U nas zapłacisz kartą
Zdjęcia znamion skórnych - Jak je rozpoznawać?
Groźne pieprzyki, czyli jakie zmiany powinny zaniepokoić?
Do oceny objawów czerniaka służy algorytm ABCDE:
- A – asymmetry, czyli asymetria (podejrzana zmiana barwnikowa jest asymetryczna, może wylewać się w jakąś stronę),
- B – border, czyli brzeg (czerniak jest znamieniem o nieregularnych, niewyraźnych brzegach, zbudowane ze zgrubień),
- C – colour, czyli kolor (naszą uwagę powinny zwrócić znamiona: niebieskie, czarne, czerwone, ciemnobrązowe, szczególnie te o czarno zabarwionym punktowym ognisku oraz takie, które utraciły barwnik),
- D – diameter, czyli średnica (czerniak ma najczęściej rozmiary powyżej 5 mm),
- E – elevation/evolution, czyli uwypuklenie lub ewolucja (uważajmy na znamiona, które ulegają jakimś przemianom, np. znamię wyrasta ponad naskórek).
fot. Polki.pl
Trzeba zaznaczyć, że system ABCDE nie pozwala zazwyczaj wykryć wczesnego etapu czerniaka. Zdarza się, że znamię nie spełnia powyższych kryteriów, a mimo to jest czerniakiem. Statystyki podają, że nawet ponad 50% znamion o charakterze nowotworowym nie odpowiada klasycznemu wyglądowi czerniaka. Aby go wykluczyć, powinniśmy poddać się badaniu dermatoskopem u lekarza.
Mimo wszystko warto zapamiętać, że najważniejsze objawy czerniaka to:
- zaczerwienienie,
- szybkie rośnięcie,
- asymetria,
- niewyraźne, poszarpane brzegi znamienia,
- krwawienie,
- niejednolity kolor,
- średnica powyżej 6 mm,
- owrzodzenie,
- świąd,
- obwódka wokół znamienia.
Warto dodać, że czerniakowi, chociaż rzadko, mogą towarzyszyć zespoły paraneoplastyczne.
Wczesny czerniak – zdjęcia. Jak wygląda ten nowotwór?
Czerniak może rozwinąć się z nowego znamienia lub z takiego, które mamy na skórze od wielu lat, powstaje z tzw. komórek melanocytarnych. Może być zmianą barwnikową, ale też zmianą bezbarwnikową . Dlatego nie zawsze łatwo go zauważyć. Guzek może być umiejscowiony z głębi skóry albo objawiać się jak o zgrubienie. Początkowo czerniak rośnie płasko, następnie pionowo, tworząc z czasem przerzuty drogą naczyń chłonnych i krwionośnych.
Wyróżniamy kilka rodzajów czerniaka (różnią się wyglądem):
- Postać powierzchowna (SSM – superficial spreading melanoma) – najczęstszy typ czerniaka (stanowi ok. 70% wszystkich przypadków). Wywodzi się na ogół z atypowych znamion barwnikowych. Jest to czerniak szerzący się powierzchownie, a na jego powierzchni można zauważyć guzki. Ma nierównomierne zabarwienie. Częściej rozwija się u ludzi młodych i w średnim wieku, szczególnie u kobiet. Lokalizacja to często nogi u kobiet oraz tułów u mężczyzn.
- Postać guzkowa (NM – nodular melanoma) – najgroźniejszy typ czerniaka. Stanowi 10-20% przypadków. To ciemny guzek (bardzo rzadko zmiana bezbarwnikowa), który szybko rośnie (w ciągu tygodni lub miesięcy). Może krwawić. Rośnie pionowo, dlatego też szybko rozprzestrzenia się w głąb skóry. Najwięcej zachorowań dotyczy osób w wieku 40-60 lat, głównie mężczyzn.
- Czerniak z plamy soczewicowatej (LMM – lentigo maligna melanoma) – stanowi 5-20% przypadków czerniaka. Występuje najczęściej u osób starszych i powstaje na twarzy lub szyi. Początkowo w obrębie zmiany soczewicowatej powstają niewielkie guzki. Zmiana wzrasta powoli.
- Czerniak ALM (melanoma acro-lentiginosum, acrolentiginous melanoma) – czerniak umiejscowiony na dłoniach lub stopach (podeszwach), może zajmować obszar pod paznokciem (czerniak paznokcia). Jest to rzadki rodzaj czerniaka.
Przyczyny znamion na skórze
Obserwacja ciała po wakacjach
Zmiany skórne należy obserwować zarówno przez okresem letnim, jak i po powrocie z wakacji. Zmaniona narażone na niekorzystne działanie promieni słonecznych mogą doprowadzić do raka skóry lub nawet czerniaka.
Dlatego tak ważna jest ochrona przed słońcem. Obejrzyj przede wszystkim te miejsca, które mogły zostać wystawione na działanie słońca, takie jak kark, ramiona, plecy, pośladki, nogi, a także te z pozoru niedostępne, jak skóra za uszami, pachwiny oraz stopy.
Otarcia i podrażnienia znamion
Znamiona mogą stać się groźne także wówczas, gdy narażone są na częste podrażnienia, na przykład przez noszenie ubrań, które podrażniają skórę lub przez zbyt wąskie, uciskające rzeczy, takie jak bielizna czy pasek do spodni.
Zwykłe znamiona
Znane wszystkim zwykłe pieprzyki to inaczej znamiona barwnikowe powstałe w wyniku namnażania się komórek pigmentowych – głównie pod wpływem promieniowania UV. Większość z nich jest neutralna dla zdrowia i co najwyżej tworzy problem jako defekt kosmetyczny.
zwykłe znamię
zwykłe znamię
zwykłe znamię
zwykłe znamię
zwykłe znamię
zwykłe znamię
Czerniak szerzący się powierzchownie
Czerniak szerzący się powierzchownie
Najczęstszą postacią histologiczną (70-80%) jest czerniak szerzący się powierzchownie - superficial spreding melanoma malignum ( SSMM). To typ czerniaka rosnącego najwolniej - najpierw następuje zwiększanie powierzchni, dopiero w następnej kolejności przyrost na grubość. Typowy czerniak SSMM pojawia się zwykle u osób młodych lub w średnim wieku po krótkich ale intensywnych ekspozycjach na słońce, na skórze odsłoniętej, bez cech uszkodzenia posłonecznego. U kobiet najczęściej lokalizuje się na kończynach, u mężczyzn na tułowiu. Charakteryzuje się długim okresem wzrostu śródnaskórkowego, późnym dawaniem przerzutów oraz stosunkowo dobrym rokowaniem.