U nas zapłacisz kartą
Zapalenie mieszka włosowego - Skuteczne metody leczenia
Mieszkowe zapalenie skóry – co to takiego?
Zapalenie mieszków włosowych to problem, który może pojawić się bez względu na wiek i płeć, choć najczęściej dotyczy dorosłych mężczyzn. Zmiany skórne mogą obejmować zarówno owłosioną skórę głowy czy twarz, jak i inne części ciała. Szczególnie częste jest zapalenie mieszka włosowego pod pachą lub zapalenie mieszka włosowego na nogach, co najczęściej ma związek z nieprawidłową depilacją. Zapalenie mieszków włosowych pod pachą lub tzw. ropień w pachwinie może być szczególnie bolesny, ponieważ w wyniku rozwijającego się stanu zapalnego powiększeniu mogą ulegać także węzły chłonne.
Przymieszkowe zapalenie skóry – przyczyny
Dlaczego tak naprawdę dochodzi do zapalenia mieszków włosowych? Przyczyny obecności tej dermatozy mogą mieć zarówno charakter infekcyjny, jak i nieinfekcyjny. Zmiany zapalne nieinfekcyjne mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy nie dochodzi do wniknięcia czynnika patogennego. Może to być wynik przyjmowania niektórych leków, na przykład glikokortykosteroidów.
Nie ulega jednak wątpliwości, że najczęstszą przyczyną stanu zapalnego mieszka włosowego jest infekcja, wywołana najczęściej przez bakterie gronkowca złocistego. Przyczyny wystąpienia tej choroby mogą się wydawać bardzo prozaiczne – do zakażenia dochodzi najczęściej podczas golenia lub depilacji, kiedy mieszek włosowy lub obszar otaczającej go skóry uległ uszkodzeniu. Inną równie częstą przyczyną zapalenia mieszków włosowych na udach bądź swędzących pachwin jest ciągłe drażnienie skóry i noszenie zbyt obcisłych ubrań lub bielizny, które dodatkowo wykonane są ze sztucznych, nieoddychających materiałów. Zapalenie mieszków włosowych na twarzy może także zostać wywołane przez podrażnienie skóry substancją chemiczną, dlatego bardzo ważny jest odpowiedni dobór kosmetyków pielęgnacyjnych.
Warto mieć także na uwadze, że istnieją inne, mniej oczywiste przyczyny pojawiania się zapalenia mieszka włosowego na twarzy i innych częściach ciała. Są to:
Zapalenia mieszków włosowych - rozpoznanie
Rozpoznanie zapalenia mieszków włosowych ustala się na podstawie stwierdzenia typowych wykwitów związanych z mieszkami włosowymi. Nie są wymagane dodatkowe badania laboratoryjne. W przypadku zmian skórnych zlokalizowanych na skórze twarzy konieczne może być badanie mykologiczne w celu zróżnicowania bakteryjnego zapalenia mieszków włosowych z zakażeniem grzybiczym. W przypadku zmian przewlekłych i nawracających wskazane jest wykonanie badania na nosicielstwo gronkowca złocistego (wymaz z nosa).
Leczenie zapalenia mieszków włosowych o etiologii bakteryjnej polega na stosowaniu antybiotyków miejscowo, takich jak mupirocyna, kwas fusydowy czy retapamulina. W zmianach skórnych o bardziej nasilonym przebiegu wskazana może być antybiotykoterapia ogólna (często z uwzględnieniem antybiogramu). W przypadku figówki leczenie jest trudne i wymaga dłuższego podawania antybiotyków ogólnie.
Klasyczne formy gronkowcowego zapalenia mieszków włosowych reagują dobrze na miejscowe antybiotyki. W postaciach przewlekłych konieczne może być wykonanie dodatkowych badań bakteriologicznych. Figówka natomiast może po sobie pozostawić bliznowacenie, a jej leczenie jest niekiedy kilkumiesięczne.
Czyrak gromadny (karbunkuł)
Mianem czyraka gromadnego określa się z kolei liczne zlewające się czyraki umiejscowione na zapalnym podłożu. Zmiana jest duża, bardzo bolesna i często występuje w okolicy karku oraz na pośladkach.
Za zmiany chorobowe w przypadku czyraka odpowiedzialny jest gronkowiec złocisty (Staphylococcus aureus), który wnika do mieszka włosowego z zewnątrz i wywołuje stan zapalny. Czynnikami predysponującymi do czyraka, a zwłaszcza jego form nawracających, są stany przebiegające z osłabieniem układu immunologicznego (zakażenie HIV, AIDS, przewlekłe leczenie glikokortykosteroidami lub leczenie immunosupresyjne), cukrzyca, choroby nerek, a także ogólne wyniszczenie. Czyraki mogą ponadto występować częściej u chorych na atopowe zapalenie skóry.
Czyrak stanowi częstą przyczynę konsultacji dermatologicznych. Nie występuje rodzinnie, nie jest chorobą dziedziczną.
Ryc. 1. Zmiana o charakterze zapalnego guzka
Zapalenie mieszków włosowych - objawy
Zapalenie mieszków włosowych objawia się wykwitami skórnymi, często wypełnionymi płynem surowiczym lub ropą, zlokalizowanymi wokół mieszków włosowych. Wykwity te często się zlewają, tworząc skupiska niebolesnych grudek i krostek przebitych włosami, które mogą powodować świąd, a nawet ból.
Tego typu zmiany mogą być zlokalizowane na całym ciele, jednak najczęściej obserwuje się je na twarzy, owłosionej skórze głowy, pachach, pośladkach i okolicy łonowej. Mogą wystąpić także na ramionach, udach czy łydkach.
Ropnych grudek nie powinno się wyciskać. Podczas wyciskania może dojść nie tylko do rozsiania bakterii po skórze. Podczas wyciskania część ropy zostanie wgnieciona jeszcze głębiej, pogarszając tym samym stan zapalny.
Sprawdź, jak wyglądają truskawkowe nogi
Objawy zapalenia mieszków włosowych
Pierwotną postacią zapalenia mieszka włosowego jest stosunkowo niewielka krostka, która wypełniona jest ropną treścią. Wokół krostki widoczne jest zaczerwienienie. Zmiany skórne są bolesne, co ma związek z nasilającym się stanem zapalnym na skutek aktywności namnażających się bakterii oraz uruchomienia mechanizmów obronnych organizmu. Charakterystyczna dla zapalenia mieszków włosowych jest lokalizacja ropnych wykwitów skórnych – znajdują się one jedynie w obrębie skóry, na której wyrastają włosy. W szczególnie trudnych przypadkach zakażenia mieszków włosowych jedną z metod leczenia jest trwałe usunięcie owłosienia.
Zapalenie mieszków włosowych może mieć postać powierzchniową lub rozwijać się także w głębszych warstwach skóry, obejmując tkankę okołomieszkową. W przypadku ostrych infekcji bakteryjnych na skórze mogą powstawać osiągające duże rozmiary czyraki, które wymagają odpowiedniego leczenia. Przy dużych czyrakach niezbędne może okazać się leczenie chirurgiczne. Często są one zlokalizowane nie tylko na skórze twarzy, ale także karku, klatce piersiowej oraz w okolicy ramion i na plecach.
