U nas zapłacisz kartą
Skrzyżowanie alergicznej choroby skóry - wyprysk krzyżówka
Na podstawie objawów oraz przyczyn, alergiczne choroby skóry są dzielone na:
- wyprysk atopowy,
- pokrzywkę,
- obrzęk typu Quinckego,
- wyprysk kontaktowy.
Wyprysk, zwany potocznie egzemą (od gr. ekdzema), jest jednym z częściej spotykanych objawów stanu zapalnego skóry. Jeśli stan zapalny spowodowany jest uczuleniem, mówimy o tzw. wyprysku atopowym.
Wypryski stanowią dość powierzchowne zmiany naskórka i górnych warstw skóry: występuje zaczerwienienie, silny świąd, pojawiają się drobne grudki, które następnie przekształcają się w podebrane przeźroczystym płynem pęcherzyki. Pęcherzyki te pękają, a zmiany stają się zlewne. Cała powierzchnia skóry dotknięta chorobą jest wilgotna, sącząca, często przez zabrudzenie ulega nadkażeniu bakteryjnemu. Wyprysk atopowy ma tendencję do nawracania po kolejnym zetknięciu z alergenem. Miejsca, w których wyprysk pojawiał się wielokrotnie są najczęściej szorstkie, przebarwione na szaro-różowy kolor, naskórek jest zgrubiały (tzw. zliszajowacenie).
Wyprysk może ujawnić się już w wieku niemowlęcym, spotykany jest u dzieci od około trzeciego miesiąca życia. Ta postać choroby dotyczy najczęściej twarzy (czoło, policzki). Przyczyną są zazwyczaj alergeny pokarmowe. U dzieci w wieku przedszkolnym, wyprysk zajmuje najczęściej zgięcia łokciowe i kolanowe, jest silnie swędzący, w okresie dojrzewania zmiany mogą pojawić się z powrotem na twarzy lub na tułowiu, szybko liszajowaceją, u dorosłych zmiany są przewlekłe, czasami trwają wiele lat, dotyczą niekiedy dużych powierzchni skóry, a z powodu bardzo silnego świądu noszą nazwę „”świerzbiączki””.
U 1/3 do 1/2 osób dorosłych, chorych na astmę, stwierdzano wyprysk we wczesnym dzieciństwie. Nie oznacza to, że każde dziecko ze stwierdzonym wypryskiem zachoruje na astmę, lecz że u części dzieci choroba skóry może być zwiastunem skłonności do atopii i chorób alergicznych w wieku dorosłym.
Wyprysk kontaktowy: leczenie
Podstawą leczenia wyprysku kontaktowego jest unikanie kontaktów z alergenem, co nie znaczy niestety, że wyprysk zniknie całkowicie. Swędzenie skóry i potrzebę ciągłego drapania łagodzą leki przeciwhistaminowe, niektóre dostępne są bez recepty.
Wyprysk, który nie ustępuje pomimo unikania alergenów, leczy się glikosteroidami stosowanymi miejscowo na skórę. Duże zmiany łagodzi się za pomocą leków ukrytych pod opatrunkiem. W leczeniu zmian skórnych o charakterze alergicznym wykorzystuje się również lecznicze naświetlania skóry.
Natomiast, gdy wyprysk jest wynikiem alergii na słońce i promieniowanie, zaleca stosowanie preparatów blokujących jego działanie, w tym kremów z wysokim filtrem UV (tzw. blokerów).
Skórę dotkniętą wypryskiem kontaktowym należy traktować w specjalny sposób: nawilżać odpowiednimi preparatami i utrzymywać mało agresywną higienę. Zaleca się także ograniczenie stosowania silnie alergizujących kosmetyków i środków higienicznych, które nie dość, że mogą wywoływać wyprysk, to jeszcze nasilać zmiany skórne. O metodach pielęgnacji skóry alergicznej należy rozmawiać z lekarzem dermatologiem lub alergologiem.
Umów się do lekarza rodzinnego
Zmiany na skórze pojawiają się zazwyczaj w ciągu kilku minut, a trwają nie dłużej niż 24 godziny. Oprócz powierzchownych, swędzących bąbli otoczonych rumieniem może pojawić się obrzęk tkanki podskórnej - mówimy wówczas o obrzęku naczynioruchowym. Same bąble mogą mieć różny kształt i rozmiar, mogą się zlewać i łączyć w większe skupiska. W zależności od czynnika wywołującego, pokrzywka może pojawić się na różnych częściach ciała - w przypadku czynników fizycznych będą to najczęściej odsłonięte kończyny, natomiast w przypadku alergenów pokrzywka może wystąpić na ciele lub twarzy.
Jak ustalić przyczynę pokrzywki?
W celu określenia czynnika wywołującego pokrzywkę alergiczną powinniśmy udać się na wizytę do lekarza rodzinnego. Na podstawie wywiadu może nas skierować do dermatologa lub alergologa. Odpowiedni specjalista może zlecić wykonanie takich badań jak testy skórne, immunologiczne (z krwi) lub próby prowokacyjne, służące do zdiagnozowania np. nadwrażliwości na salicylany (aspirynę).
Co robić w razie wystąpienia objawów?
Natychmiast przerwij kontakt z substancją, którą podejrzewasz o wywołanie zmian – np. przemyj ręce po kontakcie z substancjami, które powodują objawy. W razie nasilonego świądu skóry możesz zażyć tabletkę leku przeciwhistaminowego (niektóre dostępne są bez recepty).
Wyprysk kontaktowy rozpoznaje się na podstawie charakterystycznego obrazu zmian skórnych oraz ustalenia związku pomiędzy ich pojawianiem się a np. pracą zawodową.
Wyprysk kontaktowy może przypominać wyprysk atopowy (atopowe zapalenie skóry) i inne mylone z nim choroby skóry. Najważniejszym badaniem w rozpoznaniu wyprysku kontaktowego są tzw. testy płatkowe. Polegają one na nałożeniu na skórę pleców małych krążków bibułek nasączonych różnymi substancjami wywołujących wyprysk kontaktowy (zawartymi w np. kosmetykach, gumie, metalach, lekach, tworzywach sztucznych). Pojawienie się pod ich wpływem zaczerwienienia, grudek czy pęcherzyków może oznaczać uczulenia na którą z tych substancji.
Leczenie pokrzywki alergicznej
Lepiej zapobiegać niż leczyć - unikanie kontaktu z alergenem jest najskuteczniejszym sposobem na pokrzywkę. Jeżeli jest to niemożliwe lub pokrzywka już wystąpiła, stosujemy leki przeciwhistaminowe.
Jeżeli pokrzywka występuje sporadycznie i nie mamy objawów ogólnych, takich jak trudności w oddychaniu, obrzęku powiek i ust, złego samopoczucia z zawrotami głowy, możemy sięgnąć po dostępne bez recepty leki przeciwhistaminowe z lewocetyryzyną, feksofenadyną czy desloratadyną. Możemy poprosić farmaceutę o dobranie odpowiedniego preparatu - oprócz klasycznych tabletek dostępne są jeszcze krople doustne oraz tabletki rozpadające się w jamie ustnej.
Dodatkowe sposoby
Ponadto możemy zastosować żele z dimetyndenem by złagodzić swędzenie. Skuteczność preparatów z węglanem wapnia, popularnie nazwanym “wapnem na alergię” jest kwestionowana. Pokrzywki nie powinno się również smarować popularnymi kremami z hydrokortyzonem ponieważ taki zabieg nie złagodzi jej objawów.
