U nas zapłacisz kartą
Badania i leczenie zmian skórnych na podeszwach
Zmiany skórne a choroby
Można wyróżnić trzy podstawowe przyczyny zmian skórnych na nogach i stopach: alergiczne, chorobowe (miejscowe lub ogólnoustrojowe) oraz uszkodzenia mechaniczne. Pojawienie się czerwonych kropek na piszczelach i łydkach najczęściej jest spowodowane nieprawidłową depilacją. Brak odpowiedniej pielęgnacji nóg przed i po zabiegu oraz używanie zanieczyszczonej lub stępionej maszynki prowadzą do powstawania mikrokrwiaków. Można się ich pozbyć po jakimś czasie, jeżeli będziemy stosować odpowiednie kosmetyki do depilacji i dbać o higienę w czasie zabiegu.
Czerwone plamy na stopach zwykle należą do objawów wywołanych chorobami miejscowymi lub zaburzeniami metabolizmu. Przyczyną czerwonych wykwitów, połączonych z opuchlizną i swędzącymi obszarami w okolicy palców jest rozwijająca się grzybica. Jeżeli jednak zauważyliśmy rozprzestrzenianie czerwonych plam na nogach, to może być też tzw. stopa cukrzycowa. Zaniedbanie objawów może prowadzić nawet do amputacji kończyny, dlatego warto się przebadać i zacząć leczenie cukrzycy.
Inną przyczyną zaczerwienienia w okolicach palców u stopy mogą być miejscowe stany zapalne, również wywołane otarciami. Najlepiej zadbać o higienę i wygodę stóp. Jeżeli przyczyną są stany reumatoidalne, to trzeba się skupić na leczeniu i łagodzeniu objawów reumatyzmu.
Wiele schorzeń objawia się raczej czerwonymi plamami na nogach. W przypadku zaburzeń krążenia są to czerwone i sine plamy nad kostkami i w okolicach podudzia. Zaawansowane zaburzenia układu krążenia mogą prowadzić do krwistych plam na nogach. Są to wybroczyny, czyli drobne miejscowe wylewy. Mogą mieć postać kropek lub plamek. Szczególnie niebezpieczne są czerwone plamy na udach.
Przyczyną wykwitów może być również atopowe zapalenie skóry. Najczęściej objawia się swędzącymi zmianami skórnymi, przede wszystkim w postaci błyszczących plam, kropek i rogowaciejącego naskórka. Rzadko występuje wyłącznie na nogach, dlatego łatwo odróżnić je od plam innego rodzaju.
Jakie są rodzaje świerzbu?
- świerzb dziecięcy – często występują objawy na podeszwach stóp i powierzchniach dłoniowych rąk, może też pojawić się na owłosionej skórze głowy. U małych dzieci mogą pojawić się krostki, pęcherzyki i guzki
- świerzb wieku podeszłego – słabsza odpowiedź układu odpornościowego może być przyczyną mniej nasilonych objawów skórnych. Świąd bywa nieadekwatny do rozległości zmian skórnych. Zmiany mogą pojawić się na skórze głowy.
- świerzb guzkowy – pojawiają się fioletowe lub brunatne, spoiste guzki. Typowa lokalizacja tych zmian to moszna, pośladki, fałdy skórne. Guzki stanowią reakcję, nie zawierają pasożytów, ale są silnie swędzące. Utrzymują się długo po zakończeniu skutecznego leczenia.
- świerzb pęcherzowy – występuje przede wszystkim u osób w starszym wieku. Na skórze widocznych jest wiele drobnych pęcherzyków i nadżerek.
- świerzb norweski – występuje szczególnie często u osób z upośledzoną odpornością, osób z zaburzeniami psychicznymi oraz u osób zaniedbanych i obłożnie chorych. Zaburzona odpowiedź układu odpornościowego gospodarza pozwala na wyjątkowo intensywne namnażanie się pasożyta. W wyniku bytowania w naskórku bardzo dużej liczby pasożytów dochodzi do rozwoju nadmiernego rogowacenia i powstawania grubych nawarstwionych łusek oraz przerosłych brodawkujących wykwitów. Może dojść do uogólnionego zapalenia skóry (erytrodermii). Zajęta jest cała skóra, a świąd jest słaby lub nie występuje. Świerzb nieleczony może trwać bardzo długo i nie obserwuje się samowyleczenia.
Rozpoznanie ustala się na podstawie wywiadu i typowego obrazu klinicznego, najlepiej z dodatnim wynikiem badania mikroskopowego zeskrobin naskórka. Zmiany na skórze są zazwyczaj dość charakterystyczne i lekarz może łatwo rozpoznać świerzb.
Test wykrywający świerzb
W celu potwierdzenia rozpoznania wykonuje się badanie zeskrobin naskórka pod mikroskopem – można w nim zobaczyć pasożyty w zeskrobinach naskórka. Należy jednak pamiętać, że ich niewykrycie nie wyklucza świerzbu.
Jak leczyć czerwone plamy na stopach?
Leczenie zmian skórnych zależy od ich przyczyn. W przypadku objawów poważniejszych chorób należy zająć się przede wszystkim ich rozpoznaniem i wyleczeniem. Tu decyzję powinien podjąć lekarz. Dodatkowo można łagodzić objawy. Na przykład ze swędzącymi plamami i kropkami poradzimy sobie za pomocą odpowiednich kremów i maści. Suche zmiany na skórze zwykle należy natłuszczać. Dobrze używać do tego delikatnych olejków i kremów dla niemowląt.
Z czerwonymi kropkami i plamami powstałymi w wyniku AZS poradzimy sobie za pomocą maści natłuszczających i steroidowych. Leczenie obejmuje też przyjmowanie preparatów z kwasami Omega-3 i 6.
W przypadku krwistych plam na nogach, wywołanych zaburzeniami krążenia, niezbędne będzie leczenie farmakologiczne, być może również przepychanie żył. Dodatkowo lżejsze objawy zaburzeń krążenia można łagodzić za pomocą żeli z heparyną. Dobrym domowym sposobem na żylaki i zmiany wywołane zaburzeniem krążenia jest nacieranie nalewką kasztanową.
Ponieważ mówimy przede wszystkim o stopach, to warto powiedzieć więcej o ich leczeniu. Jak wspomnieliśmy częstą przyczyną zaczerwienienia i swędzenia stóp, szczególnie między palcami, jest grzybica. Jeżeli zdiagnozowano u nas grzybicę, to powinniśmy przede wszystkim zastosować się do zaleceń lekarza. Czasami konieczne będzie zażywanie środka doustnego. W większości przypadków wystarcza maść przeciwgrzybicza. Zabierając się za likwidację grzyba na stopach, trzeba pozbyć się zakażonych butów i skarpetek oraz zadbać o higienę narzędzi do pielęgnacji stóp.
Żeby zachować zdrowe i piękne stopy zwykle wystarczy zapewnić im wygodne obuwie, higienę i regularne ćwiczenia. Trzeba jednak pamiętać, że najczęstszym miejscem, gdzie możemy złapać grzybicę, jest basen czy siłownia. Dlatego tu szczególnie należy chronić stopy.