U nas zapłacisz kartą
"Alergiczna choroba skóry - wyprysk"
Przyczyny alergii skórnej
Przyczyny alergii skórnej są bardzo zróżnicowane. Najczęściej nieprawidłową reakcję wywołuje bezpośredni kontakt ciała z metalami, chemikaliami, składnikami pożywienia oraz roślinami.
Dobrze obrazuje to zestawienie ICD10, gdzie w kolejnych podkategoriach wyróżnione są różne typy alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, występującego w odpowiedzi na:
- metale,
- substancje klejące,
- kosmetyki,
- leki
- barwniki
- inne środki chemiczne,
- pokarmy,
- rośliny.
W praktyce do czynników silnie alergizujących należą między innymi nikiel, chrom, cynk, kobalt, guma, lateks, terpentyna, formaldehyd oraz różne substancje znajdujące się w składzie kosmetyków.
Nie można zapominać, że na skórze objawiają się też czasem alergie wziewne (na przykład na pyłki roślin czy roztocza kurzu domowego) oraz pokarmowe (na białka określonych produktów spożywczych, takich jak truskawki, mleko, orzechy, kakao, jaja, zboża zawierające gluten).
U osób do tego predestynowanych, a więc alergików, układ odpornościowy wytwarza przeciwciała skierowane przeciw antygenom określonych alergenów. W następstwie tego uwalniane są różne substancje, takie jak histamina, które powodują reakcje zapalne - w tym przypadku reakcje skórne.
Skłonność do tego może być uwarunkowana genetycznie, istnieją też okoliczności zwiększające prawdopodobieństwo reakcji alergicznych oraz ich nasilenie, takie jak choćby silna i długotrwała ekspozycja na stres czy zmiany hormonalne w czasie ciąży i menopauzy.
Alergia skórna a tarczyca
Alergie skórne mogą współwystępować, a także być konsekwencją lub przyczyną innych schorzeń.
Zauważono na przykład, że alergie pokarmowe często nasilają objawy AZS. Innym przykładem złożonych zależności w tej materii jest związek alergii skórnej z tarczycą, a konkretnie chorobami autoimmunologicznymi (wywoływanymi autoagresją układu odpornościowego) tego gruczołu.
Objawy alergii skórnej u dorosłych. Jak wygląda?
Jak wygląda alergia skórna? Zdjęcia obrazujące to zagadnienie pokazują bardzo różne symptomy.
W zależności od konkretnej jednostki chorobowej do typowych objawów należą grudki wysiękowe, pęcherzyki, rumienienie występujące pojedynczo lub w większych grupach.
Przy alergiach pokarmowych, na przykład na nabiał, gluten czy orzechy występują niekiedy wysypki w postaci małych jasnych krostek, a także obrzęk twarzy i warg.
Często towarzyszy temu uporczywy świąd oraz suchość skóry, zwłaszcza w przebiegu AZS.
Ponieważ swędzenie prowokuje odruch drapania, na ciele mogą się też pojawiać niewielkie rany, a w skrajnych przypadkach owrzodzenia.
Możliwe jest też samoistne pękanie przesuszonej skóry, szczególnie w miejscach narażonych na zwiększone napięcia, takich jak zgięcia łokciowe i kolanowe.
Problemy te u alergików mogą nawracać z różnym nasileniem przez całe życie, ponieważ jednak poszczególne epizody związane są z bezpośrednim działaniem substancji uczulających, objawy zwykle ustępują w ciągu kilku, kilkunastu godzin po zaprzestaniu ekspozycji na dany czynnik.
Tak jak zostało wspomniane wyżej, istnieją okoliczności potencjalnie zwiększające nasilenie symptomów, stąd na przykład częste alergie skórne w ciąży - w tym szczególnym czasie silnie ujawnia się między innymi AZS. Typowe problemy skórne, choć uciążliwe, nie są jednak niebezpieczne ani dla przyszłej mamy, ani jej dziecka.
Alergia skórna na twarzy. Gdzie jeszcze może się pojawić?
Alergia skórna może występować w różnych miejscach ciała. W przypadku kontaktowego zapalenia skóry, objawy są miejscowe i zwykle ograniczone do niewielkiej przestrzeni, która miała kontakt z alergenem.
W zależności od sytuacji może się zatem pojawić na dłoniach (co jest bardzo częste na przykład u osób uczulonych na lateks, z którego wykonuje się rękawiczki medyczne, czy nikiel, którym pokryte są nożyczki), ale też nogach, twarzy, szyi, brzuchu, plecach, narządach płciowych.
Jak objawia się alergia
Objawy alergii często są nagłe i występują krótko po kontakcie z uczulającym chorego alergenem (typowo dzieje się tak w alergii na sierść zwierząt). W rozpoznaniu alergii kluczową rolę odgrywa dobrze przeprowadzony wywiad, a zwłaszcza powiązanie występowania objawów z narażeniem na określony alergen.
Wskazówką może być powtarzanie się objawów w określonej sytuacji, np. seryjne kichanie podczas odkurzania (w alergii na alergeny kurzu domowego), ból brzucha i biegunka po zjedzeniu orzeszków (w alergii pokarmowej), nagła duszność po pogłaskaniu kota (alergia na jego alergeny obecne w ślinie i sierści). Objawy uczulenia na pyłki roślin nawracają zwykle w tych samych miesiącach roku (zależy to od tzw. kalendarza pylenia określonej rośliny – zobacz: Kalendarz pylenia).
Badanie chorego przez lekarza (tzw. badanie fizykalne) nie zawsze ułatwia rozpoznanie alergii – po ustąpieniu objawów alergii jego wynik może być całkowicie prawidłowy. W razie jej zaostrzenia objawy zależą od tego, który narząd został zajęty (tabela poniżej).
- wyciek wydzieliny z nosa
- wydzielina spływająca po tylnej ścianie gardła (może temu towarzyszyć odchrząkiwanie)
- kichanie
- zaczerwienienie nosa
- u dzieci – poprzeczna bruzda skóry na nosie w wyniku częstego pocierania nosa z powodu świądu, częste wycieranie nosa dłonią (tzw. salut alergiczny)
atopowe zapalenie spojówek
- zaczerwienienie oczu
- łzawienie oczu
- obrzęk powiek
- zasinienie dolnych powiek (tzw. podkrążone oczy)
- bladość
- suchość skóry
- wyprysk (lokalizacja zależna od wieku)
- zmiany skóry spowodowane drapaniem (tzw. przeczosy)
- dodatkowe poziomo przebiegające fałdy skórne dolnej powieki (tzw. linie Dennie-Morgana)
- blade bąble otoczone rąbkiem zaczerwienionej skóry
- spadek ciśnienia tętniczego
- zimna, spocona skóra
- zwiększenie częstotliwości tętna
- utrata przytomności
- inne objawy (np. chrypka czy świsty przy wdychaniu powietrza w przypadku obrzęku krtani, pokrzywka, świsty nad płucami)