej odporności organizmu.
Pomimo wyodrębnienia różnych czynników, które mają wpływ na pojawienie się egzemy, najczęściej diagnozowaną przyczyną wyprysku, jest alergia. Coraz częściej schorzenie to łączone jest także z obciążeniem układu nerwowego oraz stresem, który może być czynnikiem powodującym pojawienie się zmian na skórze. Przewlekły stres sprzyja także zaostrzeniu objawów choroby.
